பைஹகீ

அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் (அல்லாஹ்வின் வசனமான) "{சாட்சியாளரின் மீதும், சாட்சியம் அளிக்கப்பட்டதன் மீதும் சத்தியமாக}" (அல்குர்ஆன் 85:3) என்பது குறித்துக் கூறினார்கள்:

"'சாட்சியாளர்' (ஷாஹித்) என்பது வெள்ளிக்கிழமையாகும், 'சாட்சியம் அளிக்கப்பட்ட நாள்' (மஷ்ஹூத்) என்பது அரஃபா நாளாகும்."

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

(இந்த ஹதீஸின் அறிவிப்பாளர்களில் ஒருவரான) அலி (என்பவர்) இதனை நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் வரை உயர்த்தி (அவர்களின் கூற்றாக) அறிவிக்கிறார். (மற்றொருவரான) யூனுஸ் (என்பவர்) இந்த வசனம் (குறித்த விளக்கத்தில்) அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்களின் கூற்றைத் தாண்டிச் செல்லவில்லை (அதாவது அவர்களின் கூற்றாகவே அறிவிக்கிறார்).

{சாட்சியாளர் மீதும், சாட்சி சொல்லப்படுபவர் மீதும் சத்தியமாக} [அல்குர்ஆன் 85:3] என்ற வசனம் குறித்து (நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள்) கூறினார்கள்:

"'ஷாஹித்' (சாட்சியாளர்) என்பது அரஃபா நாளும் வெள்ளிக்கிழமையுமாகும். 'மஷ்ஹூத்' (சாட்சி சொல்லப்படுபவர்) என்பது வாக்களிக்கப்பட்ட நாளான மறுமை நாளாகும்."

அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "(குர்ஆனில் குறிப்பிடப்பட்டுள்ள) 'வாக்களிக்கப்பட்ட நாள்' என்பது மறுமை நாளாகும். 'சாட்சி பகருபவர்' (என்பது) வெள்ளிக்கிழமையாகும். 'சாட்சியம் அளிக்கப்படும் (சிறப்புமிக்க) நாள்' என்பது அரஃபா நாளாகும்."

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"(இவ்வுலகில் காலத்தால்) நாம் இறுதியாக வந்தவர்களாக இருந்தாலும், மறுமை நாளில் (அந்தஸ்தால்) முதன்மையானவர்களாக இருப்போம். ஆயினும், அவர்களுக்கு நமக்கு முன்னரே வேதம் வழங்கப்பட்டது; நமக்கு அவர்களுக்குப் பின்பே வேதம் வழங்கப்பட்டது. மேலும், இந்த (வெள்ளிக்கிழமை) நாள் அவர்கள் மீது (வணக்கத்திற்காகக்) கடமையாக்கப்பட்ட நாளாகும்; ஆனால், அவர்கள் இதில் முரண்பட்டுக் கொண்டனர். ஆகவே, இந்த நாளின் பக்கம் அல்லாஹ் நமக்கு வழிகாட்டினான். இதில் மற்ற மக்கள் நம்மைப் பின்தொடர்பவர்களாகவே உள்ளனர்: (அதாவது) யூதர்களுக்கு நாளைய தினமும் (சனிக்கிழமை), கிறிஸ்தவர்களுக்கு நாளை மறுதினமும் (ஞாயிற்றுக்கிழமை) ஆகும்."

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"(உலகில் தோன்றுவதில்) நாம் இறுதியானவர்கள்; (ஆயினும்) மறுமை நாளில் நாமே முதன்மையானவர்கள் ஆவோம். எனினும், ஒவ்வொரு சமுதாயத்தினருக்கும் நமக்கு முன்னரே வேதம் வழங்கப்பட்டது; அவர்களுக்குப் பின்னரே நமக்கு வேதம் வழங்கப்பட்டது. மேலும், அல்லாஹ் நமக்கு விதியாக்கிய இந்த (வெள்ளிக்கிழமை) நாளின்பால் அவன் நமக்கு வழிகாட்டினான். மக்கள் இவ்விஷயத்தில் நம்மைப் பின்தொடர்பவர்களாகவே உள்ளனர். யூதர்களுக்கு நாளைய தினமும் (சனிக்கிழமை), கிறிஸ்தவர்களுக்கு நாளை மறுதினமும் (ஞாயிற்றுக்கிழமை) ஆகும்."

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"(உலகில் காலத்தால்) நாம் பிந்தியவர்களாக இருந்தாலும், மறுமை நாளில் (அந்தஸ்தால்) முந்தியவர்களாக இருப்போம்." (இதனை அறிவிக்கும் அறிவிப்பாளர்களில் ஒருவர் 'பாயித' என்றும், மற்றொருவர் 'பய்த' என்றும் கூறினர். இவ்விரு வார்த்தைகளுக்கும் 'ஆயினும்' என்று பொருள்). "ஆயினும், நமக்கு முன்னரே அவர்களுக்கு வேதம் வழங்கப்பட்டது; அவர்களுக்குப் பின்னர் நமக்கு வேதம் வழங்கப்பட்டது. மேலும், அல்லாஹ் அவர்கள் மீது (வணக்கத்திற்காகக்) கடமையாக்கிய நாள் இதுவேயாகும் (ஜும்ஆ). ஆனால், அவர்கள் இதில் முரண்பட்டார்கள். எனவே, அல்லாஹ் இந்த நாளின் பக்கம் நமக்கு வழிகாட்டினான். (வழிபாட்டிற்கான நாளின் வரிசையில்) மக்கள் நம்மைப் பின்தொடர்பவர்களாக இருக்கின்றனர். யூதர்களுக்கு நாளை (சனிக்கிழமை) ஆகும்; கிறிஸ்தவர்களுக்கு நாளை மறுநாள் (ஞாயிற்றுக்கிழமை) ஆகும்."

(குறிப்பு: இதனை இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் இப்னு அபீ உமர் வழியாக முந்தைய அறிவிப்பைச் சுட்டிக்காட்டிப் பதிவு செய்துள்ளார்கள். முந்தைய அறிவிப்பில் 'அலைனா' - நம் மீது - என்றும், இந்த அறிவிப்பில் நாம் பதிவு செய்துள்ளவாறு 'அலைஹிம்' - அவர்கள் மீது - என்றும் இடம்பெற்றுள்ளது. அவர் இதைத் தனித்துப் பிரித்துக் காட்டவில்லை. மேலும், ஷுஐப் பின் அபீ ஹம்ஸா மற்றும் மாலிக் பின் அனஸ் ஆகியோரின் அறிவிப்புகளோடு ஒத்துப்போவதால் 'அலைஹிம்' - அவர்கள் மீது - என்பதே மிகவும் சரியானதாக இருக்கக் கூடும்).

(மற்றொரு அறிவிப்பில்) அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள் என்று மேற்கண்ட ஷுஐப் பின் அபீ ஹம்ஸா அவர்களின் ஹதீஸைப் போன்றே அறிவித்தார்கள். ஆனால், அதில், "எனவே, இது அவர்கள் மீது கடமையாக்கப்பட்ட (வணக்கத்திற்குரிய) அவர்களுடைய நாளாகும்" என்று (கூடுதலாக) இடம்பெற்றுள்ளது.

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"(காலத்தால்) பிந்தியவர்களாகிய நாமே, மறுமை நாளில் (அந்தஸ்தால்) முந்தியவர்களாகவும் (சுவர்க்கம் செல்வதில்) முதன்மையானவர்களாகவும் இருப்போம். எனினும், அவர்களுக்கு நமக்கு முன்பே வேதம் வழங்கப்பட்டது; நமக்கு அவர்களுக்குப் பின்பு வேதம் வழங்கப்பட்டது. இந்த (வெள்ளிக்கிழமை) நாளே அவர்களுக்கு (வணக்கத்திற்காகக்) கடமையாக்கப்பட்டிருந்தது. ஆனால், அவர்கள் இதில் முரண்பட்டுக் கொண்டார்கள். அல்லாஹ் நமக்கு அந்த நாளுக்கான நேர்வழியைக் காட்டினான். ஆகவே, இந்த விஷயத்தில் அவர்கள் நம்மைப் பின்தொடர்பவர்களாகவே இருக்கிறார்கள். யூதர்களுக்கு (நாளை - சனிக்கிழமை), கிறிஸ்தவர்களுக்கு அதற்கு அடுத்த நாள் (ஞாயிற்றுக்கிழமை) உரியதாக இருக்கின்றன."

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்துள்ளார்.)

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தமது சொற்பொழிவு மேடையின் (மிம்பரின்) மீது நின்றவாறு பின்வருமாறு கூறுவதை நான் கேட்டேன்:
"மக்களே! நீங்கள் இறப்பதற்கு முன்பாகவே அல்லாஹ்விடம் (பாவமன்னிப்புக் கோரி) மீளுங்கள். (மரணத்திற்கு முன்பாகவே) நற்செயல்கள் புரிவதில் விரைந்து செயல்படுங்கள். அல்லாஹ்வை அதிகமாக நினைவுகூர்வதன் (திக்ரு செய்வதன்) மூலமும், இரகசியமாகவும் வெளிப்படையாகவும் அதிகமாக தர்மம் செய்வதன் மூலமும் உங்களுக்கும் உங்கள் இறைவனுக்கும் இடையிலான தொடர்பை வலுப்படுத்திக் கொள்ளுங்கள். (அவ்வாறு செய்தால்) நீங்கள் நற்கூலி வழங்கப்படுவீர்கள்; புகழப்படுவீர்கள்; உங்களுக்கு வாழ்வாதாரம் (ரிஸ்க்) வழங்கப்படும்.
அறிந்து கொள்ளுங்கள்! திண்ணமாக அல்லாஹ், ஜுமுஆ (வெள்ளிக்கிழமை) தொழுகையை என் இந்த இடத்தில், என் இந்த மாதத்தில், என் இந்த ஆண்டில், மறுமை நாள் வரை (அதற்குச் செல்ல) வழியுடையவர்கள் மீது கடமையாக்கியுள்ளான். எனவே, எனது வாழ்நாளிலோ அல்லது எனக்குப் பின்னரோ, நீதியோ அல்லது அநீதியோ இழைக்கக்கூடிய ஓர் ஆட்சியாளர் இருக்கும் நிலையில், ஜுமுஆவை நிராகரித்தோ அல்லது அதனை அலட்சியப்படுத்தியோ எவர் கைவிடுகிறாரோ, அவரது விவகாரங்களை அல்லாஹ் ஒன்றிணைக்க மாட்டான். மேலும், அவரது காரியத்தில் அல்லாஹ் பரக்கத் (அருள்வளம்) செய்ய மாட்டான்.
அறிந்து கொள்ளுங்கள்! அவர் (தவறை உணர்ந்து) பாவமன்னிப்புக் கோரும் வரை அவருக்குத் தொழுகை இல்லை; அவருக்கு அங்கசுத்தி (உளூ) இல்லை; அவருக்கு ஸகாத் இல்லை; அவருக்கு ஹஜ் இல்லை; அவருக்கு வித்ரு (தொழுகை) இல்லை. அவர் பாவமன்னிப்புக் கோரினால், அல்லாஹ் அவரது பாவமன்னிப்பை ஏற்றுக்கொள்கிறான்.
அறிந்து கொள்ளுங்கள்! எந்தவொரு பெண்ணும் ஓர் ஆணுக்கு (தொழுகையில்) இமாமாக நிற்க வேண்டாம். எந்தவொரு கிராமவாசியும் ஒரு முஹாஜிருக்கு இமாமாக நிற்க வேண்டாம். எந்தவொரு பாவியும் ஒரு இறைநம்பிக்கையாளருக்கு (முஃமினுக்கு) இமாமாக நிற்க வேண்டாம்; அவனது வாளுக்கும் சவுக்கிற்கும் பயப்படும்படியான ஓர் ஆட்சியாளர் கட்டாயப்படுத்தினால் தவிர!"

(குறிப்பு: இந்த ஹதீஸின் அறிவிப்பாளர் தொடரில் வரும் அப்துல்லாஹ் பின் முஹம்மத் அல்-அதவீ என்பவர் 'முன்கருல் ஹதீஸ்' (நிராகரிக்கப்பட வேண்டியவர்) என்றும், அவரது ஹதீஸ்கள் ஏற்கப்பட மாட்டாது என்றும் இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் குறிப்பிட்டுள்ளார்கள். மேலும், இது தொடர்பான மற்றொரு அறிவிப்பும் பலவீனமானதாகும்).

அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரலி) மற்றும் அபூஹுரைரா (ரலி) ஆகியோர் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தமது மிம்பரின் (மரப்) படிகளில் நின்றவாறு, "மக்கள் (தொடர்ச்சியாக) ஜும்ஆத் தொழுகைகளை விட்டுவிடுவதிலிருந்து நிச்சயமாக விலகிக் கொள்ளட்டும்; இல்லையெனில் அல்லாஹ் அவர்களின் உள்ளங்களின் மீது முத்திரையிட்டு விடுவான். பின்னர் அவர்கள் (நேர்வழியை அறிய முடியாத) பராமுகமானவர்களில் (அலட்சியவாதிகளில்) ஆகிவிடுவார்கள்" என்று கூறுவதை நாங்கள் செவியுற்றோம்.

அப்துல்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

ஜுமுஆ (வெள்ளிக்கிழமை) தொழுகைக்கு வராமல் பின்தங்கி விடுபவர்களைக் குறித்து நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "மக்களுக்குத் தொழுகை நடத்துமாறு ஒருவருக்கு நான் கட்டளையிட்டுவிட்டு, பின்னர் ஜுமுஆ தொழுகைக்கு வராமல் பின்தங்கி இருப்பவர்கள் மீது (அவர்கள் இருக்கும் போதே) அவர்களது வீடுகளைத் தீக்கிரையாக்கிவிட நான் (உறுதியாக) எண்ணினேன்."

அபுல் ஜஅத் அள்ளம்ரீ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவர் அலட்சியமாக (மற்றும் மெத்தனமாக) மூன்று ஜுமுஆ (தொழுகை)களை விட்டுவிடுகிறாரோ, அவரது உள்ளத்தின் மீது அல்லாஹ் முத்திரையிட்டு விடுகிறான்."

ஹஃப்ஸா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "பருவமடைந்த (இந்திரியம் வெளியான) ஒவ்வொருவர் மீதும் ஜுமுஆ (தொழுகை)க்குச் செல்வது கடமையாகும். மேலும், ஜுமுஆவுக்குச் செல்பவர் மீது குளிப்பது (குஸ்ல் செய்வது) அவசியமாகும்."

தாரிக் பின் ஷிஹாப் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"ஜுமுஆ (தொழுகை) என்பது ஒவ்வொரு முஸ்லிமின் மீதும் ஜமாஅத்தாக (கூட்டாக) நிறைவேற்ற வேண்டிய கட்டாயக் கடமையாகும்; நான்கு பேரைத் தவிர: (அவர்கள்) உரிமையாளருக்குக் கட்டுப்பட்ட அடிமை, அல்லது பெண், அல்லது (பருவமடையாத) சிறுவன், அல்லது நோயாளி."

அபூதாவூத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "தாரிக் பின் ஷிஹாப் அவர்கள் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களைப் பார்த்துள்ளார்கள்; ஆனால் அவர்களிடமிருந்து (நேரடியாக) எதையும் செவியேற்கவில்லை (எனவே இது முர்ஸல் ஸஹாபி வகையைச் சார்ந்தது)."

ஷெய்க் (பைஹகீ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "உபைத் பின் முஹம்மது அல்-இஜ்லீ என்பவர் இதனை அல்-அப்பாஸ் பின் அப்துல் அஸீம் வழியாக அறிவிக்கும்போது, இதில் அபூமூஸா அல்-அஷ்அரீ (ரலி) அவர்களின் பெயரை இணைத்து (தொடர்ச்சியான செய்தியாக) அறிவித்துள்ளார். ஆனால் அது 'மஹ்ஃபூழ்' (நம்பகமானவர்களால் பாதுகாக்கப்பட்ட) அறிவிப்பு அல்ல; ஏனெனில், அல்-அப்பாஸ் அல்லாத மற்றவர்களும் இதனை இஸ்ஹாக் வழியாக, அபூமூஸா (ரலி) அவர்களின் பெயரைக் குறிப்பிடாமலேயே (முர்ஸலாக) அறிவித்துள்ளனர்."

பனூ வாயில் குலத்தைச் சேர்ந்த ஒருவர் (பின்வருமாறு) அறிவிக்கிறார்:

"பெண், சிறுவர் அல்லது (உரிமையாளரின் கட்டுப்பாட்டில் உள்ள) அடிமையைத் தவிர ஒவ்வொரு முஸ்லிமின் மீதும் ஜுமுஆ (தொழுகை) கடமையாகும்" என்று நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் மனைவி ஆயிஷா (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:
மக்கள் தங்களின் இல்லங்களிலிருந்தும், 'அவாலீ' (மதீனாவின் புறநகர்ப்) பகுதிகளிலிருந்தும் ஜும்ஆ (தொழுகை)க்காக வந்து கொண்டிருந்தனர்.

அப்துல்லாஹ் பின் அம்ர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "(தொழுகைக்கான) அழைப்பைக் கேட்பவர் மீது ஜுமுஆ (தொழுகை) கடமையாகும்."

அபூதாவூத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: சுஃப்யானிடமிருந்து ஒரு குழுவினர் இந்த ஹதீஸை அறிவிக்கும்போது, அதனை நபி (ஸல்) அவர்கள் வரை இணைக்காமல் (மவ்கூஃப் ஆக) அப்துல்லாஹ் பின் அம்ர் (ரலி) அவர்களின் கூற்றாகவே அறிவித்துள்ளனர். கபீஸா மட்டுமே இதனை நபி (ஸல்) அவர்கள் வரை இணைத்து (மர்பூஃ - முற்றுப்பெற்ற தொடராக) அறிவித்துள்ளார்.

ஷைக் (அல்பைஹகீ ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: கபீஸா பின் உக்பா நம்பகமான அறிவிப்பாளர் ஆவார். இதில் இடம்பெறும் முஹம்மத் பின் ஸயீத் என்பவர் அத்தாயிஃபீ ஆவார், அவரும் நம்பகமானவரே. மேலும், அம்ர் பின் ஷுஐப் (ரஹ்) அவர்கள் தமது தந்தை வழியாகவும், அவர் தமது பாட்டனார் வழியாகவும் அறிவிக்கும் ஹதீஸிலிருந்து இதற்கு ஒரு (வலுவூட்டும்) சான்றும் உள்ளது.

அம்ர் பின் ஷுஐப் அவர்கள் தமது தந்தை வழியாகத் தமது பாட்டனார் மூலம் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "(தொழுகைக்கான) அழைப்பை (பாங்கு) எவர் செவியுறுகிறாரோ அவர் மீது மட்டுமே ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையாகும்."

இதனைத் தாரகுத்னீ (ரஹ்) அவர்கள் தமது நூலில் இதே அறிவிப்பாளர் தொடருடன் 'மர்ஃபூஉ' (நபி (ஸல்) அவர்கள் வரை நேரடியாகச் செல்லும் செய்தி) ஆகக் குறிப்பிட்டுள்ளார்கள். மேலும், ஹஜ்ஜாஜ் பின் அர்தாத் வழியாக அம்ர் என்பவரிடமிருந்தும் இதேபோன்று 'மர்ஃபூஉ' ஆக இது அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.

அப்துல்லாஹ் பின் அம்ர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"(தொழுகைக்கான) அழைப்பைச் செவியுறுபவர் மீது மட்டுமே ஜுமுஆ (தொழுகை) கடமையாகும். எனவே, அதனைச் செவியுற்றும் (ஜுமுஆவிற்கு) எவர் வரவில்லையோ, அவர் திண்ணமாகத் தன் இறைவனுக்கு மாறுசெய்துவிட்டார்."

(இது 'மவ்கூஃப்' - நபித்தோழரின் கூற்று - எனும் தரத்தில் அமைந்த செய்தியாகும்).

இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "யார் (தொழுகைக்கான) அழைப்பைச் (பாங்கு) செவியேற்றும் (தகுந்த காரணமின்றி) அதற்குப் பதிலளிக்கவில்லையோ (ஜமாஅத்துடன் வந்து தொழவில்லையோ), அவருக்குத் தொழுகை இல்லை (அதாவது அவரது தொழுகை முழுமையடையாது அல்லது அவருக்கு அதன் முழு நன்மையும் கிடைக்காது)."

குராத் அபூ நூஹ் அவர்கள் இதனை ஷுஅபாவிடமிருந்து (நபிவார்த்தையாக) உயர்த்தி (மர்பூஃ ஆக) அறிவிப்பதில் அவரைப் பின்பற்றியுள்ளார்கள். இது குறித்த குறிப்பு முன்னரே சென்றுவிட்டது. எனினும், நம்பகமான பிற அறிவிப்பாளர்கள் (ஸிகாத்) இவ்விருவருக்கும் முரண்பட்டுள்ளனர் (அதாவது அவர்கள் இதை இப்னு அப்பாஸின் கூற்றாக - மவ்கூஃப் ஆக - அறிவித்துள்ளனர்).

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
"எவர் (தொழுகைக்கான) அழைப்பைக் கேட்டும் அதற்குப் பதிலளிக்கவில்லையோ (அதாவது பள்ளிவாசலுக்குச் சென்று ஜமாஅத்தில் கலந்துகொள்ளவில்லையோ), அவருக்குத் தகுந்த காரணமிருந்தால் தவிர (அவர் தனியாகத் தொழும்) தொழுகை நிறைவேறாது."

(இந்தச் செய்தி இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்களின் கூற்றாக (மவ்கூஃப்) அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது. மேலும், மஃரா அல்-அப்தீ என்பவர் அதிய்யு பின் ஸாபித் வழியாக இதனை நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் கூற்றாகவும் (மர்ஃபூஉ) அறிவித்துள்ளார்).

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"யார் (தொழுகைக்கான) அழைப்பை (பாங்கை)க் கேட்டும், (தகுந்த காரணமின்றி பள்ளிவாசலுக்கு வந்து) அதற்குப் பதிலளிக்கவில்லையோ, அவருக்குத் தொழுகை இல்லை (அதாவது அவரது தொழுகை முழுமையடையாது அல்லது அங்கீகரிக்கப்படாது)."

மேலும், இச்செய்தியானது அபூமூஸா அல்-அஷ்அரி (ரலி) அவர்களிடமிருந்தும் 'மர்ஃபூஃ' (நபி (ஸல்) அவர்கள் வரை சென்றடையும் தொடராகவும்) மற்றும் 'மவ்கூஃப்' (நபித்தோழருடன் நின்றுவிடும் தொடராகவும்) அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.

அபூமூஸா அல்-அஷ்அரீ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"யார் (வேலைகளிலிருந்து) ஓய்வாகவும், ஆரோக்கியமாகவும் இருக்கும் நிலையில் (தொழுகைக்கான) அழைப்பைச் (பாங்கை) செவியுற்று, அதற்குப் பதிலளிக்கவில்லையோ (பள்ளிவாசலுக்கு வந்து ஜமாஅத்தில் கலந்துகொள்ளவில்லையோ), அவருக்குத் தொழுகை இல்லை (அவரது தொழுகை முழுமையடையாது)."

அபூ புர்தா (ரஹ்) அவர்கள் தமது தந்தை (அபூமூஸா அல்-அஷ்அரீ - ரலி) வழியாக அறிவிக்கிறார்கள்:

"எவர் (தொழுகைக்கான) அழைப்பை (பாங்கை)ச் செவியுற்றும் (ஜமாஅத் தொழுகைக்குச் சென்று) அதற்குப் பதிலளிக்கவில்லையோ, (நோய் அல்லது அச்சம் போன்ற) தகுந்த காரணம் இருந்தால் தவிர அவருக்குத் தொழுகை இல்லை (அவரது தொழுகை முழுமையடையாது)."

அபூ மூஸா அல்-அஷ்அரீ (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவர் ஓய்வாகவும் (வேலையற்றவராகவும்), ஆரோக்கியமாகவும் இருக்கும் நிலையில் அதானைக் (பாங்கொலியைக்) கேட்டுவிட்டு, அதற்குப் பதிலளிக்கவில்லையோ (பள்ளிவாசலுக்குச் சென்று ஜமாஅத் தொழுகையில் கலந்து கொள்ளவில்லையோ), அவருக்குத் தொழுகை இல்லை (அவரது தொழுகை முழுமையடையாது)."

(இதனை அறிவிப்பாளர்) அபூபக்ர் பின் அபீ புர்தாவிடமிருந்து இவ்வாறுதான் அறிவித்துள்ளார்; ஆனால், இதனை நான் (அறிவிப்பாளர் தொடரில் ஏற்பட்ட) ஒரு தவறான அறிவிப்பு (வஹ்ம்) என்றே கருதுகிறேன்.

அலி (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"பள்ளிவாசலின் அண்டை வீட்டாருக்குப் பள்ளிவாசலில் தவிர (வேறு எங்கும் முழுமையான) தொழுகை இல்லை."

அப்போது, "பள்ளிவாசலின் அண்டை வீட்டார் என்பவர் யார்?" என்று கேட்கப்பட்டது.

அதற்கு அவர்கள், "அழைப்பாளரின் (தொழுகைக்காக அழைக்கும் முஅத்தினின்) குரலைச் செவியேற்பவர்" என்று கூறினார்கள்.

ஸயீத் பின் அல்-முஸய்யிப் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"(தொழுகைக்கான) அழைப்பைக் கேட்பவர் மீது ஜுமுஆ (தொழுகை) கடமையாகும்."

மேலும், அனஸ் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்களைக் குறித்துக் குறிப்பிடப்படுவதாவது:
"அவர்கள் பஸராவிலிருந்து இரண்டு 'பர்ஸக்' (சுமார் 11 கிலோமீட்டர்) தொலைவிலுள்ள 'ஸாவியா' எனும் இடத்திலிருந்து ஜுமுஆவில் கலந்துகொள்வதற்காக வருவார்கள். சில நேரங்களில் (ஏதேனும் காரணங்களால்) அவர்கள் அதில் கலந்துகொள்ள மாட்டார்கள்."

இமாம் ஷாஃபிஈ (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"ஸயீத் பின் ஸைத் (ரலி) மற்றும் அபூஹுரைரா (ரலி) ஆகியோர் (மதீனாவிலிருந்து) ஆறு மைல்களுக்கும் குறைவான தொலைவிலுள்ள 'அஷ்-ஷஜரா' எனும் இடத்தில் தங்கியிருந்தபோது, அவர்கள் ஜுமுஆ தொழுகையில் கலந்துகொள்வதும் உண்டு; (சில நேரங்களில்) அதனை விட்டுவிடுவதும் உண்டு.

மேலும், அப்துல்லாஹ் பின் அம்ர் பின் அல்-ஆஸ் (ரலி) அவர்கள் தாயிஃபிலிருந்து இரண்டு மைல் தொலைவில் தங்கியிருந்தபோது, அவர்கள் ஜுமுஆ தொழுகையில் கலந்துகொள்வதும் உண்டு; (சில நேரங்களில்) அதனை விட்டுவிடுவதும் உண்டு என அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது."

அபூ ஹுரைரா (ரலி) அவர்கள், (மதீனாவிலிருந்து) ஆறு மைல் தொலைவில் உள்ள 'துல் ஹுலைஃபா'விலிருந்து ஜும்ஆ (தொழுகை)க்காக நடந்து வருவார்கள்.

ஸுஹ்ரீ (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

துல் ஹுலைஃபா (எனும் ஊர்) மக்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் (தொழுகை மற்றும் மார்க்கக் கூட்டங்களுக்காக) ஒன்று கூடுபவர்களாக இருந்தனர்; மேலும், அது (துல் ஹுலைஃபா) மதீனாவிலிருந்து ஆறு மைல் பயணத் தொலைவில் அமைந்திருந்தது.

அதாஉ பின் அபீ ரபாஹ் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்:

மினாவில் தங்கியிருப்பவர்கள் (அல்லது மினா வாசிகள்) மக்காவில் (நடைபெறும்) ஜுமுஆத் தொழுகையில் கலந்து கொள்வார்கள்.

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் 'அஷ்-ஷஜரா' (எனும் மதீனாவிற்கு அருகிலுள்ள) இடத்தில் இருந்தார்கள். அப்போது ஜும்ஆ (தொழுகைக்கான நேரம்) வந்தபோது, அவர்கள் அதற்காக (மதீனாவிற்குள்) இறங்கிச் செல்லவில்லை. (பயணம் செய்வதற்குரிய) வாகனப் பிராணிகள் அவர்களிடம் இருந்தன.

ஷைக் (பைஹகீ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "இது, (அங்கிருந்து ஜும்ஆவிற்காகப்) புறப்பட்டுச் செல்வது (கட்டாயமல்ல, மாறாக) சுயவிருப்பத்திற்கு உட்பட்டது என்பதைக் காட்டுகிறது. (இருப்பினும்) ஒருவர் (ஜும்ஆ முடிந்து) திரும்பிச் செல்லும்போது இரவுக்குள் தனது குடும்பத்தாரிடம் சென்று சேர்ந்துவிட முடியும் (என்ற தூரத்தில் இருப்பார்) என்றால், அவர் (ஜும்ஆவில்) கலந்துகொள்வது கடமை என்று ஒரு குழுவினர் (அறிஞர்கள்) கருதுகின்றனர்."

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:

"(ஜும்ஆவிற்கான) குளியல் என்பது யார் மீது ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையோ அவர் மீதே (அவசியமாகும்). மேலும், ஜும்ஆ (தொழுகை) என்பது (தொழுது முடித்துவிட்டு அன்றைய தினமே) தனது குடும்பத்தாரிடம் வந்து சேரக்கூடியவர் மீதே (கடமையாகும்)."

யஹ்யா பின் ஸயீத் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அபூபக்கர் பின் முஹம்மத் பின் அம்ர் பின் ஹஸ்ம் (ரஹ்) அவர்கள், 'துல்-ஹுலைஃபா' (எனும் இடத்தின்) வாசிகளை மதீனாவில் (நடைபெறும்) ஜும்ஆவில் கலந்துகொள்ளும்படி கட்டளையிட்டார்கள். அதன்படி, அவர்கள் (மதீனாவிற்குச் சென்று) அங்கு ஜும்ஆ தொழுது வந்தார்கள்.

அல்-வலீத் பின் முஸ்லிம் (ரஹ்) கூறுகிறார்கள்:
உமர் பின் அப்துல் அஸீஸ் (ரஹ்) அவர்களிடமிருந்தும் இதே போன்ற செய்தியை அபூஅம்ர் (அல்-அவ்ஸாயீ) எனக்கு அறிவித்தார்கள். நான் அபூஅம்ர் அவர்களிடம், "ஜும்ஆ (தொழுவது) யார் மீது கடமையாகும்?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "(ஜும்ஆ முடிந்து) அதிலிருந்து திரும்பிச் செல்லும்போது, இரவு (நேரம் வருவதற்குள்) தனது குடும்பத்தாரைச் சென்றடைய முடிகிற (தொலைவில் உள்ளவர்கள்) மீது (ஜும்ஆ) கடமையாகும்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரலி) அவர்களும் இவ்வாறே கூறி வந்தார்கள்.

முஆவியா பின் அபீ சுஃப்யான் (ரலி) அவர்கள் (பின்வருமாறு) கூறுவதை (அம்ரு பின் முஹாஜிரின் தந்தை) செவியுற்றுள்ளார்:
"(ஜுமுஆ முடிந்து அன்றைய தினமே) தம் குடும்பத்தாரிடம் திரும்பிச் செல்லக்கூடிய (தூரத்தில் உள்ள)வர் மீது ஜுமுஆ (தொழுகை) கடமையாகும்."

மேலும், அவர்கள் தமது (ஜுமுஆ) குத்பா பேருரையில், "கராதா வாசிகளே! ராக்கிய்யா வாசிகளே! கூதாவின் (Ghouta) தொலைதூரப் பகுதிகளில் வசிப்பவர்களே! (தமஸ்கு நகரின்) சனிய்யா மலைப்பாதையின் அருகாமையில் உள்ளவர்களே! ஜுமுஆவைத் தொழுங்கள்! ஜுமுஆவைத் தொழுங்கள்!" என்று கூறுவார்கள்.

(இது ஒரு முஸ்னத் - நபியவர்கள் வரை செல்லும் அறிவிப்பாளர் தொடர் கொண்ட - ஹதீஸாக அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது. எனினும், இது மிகவும் பலவீனமானதாகும். இதன் அறிவிப்பாளர் வரிசையை அறிந்துகொள்வதற்காகவே இதனை நாம் இங்கு குறிப்பிட்டோம்).

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "இரவு தம்மைக் குடும்பத்தாரிடம் கொண்டு சேர்க்கும் (அதாவது இரவுக்குள் வீடு திரும்பிவிட முடியும்) என்று யார் அறிகிறாரோ, அவர் ஜும்ஆ (தொழுகையில்) கலந்து கொள்ளட்டும்."

இதனை அப்துல்லாஹ் பின் ஸயீத் என்பவரிடமிருந்து முஆரிக் பின் அப்பாத் என்பவர் தனித்து அறிவித்துள்ளார். இமாம் அஹ்மத் பின் ஹன்பல் (ரஹ்) அவர்கள் கூறும்போது, "முஆரிக் என்பவரை எனக்குத் தெரியாது. மேலும், அப்துல்லாஹ் பின் ஸயீத் என்பவர் அபூஅப்பாத் ஆவார்; அவர் ஹதீஸ் கலையில் நிராகரிக்கப்பட்டவரும் (முன்கருல் ஹதீஸ்), கைவிடப்பட்டவரும் (மத்ரூக்) ஆவார்" என்று குறிப்பிட்டுள்ளார்கள்.

இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

"மதீனாவில் (நபி (ஸல்) அவர்களின் பள்ளிவாசலில்) ஜுமுஆ நிறைவேற்றப்பட்டதற்குப் பிறகு, (இஸ்லாமிய வரலாற்றில்) முதன்முதலாக நிறைவேற்றப்பட்ட ஜுமுஆ, பஹ்ரைன் தேசத்தில் அப்துல் கைஸ் கோத்திரத்தினரின் கிராமங்களில் ஒன்றான 'ஜுவாஸா' எனும் கிராமத்தில் நிறைவேற்றப்பட்ட ஜுமுஆவாகும்."

மற்றொரு அறிவிப்பில் இதே செய்தி பின்வருமாறு இடம்பெற்றுள்ளது: "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் பள்ளிவாசலில் நடைபெற்ற ஜுமுஆவிற்குப் பிறகு, (முதன்முதலாக நிறைவேற்றப்பட்ட ஜுமுஆ) பஹ்ரைனில் உள்ள ஜுவாஸாவில் அமைந்திருந்த அப்துல் கைஸ் கோத்திரத்தினரின் பள்ளிவாசலில் நடைபெற்றதாகும்."

(இதனை இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் முஹம்மது பின் அல்-முஸன்னா வழியாக அபூ ஆமிர் என்பவரிடமிருந்து பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

அப்துர்ரஹ்மான் பின் கஅப் பின் மாலிக் அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"என் தந்தை கஅப் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்களுக்குப் பார்வைப் பறிபோன பிறகு, அவர்களை நான் (கைபிடித்து) வழிநடத்திச் செல்பவனாக இருந்தேன். வெள்ளிக்கிழமை (ஜும்ஆ) தொழுகைக்காக நான் அவர்களை அழைத்துச் செல்லும்போது, ஜும்ஆவுக்கான அதானை (பாங்கொலியை) அவர்கள் செவியுற்றால், அபூஉமாமா அஸ்அத் பின் ஸுராரா (ரலி) அவர்களுக்காக அவர்கள் பாவமன்னிப்புத் தேடிப் பிரார்த்திப்பார்கள். இதைக் கொஞ்ச காலம் நான் (தொடர்ச்சியாகக்) கவனித்து வந்தேன். அப்போது எனக்குள், '(இதற்கான காரணத்தை) நான் அவர்களிடம் கேட்காமல் இருப்பது (எனது) பலவீனமேயாகும்' என்று கூறிக்கொண்டேன். பின்னர், வழக்கம்போல் ஜும்ஆ தொழுகைக்காக நான் அவர்களை அழைத்துச் சென்றேன். ஜும்ஆவுக்கான அதானை அவர்கள் கேட்டபோது, (வழக்கம்போல்) அவருக்காகப் பாவமன்னிப்புத் தேடினார்கள்.

அப்போது நான், 'என் தந்தையே! ஜும்ஆவின் அதானைக் கேட்கும்போதெல்லாம் நீங்கள் அஸ்அத் பின் ஸுராராவுக்காகப் பாவமன்னிப்புத் தேடுகிறீர்களே, (அதன் காரணம்) என்ன?' என்று கேட்டேன்.

அதற்கு அவர்கள், 'அருமை மகனே! அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மதீனாவிற்கு வருவதற்கு முன்பே, பனூ பயாளா குலத்தாரின் ‘ஹர்ரா’ (எனும் கற்கள் நிறைந்த) பகுதியில் அமைந்திருந்த ‘நக்கீஉல் கழமாத்’ எனப்படும் (நீர் தேங்கும்) பள்ளத்தாக்கில், முதன்முதலாக எங்களுக்கு ஜும்ஆ தொழுகையை (ஒருங்கிணைத்து) நடத்தியவர் அஸ்அத் (ரலி) அவர்கள்தாம்' என்று பதிலளித்தார்கள்.

'அந்நாளில் நீங்கள் எத்தனை பேர் இருந்தீர்கள்?' என்று நான் கேட்டேன்.

அதற்கு அவர்கள், 'நாற்பது நபர்கள்' என்று பதிலளித்தார்கள்."

கஅப் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்கள் கண்பார்வை இழந்த பிறகு, அவர்களுக்கு வழிகாட்டிச் செல்பவராக இருந்த அவரது மகன் அப்துர்ரஹ்மான் பின் கஅப் பின் மாலிக் (ரஹ்) அறிவிக்கிறார்கள்:

என் தந்தை கஅப் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை (ஜுமுஆ) பாங்கு ஓசையைக் கேட்கும் போதெல்லாம் அஸ்அத் பின் ஸுராரா (ரலி) அவர்களுக்காக (அல்லாஹ்விடம்) கருணை வேண்டிப் பிரார்த்திப்பார்கள்.

நான் அவரிடம், "நீங்கள் (ஜுமுஆ) பாங்கோசையைக் கேட்கும் போதெல்லாம் அஸ்அத் பின் ஸுராராவுக்காகக் கருணை வேண்டிப் பிரார்த்திக்கிறீர்களே, (அதற்கு என்ன காரணம்?)" என்று கேட்டேன்.

அதற்கு அவர்கள், "ஏனெனில், பனூ பயாளா (குலத்தாரின்) ஹர்ரா (எனும் கருங்கல் நிலப்) பகுதியில், 'அல்-கழமாத்' என்று அழைக்கப்படும் நக்கீஉ (எனும் சமவெளிப்) பகுதியில் உள்ள 'ஹஸ்முன் நபீத்' என்ற இடத்தில் முதன்முதலில் எங்களை ஒருங்கிணைத்து (ஜுமுஆ தொழுகை) நடத்தியவர் அவர்தான்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

நான், "அன்று நீங்கள் எத்தனை பேர் இருந்தீர்கள்?" என்று கேட்டேன்.

அதற்கு அவர், "நாற்பது பேர் (இருந்தோம்)" என்று கூறினார்.

(ஹதீஸ் கலை அறிஞர்களின் குறிப்பு):
இதனை ஜரீர் பின் ஹாஸிம் மற்றும் முஹம்மத் பின் ஸலமா ஆகியோர் இப்னு இஸ்ஹாக் வழியாக அறிவித்துள்ளனர். இப்னு இஸ்ஹாக் கூறுகிறார்: "முஹம்மத் பின் அபீ உமாமா எனக்கு இதனை அறிவித்தார்." யூனுஸ் பின் புகைர் கூறியது போல், முஹம்மத் பின் இஸ்ஹாக் ஒரு அறிவிப்பில் தான் (நேரடியாகச்) செவியுற்றதைக் குறிப்பிட்டு, அந்த அறிவிப்பாளர் நம்பகமானவராகவும் இருந்தால், அந்த அறிவிப்பாளர் தொடர் (இஸ்னாத்) சீரானதாக அமையும். இது 'ஹஸன்' (ஆதாரத்திற்கு ஏற்றது) மற்றும் 'ஸஹீஹ்' (சரியானது) எனும் தரத்திலான அறிவிப்பாளர் தொடரைக் கொண்ட ஹதீஸாகும். இது தொடர்பாக வேறு ஒரு ஹதீஸும் அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது, ஆனால் அதனை இது போன்று ஆதாரமாகக் கொள்ள முடியாது.

ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"ஒவ்வொரு மூவருக்கும் ஒரு இமாம் இருக்க வேண்டும் (அதாவது அவர்கள் கூட்டாகத் தொழும்போது ஒருவரைத் தலைவராக நியமிக்க வேண்டும்). மேலும் நாற்பது அல்லது அதற்கும் மேற்பட்டவர்கள் இருந்தால் (அங்கே) ஜுமுஆ, ஈதுல் ஃபித்ர் மற்றும் ஈதுல் அழ்ஹா ஆகிய தொழுகைகள் (கடமையாகும் அல்லது) நடைபெறும்; ஏனெனில் அவர்கள் (அப்போதுதான் ஒரு முழுமையான) ஜமாஅத்தாகக் கருதப்படுவர் என்பது (நபித்தோழர்களிடையே) நடைமுறையில் இருந்த சுன்னத் (வழிமுறை) ஆகும்."

(இதனையே) ஜஅஃபர் இப்னு புர்கான், (இமாம்) ஸுஹ்ரி வழியாக நமக்கு அறிவித்துள்ளார். (ஆனால்) அப்துல் அஸீஸ் அல்குரஷீ (என்பவர்) இதனைத் தனித்து அறிவித்துள்ளார்; மேலும் அவர் (ஹதீஸ் கலையில்) பலவீனமானவர் (ளயீஃப்) ஆவார். (இந்த சட்டத்திற்கு) இதற்கு முன் (கூறப்பட்ட) ஆதாரங்களின் மீதும், இன்ஷா அல்லாஹ் இனி வரவிருக்கின்ற (ஆதாரப்பூர்வமான) ஆதாரங்களின் மீதுமே நாம் சார்ந்திருக்கிறோம் (அதாவது இந்த பலவீனமான செய்தியை மட்டும் நாம் ஆதாரமாகக் கொள்ளவில்லை).

உபைதுல்லாஹ் பின் அப்தில்லாஹ் பின் உத்பா (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

"எந்தவொரு கிராமத்தில் நாற்பது (சுதந்திரமான, பருவமடைந்த, அங்கு நிரந்தரமாக வசிக்கும்) ஆண்கள் இருக்கிறார்களோ, அவர்கள் மீது ஜும்ஆ (வெள்ளிக்கிழமைத் தொழுகை) கடமையாகும்."

சுலைமான் பின் மூஸா (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

உமர் பின் அப்துல் அஸீஸ் (ரஹ்) அவர்கள், ஷாம் முதல் மக்கா வரையான பகுதிகளுக்கு இடைப்பட்ட நீர்நிலைகளில் (குடியேறி) வசிக்கும் மக்களுக்கு, "(உங்களில் சுதந்திரமான, பருவமடைந்த ஆண்கள்) நாற்பது பேரை எட்டிவிட்டால், நீங்கள் (ஜுமுஆத் தொழுகைக்காகக்) கூடுங்கள்" என்று கடிதம் எழுதினார்கள்.

அபுல் மலீஹ் அர்-ரக்கீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

உமர் பின் அப்துல் அஸீஸ் (ரஹ்) அவர்களின் கடிதம் எங்களுக்கு வந்தது. (அதில்), "ஒரு கிராமத்தின் (நிவாசிகள்) நாற்பது ஆண்களை எட்டிவிட்டால், அவர்கள் (ஜும்ஆத் தொழுகைக்காகக்) கூடட்டும்!" (என்று குறிப்பிடப்பட்டிருந்தது).

உமர் பின் அப்துல் அஸீஸ் (ரஹ்) அவர்கள் (ஆளுநர்களுக்குக் கடிதம்) எழுதினார்கள்:

"எந்தவொரு கிராமத்திலாவது ஐம்பது (வயது வந்த) ஆண்கள் ஒன்றுகூடினால், அவர்களில் ஒருவர் அவர்களுக்கு இமாமாகச் செயல்படட்டும்; அவர் அவர்களுக்கு (ஜும்ஆ) உரை (குத்பா) நிகழ்த்தட்டும்; மேலும், அவர்களுக்கு ஜும்ஆத் தொழுகையை வழிநடத்தட்டும்."

வலீத் பின் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
நான் லைஸ் பின் ஸஅத் (ரஹ்) அவர்களிடம் (ஜும்ஆ தொழுகை குறித்துக்) கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள் கூறினார்கள்: "எந்தவொரு நகரமாகவோ அல்லது கிராமமாகவோ இருந்தாலும், அங்கு ஒரு ஜமாஅத் (மக்கள் குழு) இருந்து, அவர்களுக்கு ஒரு தலைவர் (அமீர்) நியமிக்கப்பட்டிருந்தால், அவர்கள் ஜும்ஆ தொழுகையை நிறைவேற்றும்படி கட்டளையிடப்பட்டுள்ளனர்; எனவே அவர் (அந்தத் தலைவர்) அவர்களுக்கு ஜும்ஆ தொழுகையை நடத்தட்டும். ஏனெனில், உமர் பின் அல்கத்தாப் (ரலி) மற்றும் உஸ்மான் பின் அஃப்பான் (ரலி) ஆகியோரின் காலத்தில், அவர்களின் கட்டளைப்படி அலெக்ஸாண்டிரியா, எகிப்தின் நகரங்கள் மற்றும் அதன் கடலோர நகரங்களில் உள்ள மக்கள் ஜும்ஆ தொழுகையை நிறைவேற்றி வந்தனர். மேலும், அங்கு நபித்தோழர்களில் பலரும் இருந்தனர்."

அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரலி) அவர்களிடம், "மக்காவிற்கும் மதீனாவிற்கும் இடைப்பட்ட கிராமங்களில் (வசிப்பவர்கள்) ஜுமுஆத் தொழுவதைப் பற்றி தாங்கள் என்ன கருதுகிறீர்கள்?" என்று கேட்கப்பட்டது.

அதற்கு அவர்கள், "ஆம், அவர்களுக்கு ஒரு தலைவர் (அமீர்) இருந்தால், (அவர் ஜுமுஆவை நடத்தட்டும் அல்லது) அவர்கள் (ஜுமுஆ தொழுகைக்காக) ஒன்றுதிரளட்டும்!" என்று பதிலளித்தார்கள்.

மேலும் அதாஉ (ரஹ்) அவர்கள், "(வீடுகள்) ஒன்றோடொன்று நெருக்கமாக இணைந்தவாறு அமைந்த கிராமமாக இருந்தால், அவர்கள் (ஜுமுஆ தொழுகைக்காக) ஒன்றுதிரள வேண்டும்" என்று கூறியதாக எங்களுக்கு அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.

ஜஅஃபர் பின் புர்கான் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

உமர் பின் அப்துல் அஸீஸ் (ரஹ்) அவர்கள், அதீ பின் அதீ அல்-கிந்தீ அவர்களுக்குப் பின்வருமாறு கடிதம் எழுதினார்கள்: "ஒவ்வொரு கிராமத்து மக்களையும் நீர் கவனிப்பீராக. அவர்கள் (கூடாரத் தூண்களைக் கொண்டு) கூடாரங்கள் அமைத்து இடம்பெயர்ந்து வாழும் நாடோடிகளாக இல்லாமல், ஓரிடத்தில் நிலையாக வசிப்பவர்களாக இருந்தால், அவர்களுக்கு ஒரு தலைவரை (அமீரை) நியமிப்பீராக. பின்னர், அவர்களுக்கு (ஜும்ஆத் தொழுகையை) நடத்துமாறு அத்தலைவருக்குக் கட்டளையிடுவீராக."

ஷேக் (பைஹகீ) அவர்கள் கூறினார்கள்: "இடம்பெயர்ந்து செல்லும் நாடோடிகள் அல்லாத, ஓரிடத்தில் நிலையாக வசிக்கும் மக்களுள்ள கிராமங்களில் ஜும்ஆவை நிலைநாட்டுவது தொடர்பாக, முன்னோர்களின் (ஸலஃபுகளின்) கூற்றுகளுக்கும் செயல்களுக்கும் மிகவும் ஒத்த கருத்து இதுவேயாகும். அலி பின் அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்கள் (ஜும்ஆ குறித்துக் கூறிய கருத்தில்) நாடியதும் இதையே ஆகும்."

அலி (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"(நிர்வாக அதிகாரம் கொண்ட) பெரிய நகரங்களில் தவிர (வேறு எங்கும்) ஜுமுஆ (தொழுகையும்) இல்லை; தஷ்ரீக் (பெருநாள் தொழுகையும்) இல்லை."

உம்மு அப்தில்லாஹ் அத்-தௌஸிய்யா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஒரு கிராமத்தில் நான்கு பேர் மட்டுமே இருந்தாலும், ஒவ்வொரு கிராமத்தின் மீதும் ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையாகும்."

(இங்கு) 'கிராமங்கள்' என்பது (பெரிய) நகரங்களைக் குறிக்கும். மேலும், இது அல்-மூக்கரீ மற்றும் அல்-ஹகம் அல்-அய்லீ ஆகியோரால் அஸ்-ஸுஹ்ரீயிலிருந்து (இவ்வாறே) அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது. இமாம் தாரகுத்னீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "இது அஸ்-ஸுஹ்ரீயிடமிருந்து (வந்த செய்தியாக) ஆதாரப்பூர்வமானது அல்ல. அவரிடமிருந்து இதனை அறிவித்த அனைவரும் (ஹதீஸ் கலையில்) கைவிடப்பட்டவர்கள் (மத்ரூக்) ஆவர். மேலும், அஸ்-ஸுஹ்ரீ அவர்கள் அத்-தௌஸிய்யாவிடமிருந்து (நேரடியாக) இதனைச் செவியுற்றார் என்பதும் ஆதாரப்பூர்வமானது அல்ல."

இமாம் அஹ்மத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "இது அவரிடமிருந்து (பகிய்யாவிடமிருந்து), அத்-துஜீபீ, அல்-ஹகம் பின் அப்தில்லாஹ் அல்-அய்லீ, அஸ்-ஸுஹ்ரீ ஆகியோரின் வழியாக அறிவிக்கப்பட்டதாகவும் கூறப்படுகிறது; முஹம்மத் பின் அல்-முஸஃப்பா அவர்களும் பகிய்யாவிடமிருந்து இவ்வாறே (அறிவிப்பாளர் தொடரைக்) குறிப்பிட்டுள்ளார்கள்."

உம்மு அப்தில்லாஹ் அத்-தௌஸிய்யா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஓர் இமாம் (தலைவர்) இருக்கக்கூடிய ஒவ்வொரு கிராமத்தின் மீதும் ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையாகும்; அவர்கள் நான்கு பேராக மட்டுமே இருந்தாலும் சரியே." நபி (ஸல்) அவர்கள் மூன்று (பேர் இருந்தாலும் ஜும்ஆ உண்டு) என்பது வரை குறிப்பிட்டார்கள்.

(இமாம் பைஹகீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:) அல்-ஹகம் பின் அப்தில்லாஹ் என்பவர் 'மத்ரூக்' (கைவிடப்பட்டவர்) ஆவார். முஆவியா பின் யஹ்யா என்பவர் பலவீனமானவர். இமாம் ஸுஹ்ரி வழியாக இது வருவது ஆதாரப்பூர்வமானது அல்ல. மேலும், இந்த அத்தியாயத்தில் ஐம்பது (பேர் இருக்க வேண்டும் என்பது) குறித்தும் ஒரு ஹதீஸ் அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது; அதன் அறிவிப்பாளர் தொடரும் ஆதாரப்பூர்வமானது அல்ல. மேலும், இமாம் ஸுஹ்ரி (ரஹ்) அவர்கள் வழியாக, "நபி (ஸல்) அவர்கள் முஸ்அப் பின் உமைர் (ரலி) அவர்களை மதீனாவிற்கு அனுப்பியபோது, அவர்கள் பன்னிரண்டு நபர்களாக இருந்த நிலையில் அவர்களுக்கு ஜும்ஆத் தொழுகையை நடத்தினார்கள்" என்றும் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது.

ஸுஹ்ரீ (ரஹ்) அவர்கள் குறிப்பிட்ட இச்செய்தி முன்கதிஉ (தொடர்பறுந்தது) ஆகும். (ஒருவேளை) இது சரியானதாக (ஸஹீஹாக) இருந்தாலும், முஸ்லிம்களுக்கு (குர்ஆனை) ஓதிக்கொடுக்கவும், அவர்களுக்குத் தொழுகை நடத்தவும், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மதீனாவிற்கு (முஸ்அப் பின் உமைர் (ரலி) அவர்களின்) தோழமையில் அல்லது அவர்களின் சுவடுகளைப் பின்பற்றி அனுப்பி வைத்த பன்னிரண்டு பிரதிநிதிகளின் (நுகபாக்களின்) உதவியையே இது குறிக்கிறது.

பின்னர், அஸ்அத் பின் ஸுராரா (ரலி) அவர்களின் ஆலோசனையின் (சைகையின்) பேரிலும், அவரது உதவியுடனும் முஸ்அப் (ரலி) அவர்கள் அத்தொழுகையை (ஜுமுஆவை) நிலைநாட்டியபோது, அவர்களுடன் இணைந்து தொழுத முஸ்லிம்களின் எண்ணிக்கை கஅப் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்களின் ஹதீஸில் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது.

அப்துல்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எங்களை ஒன்றுதிரட்டினார்கள். அவர்களிடம் வந்தவர்களில் நான் தான் கடைசியானவன். நாங்கள் நாற்பது ஆண்களாக இருந்தோம். அப்போது அவர்கள் கூறினார்கள்:

"நிச்சயமாக நீங்கள் (வெற்றிகளை/செல்வங்களை) அடைவீர்கள்; உங்களுக்கு (இறைவனின்) உதவி அளிக்கப்படும்; உங்களுக்காக (நாடுகள்) வெற்றிகொள்ளப்படும். (உங்களில்) அந்த நிலையை அடைபவர் அல்லாஹ்வை அஞ்சிக்கொள்ளட்டும்! நன்மையை ஏவட்டும்; தீமையைத் தடுக்கட்டும்; (இரத்த) உறவுகளைப் பேணி வாழட்டும்! மேலும், யார் என் மீது வேண்டுமென்றே பொய் சொல்கிறாரோ, அவர் தனது இருப்பிடத்தை நரகத்தில் அமைத்துக்கொள்ளட்டும்."

(இந்த ஹதீஸை) ஸிமாக் (ரஹ்) வழியாக ஸவ்ரீ (ரஹ்), மிஸ்அர் பின் கிதாம் (ரஹ்) ஆகியோரும் அறிவித்துள்ளனர். மிஸ்அர் (ரஹ்) அவர்களின் அறிவிப்பில், "நாங்கள் நாற்பது பேர் அளவிலானவர்கள் ஒன்றுதிரட்டப்பட்டோம்" என இடம்பெற்றுள்ளது.

அப்துல்லாஹ் (இப்னு மஸ்ஊத் - ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஒரு கூடாரத்தில் சுமார் நாற்பது பேர் (இருந்தபோது), அவர்கள், "சொர்க்கவாசிகளில் நீங்கள் நான்கில் ஒரு பங்கினராக இருப்பதை நீங்கள் விரும்புவீர்களா?" என்று கேட்டார்கள். நாங்கள், "ஆம்" என்றோம். அவர்கள், "சொர்க்கவாசிகளில் நீங்கள் மூன்றில் ஒரு பங்கினராக இருப்பதை நீங்கள் விரும்புவீர்களா?" என்று கேட்டார்கள். நாங்கள், "ஆம்" என்றோம்.

அதற்கு அவர்கள், "என் உயிர் எவன் கைவசம் இருக்கிறதோ அவன் மீது சத்தியமாக! சொர்க்கவாசிகளில் நீங்கள் சரிபாதியாக இருப்பீர்கள் என நான் நம்புகிறேன். ஏனெனில், முஸ்லிமான (அல்லாஹ்வுக்கு முற்றிலும் கீழ்ப்படிந்த) ஓர் ஆன்மாவைத் தவிர வேறெவரும் சொர்க்கத்தில் நுழைய மாட்டார்கள். (உலகிலுள்ள ஒட்டுமொத்த) இணைவைப்பாளர்களுடன் (உங்களை ஒப்பிடும்போது) நீங்கள் ஒரு கறுப்பு நிறக் காளையின் தோலிலுள்ள ஒற்றை வெள்ளை முடியைப் போன்றோ, அல்லது ஒரு சிவப்பு நிறக் காளையின் தோலிலுள்ள ஒற்றை கறுப்பு முடியைப் போன்றோ தான் இருக்கிறீர்கள்" என்று கூறினார்கள்.

(இதனை புகாரியும், முஸ்லிமும் தங்களின் 'ஸஹீஹ்' நூல்களில் குந்தர் என்பவர் ஷுஅபாவிடமிருந்து அறிவிக்கும் ஹதீஸாகப் பதிவு செய்துள்ளனர்).

அப்துல்லாஹ் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களின் (விடுவிக்கப்பட்ட அடிமையான) குரைப் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அப்துல்லாஹ் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களின் மகன் 'குதைத்' அல்லது 'உஸ்ஃபான்' (எனும் ஊரில்) இறந்துவிட்டார். அப்போது (இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள்), "குரைப்! அவருக்காக (ஜனாஸா தொழுகைக்காக) எவ்வளவு மக்கள் கூடியிருக்கிறார்கள் என்று பார்!" எனக் கூறினார்கள். நான் வெளியே சென்று பார்த்தபோது, அவருக்காக மக்கள் கூடியிருந்தார்கள். அதனை நான் அவர்களிடம் தெரிவித்தேன். அப்போது அவர்கள், "அவர்கள் நாற்பது பேர் (இருப்பார்களா)?" என்று கேட்டார்கள். நான், "ஆம்" என்றேன்.

(உடனே) அவர்கள், "அவரது (ஜனாஸாவைத் தொழுகைக்காக) வெளியே கொண்டு வாருங்கள்; ஏனெனில், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறுவதை நான் கேட்டிருக்கிறேன்:

'எந்தவொரு முஸ்லிமான மனிதர் இறந்தாலும், அல்லாஹ்வுக்கு எதையும் இணையாக்காத நாற்பது நபர்கள் அவரது ஜனாஸா (தொழுகைக்காக) நின்றால், அவர் விஷயத்தில் அவர்களின் பரிந்துரையை அல்லாஹ் (ஏற்று) அங்கீகரிக்கிறான்.'"

(ஆதாரம்: ஸஹீஹ் முஸ்லிம்)

தாரிக் பின் ஷிஹாப் (ரஹ்) அறிவிக்கிறார்கள்:

ஒரு யூதர் உமர் (ரலி) அவர்களிடம் வந்து, "இறைநம்பிக்கையாளர்களின் தலைவரே! உங்களுடைய வேதத்தில் (அல்-குர்ஆனில்) நீங்கள் ஓதிவரும் ஒரு வசனம் உள்ளது. அந்த வசனம் மட்டும் யூதர்களாகிய எங்கள் மீது அருளப்பட்டிருந்தால், (அது அருளப்பட்ட) அந்த நாளை நாங்கள் ஒரு பெருநாளாகக் கொண்டாடியிருப்போம்" என்று கூறினார்.

அதற்கு உமர் (ரலி) அவர்கள், "அது எந்த வசனம்?" என்று கேட்டார்கள்.

அதற்கு அவர், "{அல்யவ்ம அக்மல்து லகும் தீனகும், வ அத்மம்து அலைகும் நிஃமதீ, வ ரளீது லகுமுல் இஸ்லாம தீனா} (இன்றைய தினம் உங்களுக்காக உங்கள் மார்க்கத்தை நான் முழுமையாக்கி விட்டேன்; மேலும், உங்கள் மீது எனது அருட்கொடையை முழுமையாக்கி விட்டேன்; இஸ்லாத்தையே உங்களுக்கான மார்க்கமாகப் பொருந்திக்கொண்டேன்)" என்று (பதிலளித்துக்) கூறினார்.

அப்போது உமர் (ரலி) அவர்கள், "அந்த வசனம் எந்த நாளில், எந்த இடத்தில் அருளப்பட்டது என்பதை நான் திண்ணமாக அறிவேன். அது ஒரு வெள்ளிக்கிழமையன்று, அரஃபா பெருவெளியில் (தங்கியிருந்த போது) அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கு அருளப்பட்டது" என்று பதிலளித்தார்கள்.

(இமாம் புகாரி மற்றும் முஸ்லிம் ஆகியோரும் இதனைப் பதிவு செய்துள்ளனர். மேலும் ஜாபிர் பின் அப்துல்லாஹ் (ரலி) வழியாக வரும் அறிவிப்பில், நபி (ஸல்) அவர்கள் அன்று (பயணியாக இருந்ததால்) ஜுமுஆ தொழுகைக்குப் பதிலாக ளுஹ்ர் தொழுதார்கள் என்பது குறிப்பிடத்தக்கது).

ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் (ஹஜ் தொடர்பான ஒரு நீண்ட ஹதீஸைக்) குறிப்பிட்டுவிட்டு, அதில் (பின்வருமாறு) கூறுகிறார்கள்:

"பின்னர் பிலால் (ரலி) அவர்கள் பாங்கு (அதான்) சொன்னார்கள்; பிறகு இகாமத் சொன்னார்கள். உடனே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ளுஹர் தொழுகையைத் தொழுதார்கள். பிறகு (மீண்டும்) இகாமத் சொல்லப்பட்டு, (அவர்கள்) அஸர் தொழுகையைத் தொழுதார்கள். இவ்விரண்டிற்கும் இடையே (சுன்னத்தான அல்லது உபரியான) வேறு எந்தத் தொழுகையையும் அவர்கள் தொழவில்லை."

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் ஹாத்திம் பின் இஸ்மாயீல் அவர்களின் அறிவிப்பிலிருந்து பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையன்று (மிம்பரில்) நின்றவாறு உரை (குத்பா) நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தார்கள். அப்போது ஷாமிலிருந்து (வியாபாரப் பொருட்கள் ஏற்றிய) ஒரு ஒட்டகக் கூட்டம் வந்தது. மக்கள் (உரையை விட்டுவிட்டு) அதனை நோக்கித் திரும்பிச் சென்றுவிட்டனர். நபியவர்களுடன் பன்னிரண்டு ஆண்கள் மட்டுமே எஞ்சியிருந்தனர். அப்போதுதான் 'ஜும்ஆ' அத்தியாயத்தில் இடம்பெற்றுள்ள இந்த வசனம் அருளப்பட்டது:

"{வ இதா ரஅவ் திஜாரத்தன் அவ் லஹ்வன் இன்ஃபத்தூ இலைஹா வ தரகூக்க காயிமா} (அவர்கள் ஏதேனும் வியாபாரத்தையோ அல்லது வேடிக்கையையோ கண்டால், (நபியே!) நின்ற நிலையிலேயே உங்களை விட்டுவிட்டு, அதனை நோக்கி அவர்கள் கலைந்து சென்று விடுகின்றனர்)" [அல்குர்ஆன் 62:11].

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் இஸ்ஹாக் பின் இப்ராஹீம் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள். அவ்வாறே, அப்துல்லாஹ் பின் இத்ரீஸ் அவர்கள் ஹுஸைன் வழியாகவும், ஸாயிதா பின் குதாமா மற்றும் முஹம்மத் பின் ஃபுதைல் ஆகியோரும் இதனை அறிவித்துள்ளனர். அந்த இருவரும், 'மக்கள் (ஜும்ஆத்) தொழுகையில் (இருப்பதாகக் கருதப்பட்ட அந்த நேரத்தில்) இருந்தபோதே இது நிகழ்ந்தது' என்று குறிப்பிட்டுள்ளனர்).

ஜாபிர் பின் அப்துல்லாஹ் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஜும்ஆத் தொழுகையை (அதன் உரையை) நிறைவேற்றிக் கொண்டிருந்தபோது, உணவுப் பொருட்களை ஏற்றியவாறு ஒரு வியாபாரக் குழு வந்தது. (அதனைக் கண்ட) மக்கள் (அதை நோக்கித்) திரும்பி, (பள்ளிவாசலை விட்டு) கலைந்து சென்றனர். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் பன்னிரண்டு நபர்களைத் தவிர வேறு யாரும் எஞ்சியிருக்கவில்லை. அப்போது பின்வரும் வசனம் அருளப்பட்டது:

"{வ இதா ரஅவ் திஜாரத்தன் அவ் லஹ்வனிங்ஃபத்தூ இலைஹா வ தரகூக்க காயிமா}"
(பொருள்: அவர்கள் ஒரு வியாபாரத்தையோ அல்லது ஒரு வேடிக்கையையோ கண்டால், உங்களை (உரை நிகழ்த்தியவாறு) நின்ற நிலையிலேயே விட்டுவிட்டு, அதை நோக்கி அவர்கள் கலைந்து சென்று விடுகிறார்கள் - அல்குர்ஆன் 62:11).

(இதனை இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் முஆவியா பின் அம்ர் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

ஜாபிர் பின் அப்துல்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஜும்ஆ (தொழுகையில்/உரையில்) இருந்தபோது ஒரு வணிகக் கூட்டம் வந்தது. (அதனைக் கண்டவுடன்) மக்கள் அதை நோக்கி (விரைந்து) சென்றனர். பன்னிரண்டு பேர் மட்டுமே (நபியவர்களுடன்) எஞ்சியிருந்தனர். அப்போது, "அவர்கள் ஒரு வியாபாரத்தையோ அல்லது வேடிக்கையையோ கண்டால், அதை நோக்கி (உம்மை நின்ற நிலையில் விட்டுவிட்டு) விரைந்து விடுகின்றனர்" எனும் (அல்குர்ஆன் 62:11 ஆவது) வசனம் அருளப்பட்டது.

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

வெள்ளிக்கிழமை அன்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எங்களுக்கு உரை (குத்பா) நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தபோது, உணவுப் பொருட்களைச் சுமந்தவாறு ஒரு வியாபாரக் கூட்டம் வந்தது. அவர்கள் 'அல்பகீஉ' (மதீனாவின் ஒரு பகுதி) என்னும் இடத்தில் தங்கியபோது, (அங்கிருந்த மக்கள்) அதைத் திரும்பிப் பார்த்துவிட்டு, (குத்பாவை விட்டுவிட்டு) அதை நோக்கிச் சென்றுவிட்டனர். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் நாற்பது பேர் மட்டுமே எஞ்சியிருக்கும் நிலையில் அவர்களை (நின்ற நிலையிலேயே) விட்டுவிட்டனர். அந்த நாற்பது பேரில் நானும் ஒருவனாக இருந்தேன்.

அப்போது, நபி (ஸல்) அவர்கள் மீது அல்லாஹ் பின்வரும் வசனத்தை அருளினான்: "{வ இதா ரஅவ் திஜாரதன் அவ் லஹ்வனி(ன்)ஃபளூ இலைஹா வ தரகூக்க காயிமா} (அவர்கள் ஒரு வியாபாரத்தையோ அல்லது வேடிக்கையையோ கண்டால், உங்களை நின்ற நிலையிலேயே விட்டுவிட்டு, அதனை நோக்கிச் சென்று விடுகின்றனர் - அல்குர்ஆன் 62:11)".

அலீ (பின் உமர்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "இந்த அறிவிப்பாளர் தொடரில், ஹுஸைன் என்பவரிடமிருந்து அறிவிக்கும் அலீ பின் ஆஸிம் அவர்களைத் தவிர வேறு யாரும் (எஞ்சியவர்கள்) 'நாற்பது நபர்கள்' என்று குறிப்பிடவில்லை. ஹுஸைனின் (மற்ற) மாணவர்கள் அவருக்கு மாற்றமாக, 'நபி (ஸல்) அவர்களுடன் பன்னிரண்டு நபர்கள் மட்டுமே எஞ்சியிருந்தனர்' என்று (ஆதாரப்பூர்வமாக) கூறியுள்ளனர்."

ஷேக் (பைஹகீ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "இது குத்பா (உரை) நிகழ்த்தும்போது நடந்தது என்று அறிவிக்கப்பட்ட அறிவிப்பே சரியானதாக இருக்க அதிக வாய்ப்புள்ளது. மேலும், 'நாங்கள் அவர்களுடன் ஜுமுஆ தொழுது கொண்டிருந்தோம்' என்று (வேறு சில அறிவிப்புகளில்) கூறியவரின் கூற்று குத்பாவையே குறிக்கிறது. அவர் குத்பாவை 'தொழுகை' என்ற வார்த்தையால் (பொதுவாக) குறிப்பிட்டுள்ளார். கஅப் பின் உஜ்ரா (ரலி) அவர்களின் ஹதீஸும் இதையே சுட்டிக்காட்டுகிறது. இன்ஷா அல்லாஹ் (அல்லாஹ் நாடினால்), அது பின்னர் இடம்பெறும்."

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஒருமுறை) தொழுகை நடத்தினார்கள். (அதில்) 'அந்நஜ்ம்' (எனும் 53-வது) அத்தியாயத்தை ஓதினார்கள். பின்னர் எங்களுடன் (சேர்ந்து திலாவத்துடைய) ஸஜ்தா செய்தார்கள்; அந்த ஸஜ்தாவை நீண்ட நேரம் செய்தார்கள். (அங்கு) மக்களின் கூட்டம் அதிகமாக இருந்ததால், அவர்களில் சிலர் (இடம் நெருக்கடியின் காரணமாக) மற்றவர்களின் முதுகின் மீது (ஸஜ்தா செய்து) தொழுதனர்.

உமர் பின் அல்கத்தாப் (ரலி) அவர்கள் உரை நிகழ்த்தியபோது கூறியதாவது:

"மக்களே! அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் இந்த மஸ்ஜிதை (மஸ்ஜிதுன் நபவியை)க் கட்டினார்கள். அப்போது நாங்களும், முஹாஜிர்களும், அன்ஸார்களும் அவர்களுடன் இருந்தோம். எனவே, (தொழுகையில்) கூட்ட நெரிசல் அதிகமானால், உங்களில் ஒருவர் (இடமின்மையால்) தம் சகோதரரின் முதுகின் மீது சஜ்தா செய்து கொள்ளட்டும்."

உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (தொழுபவர்) தனது ஆடையின் மீது சஜ்தா செய்துகொள்ளட்டும். (கூட்ட) நெரிசல் கடுமையாக இருக்கும்போது, உங்களில் ஒருவர் தனது (முன் வரிசையில் தொழும்) சகோதரரின் முதுகின் மீது சஜ்தா செய்துகொள்ளட்டும்."

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அவர்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் 'ஸலாத்துல் கவ்ஃப்' (அச்ச நேரத் தொழுகை) தொழுதார்கள். எதிரிகள் அவர்களுக்கும் கிப்லாவுக்கும் இடையே இருந்ததாக (அவர்) குறிப்பிட்டார்கள். அப்போது (நபி ஸல்) அவர்கள் தக்பீர் கூறினார்கள், நாங்களும் (அனைவரும்) தக்பீர் கூறினோம். அவர்கள் ருகூஉ செய்தார்கள், நாங்களும் அனைவரும் (சேர்ந்து) ருகூஉ செய்தோம். அவர்கள் ருகூஉவிலிருந்து தலையை உயர்த்தியபோது, அவர்கள் ஸஜ்தா செய்தார்கள்; அவர்களுடன் அவர்களைத் தொடர்ந்து இருந்த (முதல்) வரிசையினரும் ஸஜ்தா செய்தார்கள். பின்வரிசையினரோ எதிரிகளை எதிர்கொண்டு (காவலுக்காக) நின்றுகொண்டிருந்தனர்.

(நபி ஸல்) அவர்களும் அவர்களைத் தொடர்ந்து இருந்த வரிசையினரும் (இரண்டாவது ரக்அத்திற்காக) எழுந்தபோது, பின்வரிசையினர் ஸஜ்தா செய்ய இறங்கினார்கள். பின்னர், பின்வரிசையினர் (முன்வரிசைக்கு) முன்னேறி வந்தனர்; முன்வரிசையினர் (பின்வரிசைக்கு) பின்னே சென்றனர். (இரண்டாவது ரக்அத்தில்) அவர்கள் ருகூஉ செய்தார்கள், நாங்களும் அனைவரும் (சேர்ந்து) ருகூஉ செய்தோம். பிறகு அவர்கள் ஸஜ்தா செய்தார்கள். அவர்களுடன் அவர்களைத் தொடர்ந்து இருந்த (தற்போதைய முதல்) வரிசையினரும் ஸஜ்தா செய்தார்கள். பின்வரிசையினரோ எதிரிகளை எதிர்கொண்டு (காவலுக்காக) நின்றுகொண்டிருந்தனர். அவர்களைத் தொடர்ந்து இருந்த வரிசையினர் ஸஜ்தா செய்துவிட்டு (அத்தஹிய்யாத்தில்) அமர்ந்தபோது, பின்வரிசையினர் ஸஜ்தா செய்ய இறங்கினார்கள். பின்னர் அவர்கள் ஸலாம் கொடுத்தார்கள், நாங்களும் அனைவரும் (சேர்ந்து) ஸலாம் கொடுத்தோம்.

ஜாபிர் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "உங்களது இந்தக் காவலர்கள் தங்கள் தலைவர்களுடன் (பாதுகாப்புப் பணியில்) எவ்வாறு ஈடுபடுவார்களோ, அவ்வாறே (இத்தொழுகையின் முறையும் இருந்தது)."

(இதை முஸ்லிம் அவர்கள் அப்துல் மலிக் பின் அபீ ஸுலைமான் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள். இமாமுக்குப் பகரமாக ஒருவரை நியமிப்பது [அல்-இஸ்திக்லாஃப்] தொடர்பான செய்திகள் இமாமத் அத்தியாயங்களில் ஏற்கனவே கடந்துவிட்டன.)

தாரிக் பின் ஷிஹாப் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"அடிமை, பெண், சிறுவன் அல்லது நோயாளி ஆகியோரைத் தவிர, (ஜமாஅத்தாகத் தொழப்படும்) ஜுமுஆ (தொழுகை) ஒவ்வொரு முஸ்லிமின் மீதும் கடமையாகும்."

(இந்த ஹதீஸில் 'இர்ஸால்' எனும் அறிவிப்பாளர் தொடர் விடுபட்ட நிலை இருந்தாலும், இது ஒரு தரமான 'முர்ஸல்' ஹதீஸாகும். ஏனெனில், தாரிக் அவர்கள் சிறந்த தாபியீன்களில் ஒருவராவார். அவர் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களைப் பார்த்துள்ளார், ஆனால் அவர்களிடமிருந்து நேரடியாகச் செவியுறவில்லை. மேலும், இந்த ஹதீஸிற்கு வலுவூட்டும் பிற சான்றுகளும் உள்ளன).

தமீம் அத்தாரீ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "சிறுவன், அடிமை அல்லது பயணி ஆகியோரைத் தவிர (மற்றவர்களுக்கு) ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையாகும்."

இப்னு அப்தான் வழியான (மற்றொரு) அறிவிப்பில், "நிச்சயமாக, சிறுவன், அடிமை அல்லது பயணி ஆகியோரைத் தவிர (மற்றவர்களுக்கு) ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையாகும்" என்று இடம்பெற்றுள்ளது.

ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் மீதும் இறுதி நாளின் மீதும் நம்பிக்கை கொண்டவர் மீது வெள்ளிக்கிழமையன்று ஜும்ஆத் தொழுகை கடமையாகும். ஆனால், நோயாளி, பயணி, (பருவமடையாத) சிறுவர் அல்லது (ஆண்) அடிமை ஆகியோருக்கு இதில் விதிவிலக்கு உண்டு. எவர் கேளிக்கை அல்லது வியாபாரத்தின் காரணமாக அதனைப் புறக்கணிக்கிறாரோ (தேவையில்லை என்று கருதுகிறாரோ), அல்லாஹ்வும் அவரை விட்டும் தேவையற்றவனாகி விடுகிறான். மேலும், அல்லாஹ் (எவர் தேவையுமற்ற) சீமானாகவும், புகழுக்குரியவனாகவும் இருக்கிறான்."

சயீத் பின் அபீ மர்யம் (ரஹ்) அவர்கள் இப்னு லஹீஆ (ரஹ்) வழியாக அறிவிக்கும் மற்றோர் அறிவிப்பில் (விதிவிலக்கு அளிக்கப்பட்டவர்களின் பட்டியலில்) "அல்லது பெண்" என்பதும் கூடுதலாக இடம்பெற்றுள்ளது.

ஸுபைர் (ரலி) அவர்களின் குடும்பத்தைச் சேர்ந்த ஒரு விடுதலை செய்யப்பட்ட அடிமை (மௌலா), நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறியதாக அறிவிக்கிறார்:

"சிறுவன், அடிமை, பெண் மற்றும் நோயாளி ஆகிய நால்வரைத் தவிர, பருவமடைந்த (கனவு காணும் வயதை எட்டிய) ஒவ்வொருவர் மீதும் ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையாகும்."

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:

"உங்களின் வலக்கரங்கள் சொந்தமாக்கிக் கொண்டவர்களை (அடிமைகளை) அல்லது நோயுற்றவர்களைத் (உடல் உபாதை உள்ளவர்களைத்) தவிர, (மற்ற அனைவர் மீதும்) ஜும்ஆ (தொழுகை) கடமையாகும்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற நான் கேட்டேன்.

உம்மு அதிய்யா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மதீனாவிற்கு வந்தபோது, அன்சாரிப் பெண்களை ஒரு வீட்டில் ஒன்று திரட்டினார்கள். பின்னர், உமர் பின் கத்தாப் (ரழி) அவர்களை எங்களிடம் அனுப்பினார்கள். அவர்கள் வாசலில் நின்று எங்களுக்கு ஸலாம் கூறினார்கள்; நாங்கள் அவர்களின் ஸலாமிற்கு பதிலளித்தோம். அப்போது அவர்கள், "நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களால் உங்களிடம் அனுப்பப்பட்ட தூதராகும்" என்று கூறினார்கள். நாங்கள், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கும், அல்லாஹ்வின் தூதருடைய தூதருக்கும் நல்வரவு" என்று கூறினோம்.

அவர்கள், "அல்லாஹ்வுக்கு எதையும் இணையாக்க மாட்டீர்கள், திருட மாட்டீர்கள், விபச்சாரம் செய்ய மாட்டீர்கள் என்று (அல்லாஹ்வின் தூதரிடம்) பைஅத் (உறுதிமொழி) அளிக்கிறீர்களா?" என்று கேட்டார்கள். நாங்கள், "ஆம்" என்று கூறினோம். அவர்கள் (உறுதிமொழியின் அடையாளமாக) வீட்டிற்கு வெளியிலிருந்து தமது கையை நீட்டினார்கள், நாங்களும் (அவர்களைத் தொடாமல்) வீட்டிற்கு உள்ளிருந்து எங்களது கைகளை நீட்டினோம். பின்னர் அவர்கள், "அல்லாஹும்மஷ்ஹத்" (யா அல்லாஹ்! நீயே சாட்சியாக இரு) என்று கூறினார்கள்.

மேலும், இரு பெருநாள்களிலும் மாதவிடாய் ஏற்பட்ட பெண்களும், (திரைக்குப் பின்னாலிருக்கும்) கன்னிப் பெண்களும் (தொழும் திடலுக்குப்) புறப்பட வேண்டும் என்று எங்களுக்கு அவர்கள் கட்டளையிட்டார்கள். ஜும்ஆ (தொழுகை) எங்கள் மீது கடமையல்ல (என்றும் கூறினார்கள்). மேலும், ஜனாஸாக்களைப் (பிரேதங்களை அடக்கம் செய்யப்) பின்தொடர்ந்து செல்வதிலிருந்து எங்களைத் தடுத்தார்கள்.

இஸ்மாயீல் கூறுகிறார்: நான் எனது பாட்டியிடம் (உம்மு அதிய்யாவிடம்), "{வலா யஃஸீனக ஃபீ மஃரூஃப்}" (மேலும், நன்மையான காரியங்களில் அவர்கள் உங்களுக்கு மாறுசெய்ய மாட்டார்கள்) [அல்-மும்தஹினா: 12] என்ற இறைவசனத்தைப் பற்றிக் கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "(இறந்தவர்களுக்காக) ஒப்பாரி வைத்து அழுவதிலிருந்து எங்களைத் தடுத்தார் (என்பதே அதற்கர்த்தம்)" என்று பதிலளித்தார்கள்.

உமர் பின் அல்கத்தாப் (ரலி) அவர்கள், ஒருவர் தமது பயண வாகனத்தைக் (ஒட்டகத்தைக்) கட்டி வைத்திருப்பதைக் கண்டார்கள். (அவரிடம்), "உம்மை (இங்கேயே) தடுத்து நிறுத்தியிருப்பது எது?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர், "(இன்று) ஜும்ஆ (என்பதால் தங்கியுள்ளேன்)" என்று பதிலளித்தார்.

அப்போது உமர் (ரலி) அவர்கள், "நிச்சயமாக ஜும்ஆ (தொழுகை) ஒரு பயணியைத் தடுத்து நிறுத்தாது (பயணிக்கு ஜும்ஆ கடமையில்லை). எனவே, நீர் (உமது பயணத்தைத் தொடரப்) புறப்பட்டுச் செல்லும்" என்று கூறினார்கள்.

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:
"பயணியின் மீது ஜுமுஆ (தொழுவது கடமை) இல்லை."

(இது 'மவ்கூஃப்' எனும் நபித்தோழரின் கூற்று என்பதே சரியானதாகும். மேலும், அப்துல்லாஹ் பின் நாஃபிஉ அவர்கள் தம் தந்தை வழியாக அறிவித்து, இதனை நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறியதாக ('மர்பூஉ' ஆகவும்) அறிவித்துள்ளார்கள்.)

ஹஸன் (பஸரீ - ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
"நாங்கள் குராஸானில் (இருந்தபோது) அப்துர் ரஹ்மான் பின் ஸமுரா (ரலி) அவர்களுடன் இருந்தோம். (அப்போது) நாங்கள் தொழுகையைச் சுருக்கி (கஸ்ர் செய்து) தொழுதோம், மேலும் நாங்கள் ஜுமுஆ தொழுகையை (கூட்டாகச் சேர்ந்து) நிறைவேற்றவில்லை."

(இதனைப் பதிவு செய்தவர் கூறுகிறார்:) எனது புத்தகத்தில் நான் கண்டவாறு: 'வலா நுஜம்மிஉ' (وَلَا نُجَمِّعُ) - (இதில்) 'நூன்' எழுத்திற்கு 'ரஃப்உ' (ழம்மா) செய்யப்பட்டும், (மீம் எழுத்திற்கு) 'தஷ்தீத்' (அழுத்தம்) கொடுக்கப்பட்டும் இடம்பெற்றுள்ளது.

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவரொருவர் (தொழுகைக்கான) அழைப்பைச் (பாங்கு) செவியுற்றும், அதற்கேற்ப (ஜமாஅத் தொழுகையில்) கலந்துகொள்வதைத் தடுக்கும் (தகுந்த) காரணம் எதுவும் அவருக்கு இல்லாதிருந்தால், அவருக்குத் தொழுகை இல்லை (அவரது தொழுகை முழுமையடையாது அல்லது அங்கீகரிக்கப்படாது)."

அப்போது (நபித்தோழர்கள்), "அந்தக் காரணம் (உத்ரு) என்ன?" என்று கேட்டனர். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "(உயிருக்கு அல்லது உடமைக்கு ஏற்படும்) அச்சம் அல்லது நோய்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவர் (தொழுகைக்கான) அழைப்பை (பாங்கை)க் கேட்டும் (ஜமாஅத் தொழுகைக்கு வந்து) அதற்குப் பதிலளிக்கவில்லையோ, (தகுந்த) காரணம் இருப்பவரைத் தவிர அவருக்குத் தொழுகை இல்லை (அதாவது அவரது தொழுகை முழுமையடையாது அல்லது ஏற்றுக் கொள்ளப்படாது)."

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையன்று ஜும்ஆ (தொழுகை)க்காகத் தயாராகிக் கொண்டிருந்தபோது, மரணத் தருவாயில் இருந்த சயீத் பின் ஸைத் பின் அம்ர் பின் நுஃபைல் (ரலி) அவர்களிடம் (வருமாறு) அழைக்கப்பட்டார்கள். எனவே, அவர்கள் (அவரைச் சந்திக்கச் சென்றதால்) ஜும்ஆவை விட்டுவிட்டு அவரிடம் சென்றார்கள்.

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்களுக்கு, பத்ருப் போரில் கலந்துகொண்ட (தோழரான) ஸயீத் பின் ஸைத் பின் அம்ர் பின் நுஃபைல் (ரலி) அவர்கள் ஒரு வெள்ளிக்கிழமையன்று நோயுற்றிருப்பதாகத் தெரிவிக்கப்பட்டது.

அப்போது பகல் பொழுது உயர்ந்து, ஜுமுஆ (தொழுகை நேரம்) நெருங்கியிருந்த போதிலும், இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் (அவரை நலம் விசாரிக்க) அவரிடம் சென்றார்கள்; மேலும் ஜுமுஆ (தொழுகையை) விட்டுவிட்டார்கள்.

(இதனை இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் குதைபா (பின் ஸயீத்) வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள்.)

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள், மழை பெய்துகொண்டிருந்த ஒரு நாளில் தம் முஅத்தினிடம் (பாங்கு சொல்பவரிடம்): "(பாங்கில்) 'அஷ்ஹது அன்ன முஹம்மதர் ரசூலுல்லாஹ்' (முஹம்மது (ஸல்) அவர்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் என்று நான் சாட்சி கூறுகிறேன்) என்று நீங்கள் கூறியதும், 'ஹய்ய அலஸ் ஸலாஹ்' (தொழுகைக்கு வாருங்கள்) என்று கூற வேண்டாம். (அதற்குப் பதிலாக) 'ஸல்லூ ஃபீ புயூத்திகும்' (உங்கள் வீடுகளிலேயே தொழுதுகொள்ளுங்கள்) என்று கூறுங்கள்" என்று கூறினார்கள்.

(இதைக் கேட்ட) மக்கள் அதை ஒரு விசித்திரமான செயலாகக் கருதியதைப் போல் காணப்பட்டனர். (அப்போது) அவர் (இப்னு அப்பாஸ் ரலி) கூறினார்: "என்னை விடச் சிறந்தவரான (நபி (ஸல்) அவர்கள்) இவ்வாறு செய்துள்ளார்கள். நிச்சயமாக ஜுமுஆ (தொழுகை) ஒரு கடமையாகும் (அதை நிறைவேற்ற மக்கள் சிரமப்பட்டு வர நேரிடும்). உங்களைச் சிரமத்திற்குள்ளாக்க நான் விரும்பவில்லை. (பள்ளிக்கு வருமாறு கூறினால்) நீங்கள் சேற்றிலும் மழையிலும் நடந்து வர நேரிடும் (என்பதால் தான் இவ்வாறு கூறச் செய்தேன்)."

(இதனை இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் முஸத்தத் வழியாகவும், இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் அலீ பின் ஹுஜ்ர் வழியாகவும் பதிவு செய்துள்ளார்கள். இவர்கள் இருவருமே இஸ்மாயீல் பின் இப்ராஹீம் வழியாக இதனை அறிவித்துள்ளனர்.)

அப்துல்லாஹ் பின் அல்-ஹாரித் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

கடும் சேறும் சகதியுமான ஒரு நாளில் (ஜும்ஆ உரையின் போது) இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் எங்களுக்கு உரை நிகழ்த்தினார்கள். முஅத்தின் (பாங்கு சொல்லும் போது) 'ஹய்ய அலஸ் ஸலாஹ்' (தொழுகைக்கு வாருங்கள்) என்ற இடத்திற்கு வந்தபோது, 'அஸ்ஸலாத்து ஃபிர்-ரிஹால்' (உங்கள் இருப்பிடங்களிலேயே தொழுது கொள்ளுங்கள்) என்று அறிவிக்குமாறு அவருக்கு (இப்னு அப்பாஸ் (ரலி)) உத்தரவிட்டார்கள். (இதைக் கேட்ட) மக்கள் (ஆச்சரியத்துடன்) ஒருவரையொருவர் பார்த்துக் கொண்டனர்.

அப்போது இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள், "நீங்கள் இதனை (மார்க்கத்திற்கு முரணானது என) வெறுப்பது போல் தெரிகிறது. என்னை விடச் சிறந்தவரான (நபி (ஸல்)) அவர்களே இவ்வாறு செய்துள்ளார்கள். நிச்சயமாக இது (ஜும்ஆ தொழுகை) ஒரு உறுதியான கடமையாகும் (இருப்பினும் உங்களைச் சிரமத்திற்குள்ளாக்க நான் விரும்பவில்லை)" என்று கூறினார்கள்.

இதை இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் முஸத்தத் வாயிலாக அறிவித்துள்ளார்கள். மேலும், 'ரஸ்க்' (رَزْغٍ - கடும் சேறு) நாளின் போது என்று குறிப்பிட்டுள்ளார்கள். 'ரத்க்' (رَدْغٍ) என்பதும் அதே பொருளைத் தரும். இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்களும் இதனை ஹம்மாத் அவர்களின் ஹதீஸிலிருந்து பதிவு செய்துள்ளார்கள்.

அப்துல்லாஹ் பின் அல்-ஹாரித் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
மழை பெய்துகொண்டிருந்த ஒரு வெள்ளிக்கிழமையன்று இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்களின் முஅத்தின் பாங்கு சொன்னார். அவர், "அல்லாஹு அக்பர், அல்லாஹு அக்பர், அஷ்ஹது அன் லா இலாஹ இல்லல்லாஹ், அஷ்ஹது அன்ன முஹம்மதர் ரசூலுல்லாஹ்" என்று கூறியதும், (இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் முஅத்தினிடம்) "உங்கள் இருப்பிடங்களிலேயே தொழுதுகொள்ளுங்கள்" (என்று அறிவிக்குமாறு) கூறினார்கள். (பின்னர் மக்களிடம்) "உங்களைச் சிரமத்திற்கு உள்ளாக்குவதை நான் வெறுத்தேன். என்னை விடச் சிறந்தவரான (நபி (ஸல்) அவர்கள்) இவ்வாறு செய்துள்ளார்கள். நீங்கள் சேற்றிலும் சறுக்கும் தரையிலும் நடந்து வருவதை நான் விரும்பவில்லை" என்று கூறினார்கள்.

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் தமது ஸஹீஹில் பதிவு செய்துள்ளார். மேலும் பல அறிவிப்பாளர் தொடர்கள் வழியாகவும் இது பதிவாகியுள்ளது).

அபுல் மலீஹ் (ரஹ்) அவர்களின் தந்தை (ஆமிர் இப்னு உஸாமா - ரலி) அறிவிக்கிறார்கள்:

மழையான ஒரு நாளில் அவர்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் இருந்தார்கள் (அந்நிகழ்வை நேரில் கண்டார்கள்). அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள் தங்களது அறிவிப்பாளரை (முஅத்தின்) அழைத்து, "தங்குமிடங்களிலேயே (வீடுகளிலேயே) தொழுதுகொள்ளுங்கள்" என்று அறிவிக்கச் செய்தார்கள்.

ஸயீத் (ரஹ்) கூறுகிறார்: அபுல் மலீஹ் (ரஹ்) அவர்கள், "அது ஒரு ஜுமுஆ நாளாக இருந்தது" என்று கூறியதைச் செவியுற்றதாக எங்களுடைய தோழர் ஒருவர் எங்களுக்கு அறிவித்தார். ஆனால், கத்தாதா (ரஹ்) தமது அறிவிப்பில் அது 'ஜுமுஆ நாள்' என்பதைக் குறிப்பிடவில்லை.

உஸாமா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

ஹுதைபிய்யா (உடன்படிக்கை நடைபெற்ற) காலத்தில் ஒரு வெள்ளிக்கிழமையன்று (நான்) அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் இருந்தேன். அப்போது அவர்களுக்கு மழை பொழிந்தது. (அம்மழை) அவர்களது காலணிகளின் அடிப்பாகம் கூட நனையாத (அளவிற்கே) இருந்தது. (அப்படியிருந்தும்) நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் தங்களது தங்குமிடங்களிலேயே தொழுது கொள்ளுமாறு அவர்களுக்குக் கட்டளையிட்டார்கள்.

(பனூ ஃபஸாரா குலத்தைச் சேர்ந்த) ஒரு பெண் அறிவிக்கிறார்:
ஜுமுஆ நாளில் இப்னு மஸ்ஊத் (ரலி) அவர்கள் எங்களிடம் வந்து, 'நீங்கள் எவ்வாறு தொழுகிறீர்கள்?' என்று கேட்டார்கள். பின்னர், 'நீங்கள் இமாமுடன் சேர்ந்து தொழுதால், அவரது தொழுகையைப் பின்பற்றி (இரண்டு ரக்அத்களாகத்) தொழுங்கள். நீங்கள் தனியாகத் தொழுதால் நான்கு ரக்அத்களாக (ளுஹராகத்) தொழுங்கள்' என்று கூறினார்கள்.

ஸஅத் பின் இயாஸ் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

ஜும்ஆ நாளில் அப்துல்லாஹ் (இப்னு மஸ்ஊத் - ரலி) அவர்கள் பள்ளிவாசலிலிருந்து பெண்களை வெளியேற்றுவதையும், "நீங்கள் (வெளியேறி உங்கள் வீடுகளுக்குச்) செல்லுங்கள்; ஏனெனில், இது (ஜும்ஆத் தொழுகை உங்கள் மீது கடமையானது) அல்ல" என்று கூறுவதையும் நான் கண்டேன்.

அப்துர்ரஹ்மான் பின் அபில் ஸினாத் (ரஹ்) அவர்கள் தம் தந்தை (அபூ அஸ்-ஸினாத்) கூறியதாக அறிவிக்கிறார்கள்:

"நான் சந்தித்த நமது மார்க்க அறிஞர்களில், எவர்களது கூற்றுகள் (மார்க்கத் தீர்ப்புகள்) என்னிடம் வந்து சேர்ந்தனவோ அவர்கள் (தாபியீன்களில் உள்ள ஏழு சிறந்த மார்க்க அறிஞர்கள் ஆவர்). அவர்கள் தங்களுக்கு நிகரான மற்றவர்களை விட மார்க்கச் சட்டத்துறையிலும் (ஃபிக்ஹ்), சிறப்பிலும் மேலோங்கி இருந்தார்கள். சில நேரங்களில் அவர்கள் ஒரு விஷயத்தில் (கருத்து) வேறுபட்டால், அவர்களில் பெரும்பாலானவர்களின் கருத்தையும், அவர்களில் சிறந்த கருத்தையுமே நாங்கள் ஏற்றுக்கொண்டோம்."

(அவர்களுடைய பல கருத்துக்களைக் கூறிவிட்டு) பின்னர் அவர் கூறினார்: "அவர்கள் (அந்த அறிஞர்கள்) கூறுவார்கள்: ஒரு பெண் ஜும்ஆவிலோ அல்லது பெருநாட்களிலோ (தொழுகையில்) கலந்து கொண்டால், அது அவளுக்குப் போதுமானதாகும் (அவள் தனியாக ளுஹ்ர் தொழத் தேவையில்லை)." அவர்கள் (மேலும்) கூறினார்கள்: "சிறுவர்கள், அடிமைகள், பெண்கள், பயணிகள் மற்றும் நோயாளிகள் ஆகியோருக்கும் இதே நிலைதான். அவர்கள் மீது ஜும்ஆவோ அல்லது பெருநாள் தொழுகையோ கடமை இல்லை. அவர்களில் எவர் ஜும்ஆவிலோ அல்லது பெருநாளிலோ கலந்து கொள்கிறாரோ, அது அவருக்குப் போதுமானதாகிவிடும் (அவரது கடமை நிறைவேறிவிடும்)."

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் துணைவியார் ஹஃப்ஸா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"பருவமடைந்த (ஆண்கள்) ஒவ்வொருவர் மீதும் ஜும்ஆ (தொழுகை)க்குச் செல்வது கடமையாகும். மேலும், ஜும்ஆவிற்குச் செல்பவர் (அதற்காகக்) குளிப்பதும் கடமையாகும்."

உமர் பின் அல்-கத்தாப் (ரலி) அவர்கள் பயணக் கோலத்தில் (பயணத்திற்கான ஆடையில்) இருந்த ஒரு மனிதரைப் பார்த்தார்கள். "இன்று மட்டும் வெள்ளிக்கிழமையாக (ஜுமுஆ நாளாக) இல்லாவிட்டால், நான் (பயணம்) புறப்பட்டிருப்பேன்" என்று அவர் கூறுவதை உமர் (ரலி) செவியுற்றார்கள். அதற்கு உமர் (ரலி) அவர்கள், "நீங்கள் (பயணம்) புறப்படுங்கள்; ஏனெனில், வெள்ளிக்கிழமை (ஜுமுஆத் தொழுகை) ஒருவரைப் பயணத்திலிருந்து தடுக்காது" என்று கூறினார்கள்.

அஸ்வத் (இப்னு கைஸ்) வழியாக (ஸுஃப்யான்) அத்-தவ்ரீ அறிவிக்கும் மற்றோர் அறிவிப்பில், "வெள்ளிக்கிழமையன்று பயணம் செய்ய நாடிய ஒரு மனிதர் ஜுமுஆவிற்காகக் காத்திருப்பதைக் கண்ட உமர் (ரலி) அவர்கள், (அவரிடம்) மேற்கண்டவாறே (அதாவது: பயணம் செய்யுமாறு) கூறினார்கள்" என்று இடம்பெற்றுள்ளது.

அபூஸுர்ஆ பின் அம்ரு பின் ஜரீர் அல்-பஜலீ அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

உமர் (ரலி) அவர்கள் முஆத் பின் ஜபல் (ரலி) இடம்பெற்றிருந்த ஒரு படையை அனுப்பி வைத்தார்கள். அவர்கள் ஒரு வெள்ளிக்கிழமையன்று புறப்பட்டார்கள். (ஆனால்) முஆத் (ரலி) அவர்கள் (ஜும்ஆ) தொழுவதற்காகத் தங்கிவிட்டார்கள். அவரைக் கடந்து சென்ற உமர் (ரலி) அவர்கள், "நீர் இந்தப் படையில் இடம்பெறவில்லையா?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு முஆத் (ரலி) அவர்கள், "ஆம் (இடம்பெற்றுள்ளேன்)" என்றார்.

உமர் (ரலி) அவர்கள், "பின்னே உமக்கு என்ன நேர்ந்தது?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர், "நான் ஜும்ஆவில் கலந்துகொண்டு விட்டுப் பின்னர் (மாலையில்) புறப்படலாம் என்று நாடினேன்" என்றார்.

(அப்போது) உமர் (ரலி) அவர்கள், " 'அல்லாஹ்வின் பாதையில் (செல்லும்) ஒரு காலைப்பொழுதோ அல்லது ஒரு மாலைப்பொழுதோ, இவ்வுலகத்தையும் அதிலுள்ளவற்றையும் விடச் சிறந்ததாகும்' என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறுவதை நீர் கேட்கவில்லையா?" என்று கேட்டார்கள்.

(இது குறித்து பலவீனமான அறிவிப்பாளர் தொடரைக் கொண்ட ஒரு 'முஸ்னத்'தான ஹதீஸும் அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது).

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஸைத் பின் ஹாரிஸா (ரலி), ஜஅஃபர் (ரலி), அப்துல்லாஹ் பின் ரவாஹா (ரலி) ஆகியோரை (மூத்தா போருக்காகப் படைத் தளபதிகளாக) அனுப்பி வைத்தார்கள். அப்போது அப்துல்லாஹ் பின் ரவாஹா (ரலி) மட்டும் (அவர்களுடன் உடனே புறப்படாமல்) பின்தங்கி விட்டார்கள்.

நபி (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம், "உம்முடைய தோழர்களுடன் (புறப்பட்டுச் செல்லாமல்) உம்மைப் பின்தங்கச் செய்தது எது?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர், "உங்களுடன் ஜுமுஆத் தொழுகையில் கலந்துகொண்டு (பிரசங்கத்தைக் கேட்டு)விட்டு, பின்பு அவர்களுடன் இணைந்து கொள்ளலாம் என்று நான் விரும்பினேன்" என்றார்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "பூமியில் உள்ள அனைத்தையும் நீர் (தர்மமாகச்) செலவழித்தாலும், (இன்று) காலையில் அவர்கள் (புறப்பட்டுச் சென்றதால் பெற்ற நன்மையை அல்லது அந்த நேரத்தின் சிறப்பை) உம்மால் அடைய முடியாது" என்று கூறினார்கள்.

அவர்கள் ஜுமுஆ நாளன்று (அதிகாலையிலேயே) புறப்பட்டுச் சென்றிருந்தார்கள்.

(இந்த ஹதீஸை ஹஜ்ஜாஜ் பின் அர்தாத் வழியாக ஹம்மாத் பின் ஸலமா மற்றும் அபூ முஆவியா ஆகியோரும் அறிவித்துள்ளனர். ஆயினும், இதனை ஹஜ்ஜாஜ் மட்டுமே தனித்து அறிவிக்கிறார். அல்லாஹ்வே நன்கு அறிந்தவன்.)

ஸாலிஹ் பின் கஸீர் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள் (அவர் இப்னு ஷிஹாப் அஸ்-ஸுஹ்ரீ (ரஹ்) அவர்களின் தோழராக இருந்தார்):

இப்னு ஷிஹாப் (அஸ்-ஸுஹ்ரீ) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை பகலின் தொடக்கத்தில் ஒரு பயணத்திற்காகப் புறப்பட்டார்கள். நான் இது குறித்து அவர்களிடம் (ஏன் இவ்வாறு செய்கிறீர்கள் என்று) கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "நிச்சயமாக நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை பகலின் தொடக்கத்தில் (ஒருமுறை) பயணத்திற்காகப் புறப்பட்டுள்ளார்கள்" என்று கூறினார்கள்.

(இமாம் அபூ தாவூத் கூறுகிறார்:) இது 'முன்கதிஃ' (அறிவிப்பாளர் தொடர் அறுந்த) செய்தியாகும்.

அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

"உங்களில் எவரேனும் ஜும்ஆ (தொழுகை)க்கு வந்தால், அவர் (அதற்காகக்) குளித்துக் கொள்ளட்டும்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற நான் கேட்டேன்.

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"இந்த மிம்பரில் - அதாவது மதீனாவின் மிம்பரில் - (நின்றவாறு) அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (பின்வருமாறு) கூறியதை நான் கேட்டேன்: 'உங்களில் எவர் ஜுமுஆ (தொழுகைக்)கு வருகிறாரோ அவர் (அதற்காகக்) குளித்துக் கொள்ளட்டும்'."

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"ஆண்களோ, பெண்களோ எவர் ஜும்ஆ (தொழுகைக்)கு வருகிறாரோ அவர் (குளிப்பு எனும்) குஸுல் செய்து கொள்ளட்டும். ஆண்களோ, பெண்களோ எவர் அதற்கு வரவில்லையோ அவர் மீது (அந்தக்) குளிப்பு (கடமை) இல்லை."

அபூ ஸயீத் அல்குத்ரீ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"பருவமடைந்த (ஆண்) ஒவ்வொருவர் மீதும் ஜும்ஆ நாளில் குளிப்பது கடமையாகும் (வாஜிப்)."

யஹ்யா அவர்களின் மற்றொரு அறிவிப்பில், "ஜும்ஆ நாளில் குளிப்பது (கடமையாகும்)..." என இடம்பெற்றுள்ளது.

(இதனை இமாம் புகாரி தனது 'ஸஹீஹ்' நூலில் அல்கஃனபீ வழியாகவும், இமாம் முஸ்லிம் யஹ்யா பின் யஹ்யா வழியாகவும் பதிவு செய்துள்ளனர்).

நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறியதாக அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"(காலத்தால்) நாம் பிந்தியவர்களாக இருக்கிறோம்; (மறுமை நாளில் அந்தஸ்தால்) நாம் முந்தியவர்களாக இருப்போம். ஒவ்வொரு சமுதாயத்தினருக்கும் நமக்கு முன்பே வேதம் கொடுக்கப்பட்டது; நமக்கு அவர்களுக்குப் பின்பு வேதம் கொடுக்கப்பட்டது. எந்த நாளின் (வெள்ளிக்கிழமை) விஷயத்தில் அவர்கள் கருத்து வேறுபாடு கொண்டார்களோ, அந்த நாளுக்கு அல்லாஹ் நமக்கு வழிகாட்டினான். எனவே, நாளை (சனிக்கிழமை) யூதர்களுக்குரியதாகும். நாளை மறுநாள் (ஞாயிற்றுக்கிழமை) கிறிஸ்தவர்களுக்குரியதாகும்."

பின்னர், நபி (ஸல்) அவர்கள் (சிறிது நேரம்) மௌனமாக இருந்துவிட்டு, "ஏழு நாட்களுக்கு ஒரு முறையாவது (குறைந்தது) ஒரு நாள் தனது தலையையும் உடலையும் கழுவி குளிப்பது ஒவ்வொரு முஸ்லிமின் மீதும் கடமையாகும்" என்று கூறினார்கள்.

(இதை இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் மூஸா பின் இஸ்மாயீல் வழியாக உஹைப் அறிவிப்பதாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

உமர் பின் அல்கத்தாப் (ரலி) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை (ஜும்ஆ) அன்று மக்களுக்கு உரையாற்றிக் கொண்டிருந்தபோது, நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்களில் ஒருவர் (பள்ளிவாசலுக்குள்) நுழைந்தார். அப்போது உமர் (ரலி) அவர்கள் (அவரை நோக்கி), "இது என்ன நேரம்?" (ஏன் இவ்வளவு தாமதம்?) என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர், "இன்று நான் (வேலையில்) மூழ்கிவிட்டேன். (தொழுகைக்கான) அழைப்பைக் கேட்கும் வரை எனது குடும்பத்தாரிடம் கூட நான் திரும்பவில்லை. (நேரமில்லாததால்) நான் அங்கத்தூய்மை (உளு) செய்ததைத் தவிர வேறு எதையும் அதிகப்படியாகச் செய்யவில்லை" என்று கூறினார். அப்போது உமர் (ரலி) அவர்கள், "உளு மட்டும்தானா? (குளிக்கவில்லையா?) நிச்சயமாக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஜும்ஆ நாளில்) குளிக்கும்படி கட்டளையிடுபவர்களாக இருந்தார்கள் என்பதை நீங்கள் அறிந்திருக்கிறீர்களே!" என்று கூறினார்கள்.

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் ஹர்மலா பின் யஹ்யா வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார். மேலும், இமாம் புகாரி மற்றும் இமாம் முஸ்லிம் ஆகியோர் அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் உமர் (ரலி) அவர்களிடமிருந்து அறிவிக்கும் ஹதீஸாக இதனைப் பதிவு செய்துள்ளனர். அதில் (பள்ளிக்குள்) நுழைந்தவர் 'உஸ்மான் பின் அஃப்பான் (ரலி)' என்று பெயரிடப்பட்டுள்ளது. இது 'கிதாபுத் தஹாரா' (தூய்மை பற்றிய அத்தியாயம்) என்பதில் ஏற்கனவே கடந்து சென்றுள்ளது).

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

ஈராக்கைச் சேர்ந்த இருவர் இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்களிடம் வந்து, "வெள்ளிக்கிழமை குளிப்பது (குஸ்ல் செய்வது) கட்டாயக் கடமையா?" என்று கேட்டனர். அதற்கு இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"எவர் குளிக்கிறாரோ அதுவே மிகச் சிறந்ததும், தூய்மையானதுமாகும். (வெள்ளிக்கிழமை) குளிக்கும் நடைமுறை எதற்காக ஆரம்பமானது என்பதை நான் உங்களுக்குத் தெரிவிக்கிறேன். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் காலத்தில் மக்கள் (உழைப்பாளர்களாகவும்) தேவையுடையவர்களாகவும் இருந்தனர். அவர்கள் கம்பளி ஆடைகளை அணிந்துகொண்டும், தங்கள் முதுகுகளில் (தண்ணீர்ச் சுமைகளைச்) சுமந்து பேரீச்ச மரங்களுக்கு நீர் பாய்ச்சிக்கொண்டும் இருந்தனர். (அக்காலத்தில்) பள்ளிவாசல் நெருக்கடியானதாகவும், அதன் கூரை (தலைக்கு) மிக நெருக்கமானதாகவும் (தாழ்வாகவும்) இருந்தது.

கடுமையான வெப்பம் நிறைந்த ஒரு கோடைக்கால வெள்ளிக்கிழமையன்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (உரை நிகழ்த்தப்) புறப்பட்டு வந்தார்கள். நபிகளாரின் மிம்பரும் (சொற்பொழிவு மேடை) சிறியதாக, வெறும் மூன்று படிகளைக் கொண்டதாகவே இருந்தது. அவர்கள் மக்களுக்கு உரை நிகழ்த்தினார்கள். அப்போது கம்பளி ஆடை அணிந்திருந்த மக்களுக்குக் கடுமையாக வியர்த்தது. வியர்வை மற்றும் கம்பளியின் வாடை அவர்களிலிருந்து வெளிப்பட்டு (பரவியது), அது ஒருவருக்கொருவர் சிரமம் அளிக்கும் நிலையை எட்டியது. மிம்பர் படியில் இருந்த அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களையும் அந்த வாடை சென்றடைந்தது.

அப்போது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், 'மக்களே! இந்த (வெள்ளிக்கிழமை) நாள் வந்துவிட்டால் நீங்கள் குளித்துக் கொள்ளுங்கள். மேலும், உங்களில் எவருக்கேனும் நறுமணம் அல்லது (நறுமணமிக்க) எண்ணெய் கிடைத்தால் அதை அவர் (தன் மீது) பூசிக்கொள்ளட்டும்' என்று கூறினார்கள்."

ஆயிஷா (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

மக்கள் தங்களின் வேலைகளைத் தாங்களே செய்பவர்களாக (உழைப்பாளிகளாக) இருந்தனர். அவர்கள் (தங்கள் வேலைகளை முடித்துவிட்டு) அதே தோற்றத்திலேயே (அழுக்கு மற்றும் வியர்வையுடன்) ஜும்ஆ தொழுகைக்குச் செல்வார்கள். எனவே அவர்களிடம், "நீங்கள் (ஜும்ஆவிற்காகக்) குளித்துவிட்டுச் சென்றிருக்கலாமே!" என்று (அல்லாஹ்வின் தூதரால்) கூறப்பட்டது.

(இதனை புகாரியும் முஸ்லிமும் தங்களது ஸஹீஹ் நூல்களில் யஹ்யா அல்-அன்சாரி அவர்களின் அறிவிப்பிலிருந்து பதிவு செய்துள்ளனர்).

நபி (ஸல்) அவர்களின் மனைவி ஆயிஷா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

மக்கள் தங்கள் வீடுகளிலிருந்தும், (மதீனாவின் புறநகர்ப் பகுதியான) 'அவாலி'யிலிருந்தும் ஜும்ஆ (தொழுகை)க்கு முறைவைத்து வருவது வழக்கம். அவர்கள் புழுதியில் வருவார்கள்; அவர்களுக்கு வியர்வை ஏற்படும்; (அதனால்) அவர்களிடமிருந்து (வியர்வை) நாற்றம் வெளிப்படும். அவர்களில் ஒருவர் (அத்தகைய) துர்நாற்றத்துடன் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் வந்தார். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "உங்களுடைய இந்த (ஜும்ஆ) நாளுக்காக நீங்கள் தூய்மைப்படுத்திக் (குளித்து)க் கொள்ளக் கூடாதா?" என்று கூறினார்கள்.

மற்றொரு அறிவிப்பில்: "அவர்கள் புழுதியில் வருவார்கள், புழுதியும் வியர்வையும் அவர்களை ஆட்கொள்ளும்" என்றும், "அவர்களில் சிலர் என்னிடம் (ஆயிஷாவிடம்) நபி (ஸல்) அவர்கள் இருந்தபோது வந்தனர்" என்றும் இடம்பெற்றுள்ளது. இதனை புகாரி மற்றும் முஸ்லிம் ஆகிய நூல்களில் இமாம் அஹ்மத் பின் ஈஸா வழியாகப் பதிவு செய்யப்பட்டுள்ளது.

சமுரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"எவர் வெள்ளிக்கிழமையன்று (தொழுகைக்காக) உளூ (அங்கசுத்தி) செய்கிறாரோ, அது (அனுமதிக்கப்பட்ட நபிவழியைப் பின்பற்றியது) ஆகும், அது நல்லதே. மேலும், எவர் குளிக்கிறாரோ, (அவருக்கு) குளிப்பதே மிகச் சிறந்ததாகும்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.

அனஸ் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் சூரியன் (உச்சியிலிருந்து) சாய்ந்த நேரத்தில் ஜும்ஆத் தொழுகையை நிறைவேற்றுபவர்களாக இருந்தார்கள்.

(இதனை இமாம் புகாரி தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் சுரைஜ் பின் நுஅமான் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள்.)

ஸலமா பின் அல்-அக்வஃ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"சூரியன் (உச்சியிலிருந்து) சாய்ந்ததும் நாங்கள் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களுடன் ஜும்ஆ (தொழுகைக்காக ஒன்றுகூடித்) தொழுவோம். பின்னர் (திரும்பிச் செல்லும்போது, சுவர்களின்) நிழலைத் தேடியவாறு நாங்கள் திரும்புவோம்."

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில், யஹ்யா பின் யஹ்யா மற்றும் இஸ்ஹாக் பின் இப்ராஹீம் ஆகியோரிடமிருந்து பதிவு செய்துள்ளார்கள்.)

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரலி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜுமுஆ தொழுகையை எப்போது தொழுவார்கள்?" என்று (ஜாஃபர் பின் முஹம்மதின் தந்தை) கேட்டார்.

அதற்கு ஜாபிர் (ரலி), "நபி (ஸல்) அவர்கள் (ஜுமுஆ) தொழுவிப்பார்கள்; அதன் பிறகு நாங்கள் நீர் இறைக்கும் எங்கள் ஒட்டகங்களுக்கு (நவாழிஹ்) ஓய்வளிப்பதற்காகச் செல்வோம்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

மற்றொரு அறிவிப்பில், "சூரியன் உச்சி சாயும் நேரத்தில் (அவர்கள் தொழுவிப்பார்கள்)" என்று கூடுதலாக இடம்பெற்றுள்ளது.

ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் (ஜுமுஆத்) தொழுவோம்; பின்னர் (வீட்டிற்குத்) திரும்பிச் சென்று (தோட்டங்களில்) தண்ணீர் சுமக்கும் எங்களின் ஒட்டகங்களுக்கு ஓய்வளிப்போம்."

ஹஸன் அவர்கள் கூறுகிறார்: நான் ஜஃபர் பின் முஹம்மதிடம், "அது எந்த நேரத்தில் (நடைபெறும்)?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர், "சூரியன் (உச்சியை விட்டுச்) சாயும் போது" என்று பதிலளித்தார்.

இதனை இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் அபூபக்கர் பின் அபீ ஷைபா வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள். மேலும், உமர் (ரலி), அலி (ரலி), முஆத் பின் ஜபல் (ரலி), நுஃமான் பின் பஷீர் (ரலி) மற்றும் அம்ரு பின் ஹுரைத் (ரலி) ஆகியோரிடமிருந்தும் இதே கருத்து (ஜுமுஆவின் நேரம் குறித்து) குறிப்பிடப்படுகிறது. அதாவது, ஜுமுஆவின் நேரம் சூரியன் (உச்சியை விட்டுச்) சாயும் நேரமாகும் (என்பதை இது குறிக்கிறது).

ஸலமா பின் அல்-அக்வஃ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் ஜும்ஆ நாளில் தொழுவோம். (அப்போது வெயிலிலிருந்து) நிழல் தேடி ஒதுங்குமளவுக்குச் சுவர்களுக்கு எந்த நிழலும் இருக்காது.

(இதனை இஸ்ஹாக் பின் இப்ராஹீம் அவர்கள் அபூஅல்-வலீத் வாயிலாக அறிவித்ததாக இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்துள்ளார்.)

(மரத்தடியில் பைஅத் செய்த தோழர்களில் ஒருவரான) ஸலமா பின் அல்-அக்வஃ (ரலி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஜுமுஆத் தொழுகையைத் தொழுவோம். பின்னர் நாங்கள் (எங்கள் இருப்பிடங்களுக்குத்) திரும்புவோம்; அப்போது சுவர்களுக்கு நிழல் தேடும் அளவிற்கு எந்த நிழலும் இருக்காது.

ஸுபைர் பின் அல்-அவ்வாம் (ரலி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

"நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஜும்ஆத் தொழுவோம். பின்னர் (தொழுகை முடிந்ததும் சூரியன் சாய்ந்ததால் ஏற்படும்) நிழலைத் தேடி விரைவோம்; (அப்போது நிழல் மிகக் குறைவாக இருந்ததால்) ஒரு பாதம் அல்லது இரு பாதங்கள் வைக்கும் அளவிற்கே நிழல் இருக்கும்."

அபூ முஆவியா அவர்களின் அறிவிப்பில், "பின்னர் நாங்கள் (எங்கள் வீடுகளுக்குத்) திரும்புவோம், அப்போது தரையில் எங்கள் பாதங்கள் வைக்கும் அளவைத் தவிர வேறு எந்த (விரிவான) நிழலையும் நாங்கள் காணமாட்டோம்" என்று இடம்பெற்றுள்ளது.

அனஸ் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
ஒரு வெள்ளிக்கிழமையன்று யஸீத் அள்ளப்பீ என்பவர் அனஸ் (ரலி) அவர்களை அழைத்து, "அபூஹம்ஸாவே! நீங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடனும் தொழுகையில் பங்கேற்றுள்ளீர்கள்; எங்களுடனும் தொழுகையில் பங்கேற்றுள்ளீர்கள். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜுமுஆத் தொழுகையை எவ்வாறு (எந்த நேரத்தில்) தொழுவிப்பார்கள்?" என்று கேட்டார். அதற்கு அவர்கள், "கடும் குளிராக இருந்தால் (ஜுமுஆத்) தொழுகையை முற்படுத்துவார்கள்; கடும் வெப்பமாக இருந்தால் (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைப் பிற்படுத்துவார்கள்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அனஸ் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"கடும் குளிர் நிலவும்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தொழுகையை முன்கூட்டியே (ஆரம்ப நேரத்திலேயே) தொழுவிப்பார்கள். கடும் வெப்பம் நிலவும்போது (வெப்பம் தணியும் வரை தாமதப்படுத்தி) தொழுகையைத் தொழுவிப்பார்கள்." (இங்குத் தொழுகை என்பது ஜுமுஆ தொழுகையைக் குறிக்கும்).

இதனை இமாம் புகாரீ (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் முஹம்மத் பின் அபீபக்ர் அல்-முகத்தமீ (ரஹ்) வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள். மேலும், இமாம் புகாரீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: யூனுஸ் பின் புகைர் (ரஹ்) அவர்கள், "அபூ கல்தா (ரஹ்) எங்களுக்கு அறிவித்தார்" என்று கூறிவிட்டு, "தொழுகையை" என்று மட்டும் குறிப்பிட்டுள்ளார்கள்; "ஜுமுஆவை" என்று குறிப்பிடவில்லை.

அனஸ் பின் மாலிக் (ரழி) அவர்கள் பஸ்ராவின் ஆளுநரான அல்-ஹகமுடன் (அரச) கட்டிலில் அமர்ந்திருந்தபோது (பின்வருமாறு) கூறினார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், (கோடை காலத்தில்) வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது (வெப்பம் தணியும் வரை ளுஹர்) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துவார்கள்; (குளிர் காலத்தில்) குளிராக இருக்கும்போது (ஆரம்ப நேரத்திலேயே) தொழுகையை முன்கூட்டியே தொழுவார்கள்."

அனஸ் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் குளிர்காலமாக இருந்தால் ளுஹர் தொழுகையை (அதன் ஆரம்ப நேரத்திலேயே) முற்படுத்துவார்கள்; கோடைகாலமாக இருந்தால் அதனை (வெப்பம் தணியும் வரை)த் தாமதப்படுத்துவார்கள். மேலும், அவர்கள் சூரியன் (மறைவதற்கு வெகுநேரம் முன்பாக) வெண்மையாகவும் தெளிவாகவும் இருக்கும்போதே அஸர் தொழுகையைத் தொழுபவர்களாக இருந்தார்கள்."

ஸாயிப் பின் யஸீத் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் காலத்திலும், அபூபக்கர் (ரலி) மற்றும் உமர் (ரலி) ஆகியோரின் காலத்திலும், வெள்ளிக்கிழமையன்று (ஜும்ஆ தொழுகைக்கான) முதல் அழைப்பு (பாங்கு), இமாம் (மிம்பருக்கு) வரும்போது (மட்டுமே) இருந்தது. மேலும் தொழுகை நிலைநாட்டப்படும் போதும் (இகாமத் சொல்லப்பட்டது). உஸ்மான் (ரலி) அவர்களின் காலம் வந்தபோது, மக்கள் (தொகை) பெருகியது. அப்போது 'ஸவ்ரா' (எனும் கடைவீதியிலுள்ள இடத்தின்) மீது மூன்றாவது அழைப்பு (கூடுதல் பாங்கு) அதிகப்படுத்தப்பட்டது. அந்த நடைமுறை (இன்று) இந்த நிமிடம் வரை நிலைபெற்றுவிட்டது."

(இதனை இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் ஆதம் பின் அபீ இயாஸ் மற்றும் இப்னு அபீ திஅப் ஆகியோர் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள்.)

ஸாயிப் பின் யஸீத் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"மதீனாவின் மக்கள் தொகை அதிகரித்த போது, வெள்ளிக்கிழமை அன்று மூன்றாவது பாங்கு (அதாவது கடைவீதியில் சொல்லப்படும் கூடுதல் பாங்கு) சொல்வதற்கு உஸ்மான் பின் அஃப்பான் (ரலி) அவர்கள் தான் உத்தரவிட்டார்கள். (அதற்கு முன்பு) வெள்ளிக்கிழமையன்று இமாம் மிம்பரில் அமரும் போது தான் பாங்கு சொல்லப்பட்டு வந்தது."

அபூபக்கர் (ரஹ்) கூறுகிறார்: இது மனீஈ அவர்களின் ஹதீஸ் வாசகமாகும்.

இப்னு நாஜியா (ரஹ்) கூறுகிறார்: "உஸ்மான் (ரலி) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையன்று மூன்றாவது அறிவிப்பிற்கு (பாங்கிற்கு) உத்தரவிட்டார்கள். (அதற்கு முன்பு) இமாம் (மிம்பரில்) அமரும் போது தான் அறிவிப்புச் செய்யப்பட்டு வந்தது. மேலும், நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களுக்கு (வெள்ளிக்கிழமை பாங்கு சொல்ல) ஒரேயொரு முஅத்தின் (பாங்கு சொல்பவர்) மட்டுமே இருந்தார்."

(இதனை இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் அபூ நுஐம் வழியாக அப்துல் அஸீஸிடமிருந்து பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

அபூஹுரைரா (ரலி) மற்றும் அபூசயீத் (ரலி) ஆகியோர் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவர் வெள்ளிக்கிழமையன்று குளித்து, (மிஸ்வாக் கொண்டு) பல் துலக்கி, தன்னிடம் உள்ளவற்றில் மிகச் சிறந்த ஆடையை அணிந்து, நறுமணம் இருந்தால் அதைப் பூசிக்கொண்டு (பள்ளிவாசலுக்கு) வருகிறாரோ, பின்னர் (அமர்ந்திருக்கும்) மக்களின் பிடரிகளைத் தாண்டிச் செல்லாமல் (யாருக்கும் இடையூறு செய்யாமல்) அல்லாஹ் நாடிய அளவு (உபரியான) தொழுகின்றாரோ, அதன் பின்னர் இமாம் (உரையாற்ற) வெளிப்பட்டதும் மௌனத்தைக் கடைப்பிடிக்கிறாரோ, அது அவருக்கு அடுத்த வெள்ளிக்கிழமை வரையிலான (சிறு) பாவங்களுக்குப் பரிகாரமாக அமையும்."

ஸஃலபா பின் அபீ மாலிக் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

உமர் பின் அல்கத்தாப் (ரலி) அவர்களின் காலத்தில், வெள்ளிக்கிழமையன்று உமர் பின் அல்கத்தாப் (ரலி) அவர்கள் (உரையாற்றுவதற்காகப் பள்ளிவாசலுக்குள்) வரும் வரை மக்கள் (உபரியானத் தொழுகைகளைத்) தொழுது கொண்டிருப்பார்கள். உமர் (ரலி) அவர்கள் வந்து மிம்பரில் அமர்ந்து, முஅத்தின் பாங்கு சொல்லும் போது, மக்கள் அமர்ந்து (தங்களுக்குள்) பேசிக் கொண்டிருப்பார்கள். முஅத்தின் (பாங்கு சொல்லி) முடித்து, உமர் (ரலி) அவர்கள் (உரையாற்ற) எழுந்தவுடன், அனைவரும் மௌனமாகி விடுவார்கள்; எவரும் பேச மாட்டார்கள்.

(இதன் தொடர்ச்சியாக) இப்னு ஷிஹாப் (அல்-ஸுஹ்ரி - ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
"இமாம் (உரையாற்றுவதற்காக) வெளிப்படுவது (உபரியானத்) தொழுகையைத் தடுத்துவிடும்; அவரது பேச்சு (உரையாற்றுவது) மக்களின் பேச்சைத் தடுத்துவிடும்."

தஃலபா பின் அபீ மாலிக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

"இமாம் (மிம்பரில் வந்து) அமர்வது நஃபிலான தொழுகையைத் தடுத்துவிடுகிறது. இமாமின் பேச்சு (மற்றவர்கள்) பேசுவதைத் தடுத்துவிடுகிறது. ஜும்ஆ நாளில் உமர் (ரலி) அவர்கள் மிம்பரின் மீது அமர்ந்திருக்கும்போது மக்கள் பேசிக் கொண்டிருப்பார்கள். முஅத்தின் (பாங்கு சொல்லி முடித்து) அமைதியானதும் உமர் (ரலி) அவர்கள் (உரையாற்ற) எழுவார்கள். அவர்கள் இரண்டு குத்பாக்களையும் முடிக்கும் வரை வேறு எவரும் பேச மாட்டார்கள். பின்னர், தொழுகைக்காக (இகாமத்) சொல்லப்பட்டு, உமர் (ரலி) அவர்கள் (மிம்பரிலிருந்து) கீழே இறங்கியதும் (மக்கள்) பேசுவார்கள்."

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"வெள்ளிக்கிழமையன்று (ஜும்ஆ) தொழுகைக்காக இமாம் (மிம்பருக்கு) வெளியே வருவது (உபரியான) தொழுகையைத் துண்டித்துவிடும்; மேலும், அவரது பேச்சு (குத்பா), (மக்களின்) பேச்சைத் துண்டித்துவிடும்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.

(இந்தச் செய்தி நபிகளார் கூறியதாகக் குறிப்பிடப்படுவது) ஒரு மாபெரும் தவறாகும். ஏனெனில், இதை அப்துர் ரஸ்ஸாக் அவர்கள் மஃமர் வழியாகவும், அவர் இப்னு ஷிஹாப் அஸ்-ஸுஹ்ரி வழியாகவும், அவர் ஸயீத் பின் அல்-முஸய்யப் வழியாகவும் அறிவிக்கும்போது, இது ஸயீத் பின் அல்-முஸய்யப் அவர்களின் (சொந்தக்) கூற்று என்ற நிலையிலேயே (நபிகளார் கூறியதாக அல்லாமல்) பதிவு செய்துள்ளார்கள். மேலும், இதனை இப்னு அபீ திஅப் மற்றும் யூனுஸ் ஆகியோர் அஸ்-ஸுஹ்ரி மூலமாக சஃலபா பின் அபீ மாலிக் என்பவரிடமிருந்தும் அறிவித்துள்ளார்கள். இமாம் மாலிக் அவர்கள் அஸ்-ஸுஹ்ரி மூலமாக இதை அறிவிக்கையில், நாங்கள் முன்னரே குறிப்பிட்டதைப் போல், அஸ்-ஸுஹ்ரியின் வார்த்தைகளையும் சஃலபாவின் வார்த்தைகளையும் வேறுபடுத்திக் காட்டியுள்ளார்கள். முஹம்மத் பின் யஹ்யா அத்-துஹ்லீ அவர்களின் (கருத்தின்படி) பாதுகாக்கப்பட்ட (சரியான) அறிவிப்பு இதுவேயாகும்.

அபூ கத்தாதா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையைத் தவிர (மற்ற நாட்களில்) நண்பகலில் (சூரியன் உச்சி வானில் இருக்கும்போது) தொழுவதைத் தடை செய்தார்கள். ஏனெனில், வெள்ளிக்கிழமையைத் தவிர (மற்ற) ஒவ்வொரு நாளிலும் நரக நெருப்பு (அதிகமாக) மூட்டப்படுகிறது.

ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் (ஜுமுஆ) உரையாற்றிக் கொண்டிருக்கும்போது ஒரு மனிதர் (பள்ளிவாசலுக்குள்) நுழைந்தார். அவரிடம் நபியவர்கள், "நீர் (தஹிய்யத்துல் மஸ்ஜித்) தொழுதுவிட்டீரா?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர், "இல்லை" என்றார். (அப்போது) நபியவர்கள், "இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுவீராக!" என்று கூறினார்கள்.

(இதன் மற்றொரு அறிவிப்பில்) ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் கூறுகையில், "(அவ்வாறு பள்ளிக்குள் நுழைந்த) அவர் சுலைக் அல்-கதஃபானீ ஆவார்" என்று குறிப்பிட்டுள்ளார்கள்.

ஜாபிர் பின் அப்துல்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

ஜும்ஆ நாளில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் உரை (குத்பா) நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தபோது, ஒருவர் பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைந்தார். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "இன்னாரே! நீர் (பள்ளிவாசலுக்கு காணிக்கையாகத் தொழப்படும் 'தஹிய்யத்துல் மஸ்ஜித்') தொழுதுவிட்டீரா?" என்று கேட்டார்கள். அவர், "இல்லை" என்றார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "(சுருக்கமாக) இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுவீராக!" என்று கூறினார்கள்.

இந்த ஹதீஸை இமாம் புகாரி தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் அலி பின் அல்-மதீனி வழியாக சுஃப்யானிடமிருந்தும், இமாம் முஸ்லிம் குதைபா மற்றும் இஸ்ஹாக் பின் இப்ராஹீம் ஆகியோரிடமிருந்தும் பதிவு செய்துள்ளார்கள்.

ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

வெள்ளிக்கிழமையன்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மிம்பரில் (உரையாற்றுவதற்காக) அமர்ந்திருந்தபோது சுலைக் அல்-கதஃபானீ (ரலி) அவர்கள் (பள்ளிவாசலுக்கு) வந்தார்கள். சுலைக் (ரலி) அவர்கள் (தஹிய்யத்துல் மஸ்ஜித்) தொழுவதற்கு முன்பாகவே அமர்ந்துவிட்டார்கள். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம், "நீர் (உபரியான) இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுதுவிட்டீரா?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர் "இல்லை" என்றார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "எழுந்து அவ்விரண்டு ரக்அத்களையும் தொழுவீராக!" என்று கூறினார்கள்.

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் குதைபா மற்றும் முஹம்மத் பின் ரும்ஹ் ஆகியோரிடமிருந்து பதிவு செய்துள்ளார்கள்.)

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை (ஜும்ஆ) உரை நிகழ்த்திக் கொண்டிருக்கும்போது சுலைக் அல்-கதஃபானீ (ரலி) அவர்கள் (பள்ளிவாசலுக்குள்) வந்தார்கள். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "நீர் இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுதுவிட்டீரா?" என்று கேட்டார்கள். அவர், "இல்லை" என்றார். (அதற்கு) அவர்கள், "எழுந்து இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுவீராக! அவ்விரண்டையும் சுருக்கமாகத் தொழுது கொள்வீராக!" என்று கூறினார்கள். மேலும், "உங்களில் ஒருவர் இமாம் உரை நிகழ்த்திக் கொண்டிருக்கும்போது (பள்ளிவாசலுக்கு) வந்தால், அவர் இரண்டு ரக்அத்கள் தொழட்டும்; அவ்விரண்டையும் சுருக்கமாகத் தொழுது கொள்ளட்டும்" என்று கூறினார்கள்.
(இது ஈஸா பின் யூனுஸ் அவர்களின் அறிவிப்பு வாசகமாகும். இதனை இமாம் முஸ்லிம் தமது ஸஹீஹில் பதிவு செய்துள்ளார்).

இயாத் பின் அப்தில்லாஹ் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

மர்வான் (ஜும்ஆ) உரை (குத்பா) நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தபோது, அபூஸயீத் அல்குத்ரீ (ரலி) அவர்கள் பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைவதை நான் பார்த்தேன். அவர்கள் (உட்காராமல்) நின்று இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுதார்கள். அப்போது (மர்வானின்) காவலர்கள் வந்து அவர்களை உட்கார வைக்க (முயன்று நெருங்கினர்). ஆனால், அந்த இரண்டு ரக்அத்களையும் தொழுது முடிக்கும் வரை அவர்கள் (உட்கார) மறுத்துவிட்டார்கள். நாங்கள் (தொழுகை முடிந்து) திரும்பியபோது அவர்களிடம் சென்று, "அபூஸயீத் அவர்களே! இவர்கள் உங்களைத் தாக்க (அல்லது பிடிக்க) முற்பட்டார்களே!" என்று கூறினோம்.

அதற்கு அபூஸயீத் (ரலி) அவர்கள், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் நான் கண்ட ஒரு விஷயத்திற்குப் பிறகு, எதற்காகவும் அந்த இரண்டு ரக்அத்களை நான் விடமாட்டேன்" என்று கூறிவிட்டு (பின்வருமாறு விளக்கினார்கள்):

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜும்ஆ நாளில் உரை நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தபோது, ஒரு மனிதர் கந்தலான (ஏழ்மையான) தோற்றத்தில் பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைவதை நான் பார்த்தேன். அவரிடம் நபி (ஸல்) அவர்கள், 'இன்னாரே! நீர் தொழுதுவிட்டீரா?' என்று கேட்டார்கள். அவர் 'இல்லை' என்றார். 'அப்படியானால், இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுவீராக!' என்று நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.

பின்னர், இரண்டாவது ஜும்ஆவிலும் அந்த மனிதர் (பள்ளிக்குள்) நுழைந்தார். அப்போதும் நபி (ஸல்) அவர்கள் நின்று உரை நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தார்கள். அவரிடம் நபி (ஸல்) அவர்கள், 'இன்னாரே! நீர் தொழுதுவிட்டீரா?' என்று கேட்டார்கள். அவர் 'இல்லை' என்றார். 'அப்படியானால், (இப்போதும்) இரண்டு ரக்அத்கள் தொழுவீராக!' என்று நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்."

அபூ கதாதா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "உங்களில் ஒருவர் பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைந்தால், (தஹிய்யத்துல் மஸ்ஜித் எனும்) இரண்டு ரக்அத்துகள் தொழும் வரை அவர் அமர வேண்டாம்."

(இதனை மக்கீ பின் இப்ராஹீம் வழியாக இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்துள்ளார்கள்.)

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழரான அபூ கதாதா (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:

நான் பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைந்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மக்களிடையே அமர்ந்திருந்தார்கள். (அதைப் பார்த்து) நானும் அமர்ந்துவிட்டேன்.

அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "நீர் அமருவதற்கு முன்பு இரண்டு ரக்அத்கள் (தஹிய்யத்துல் மஸ்ஜித்) தொழுவதை விட்டும் உம்மைத் தடுத்தது எது?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு நான், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! தாங்களும் அமர்ந்திருப்பதையும், மக்களும் அமர்ந்திருப்பதையும் நான் கண்டேன் (அதனால் தான் நானும் அமர்ந்தேன்)" என்று பதிலளித்தேன்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "உங்களில் ஒருவர் (பள்ளிவாசலுக்குள்) நுழைந்தால், அவர் இரண்டு ரக்அத்கள் தொழும் வரை அமர வேண்டாம்" என்று கூறினார்கள்.

(இதனை அபூபக்ர் பின் அபீ ஷைபா வழியாக முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்துள்ளார்).

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் காலத்தில் பள்ளிவாசலின் மேற்கூரை, பேரீச்ச மரத் தூண்களின் மீது அமைக்கப்பட்டிருந்தது. அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஜுமுஆ) உரையாற்றும்போது (அந்தப் பேரீச்ச) மரத்தூண்களில் ஒன்றின் அருகே (அதனைச் சாய்மானமாகக் கொண்டு) நிற்பது வழக்கம். பின்னர், (அவர்களுக்காக) ஒரு மிம்பர் (சொற்பொழிவு மேடை) செய்யப்பட்டபோது, அவர்கள் அதன் மீது (நின்று உரையாற்றத் தொடங்கினார்கள்). அப்போது அந்த மரத்தூணிலிருந்து (பிரிவுத் துயரால்) நிறைமாதச் சினை ஒட்டகம் (தன் குட்டியைப் பிரிந்து) குரலெழுப்புவதைப் போன்ற ஒரு சப்தத்தை நாங்கள் கேட்டோம். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (மிம்பரிலிருந்து இறங்கி) அதனிடம் வந்து, அதன் மீது தமது கையை வைக்கும் வரை (அது அழுதுகொண்டிருந்தது). (அவர்கள் கையை வைத்ததும்) அது அமைதியானது."

(இதனை இமாம் புகாரி அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் இஸ்மாயீல் பின் அபீ உவைஸ் வழியாகவும், அவர் தமது சகோதரர் அபூபக்கர் வழியாகவும் அறிவித்துள்ளார்கள்).

ஸஹ்ல் பின் ஸஅத் (ரலி) அவர்களிடம் சிலர் வந்து, (நபி (ஸல்) அவர்களின்) மிம்பர் (சொற்பொழிவு மேடை) எந்த மரத்தால் செய்யப்பட்டது என்பது குறித்துத் தங்களுக்குள் விவாதித்தனர். அப்போது ஸஹ்ல் (ரலி) அவர்கள், "அல்லாஹ்வின் மீதாணையாக! அது எந்த மரத்தால் செய்யப்பட்டது என்பதையும், அதைச் செய்தவர் யார் என்பதையும் நான் நன்கு அறிவேன். மேலும், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் முதன்முதலாக அதில் அமர்ந்த நாளையும் நான் பார்த்திருக்கிறேன்" என்று கூறினார்கள்.

(இதைக் கேட்ட) நான், "அபுல் அப்பாஸ் (ஸஹ்ல் பின் ஸஅத்) அவர்களே! (அது குறித்து) எங்களுக்குக் கூறுங்கள்" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள் கூறினார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஒரு பெண்ணிடம் ஆளனுப்பி, "நான் மக்களிடம் உரையாற்றுவதற்கு (வசதியாக) மரத்தால் (ஒரு மேடையைச்) செய்து தருமாறு தச்சரான உனது அடிமையிடம் கூறு" என்று தெரிவித்தார்கள். (அறிவிப்பாளர்) அபு ஹாஸிம் கூறுகிறார்: அன்றைய தினம் அந்தப் பெண்ணின் பெயரை ஸஹ்ல் (ரலி) அவர்கள் குறிப்பிட்டார்கள். அதன்படி அந்தத் தச்சர் இந்த மூன்று படிகளைக் கொண்ட (மிம்பரைச்) செய்தார். பிறகு, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஆணையிட்டதைத் தொடர்ந்து, அது இந்த இடத்தில் வைக்கப்பட்டது. அது 'காபா' (எனும் இடத்திலுள்ள) 'தர்ஃபா' (புளிச்சை/சவுக்கு போன்ற ஒரு வகை) மரத்தால் செய்யப்பட்டதாகும்.

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அந்த மிம்பர் மீது நின்று (தொழுகையைத் தொடங்கி) தக்பீர் கூறியதை நான் பார்த்தேன். அவர்கள் மிம்பர் மீது இருந்தவாறே (தொழ), அவர்களுக்குப் பின்னால் மக்களும் தக்பீர் கூறினார்கள். பின்னர் அவர்கள் ருகூஃ செய்தார்கள். பிறகு (ருகூவிலிருந்து) தலையை உயர்த்தி, (மிம்பரின்) அடிப்பகுதியில் சஜ்தாச் செய்வதற்காகப் பின்னோக்கி இறங்கினார்கள். பிறகு மீண்டும் (மிம்பர் மீது) ஏறித் தமது தொழுகையை முடிக்கும் வரை (இவ்வாறே) செய்தார்கள். பின்னர் மக்களை நோக்கித் திரும்பி, "மக்களே! நீங்கள் என்னைப் பின்பற்றுவதற்காகவும், எனது தொழுகை முறையைக் கற்றுக்கொள்வதற்காகவுமே நான் இவ்வாறு செய்தேன்" என்று கூறினார்கள்.

ஜாபிர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையன்று (உரையாற்றுவதற்காக) ஒரு மரத்தின் அல்லது பேரீச்ச மரத்தின் (தண்டின்) அருகே நிற்பவர்களாக இருந்தார்கள். அப்போது அன்சாரிகளைச் சேர்ந்த ஒரு பெண்ணோ அல்லது ஒரு ஆணோ, "அல்லாஹ்வின் தூதரே! உங்களுக்காக ஒரு மிம்பரை (உரையாற்றும் மேடையை) நாங்கள் அமைக்க வேண்டாமா?" என்று கேட்டார்(கள்). அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "நீங்கள் விரும்பினால் (அவ்வாறே) செய்யுங்கள்" என்று கூறினார்கள்.

அவர்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுக்காக ஒரு மிம்பரை உருவாக்கினார்கள். வெள்ளிக்கிழமை வந்தபோது, நபி (ஸல்) அவர்கள் (உரையாற்றுவதற்காக) அந்த மிம்பரை நோக்கிச் சென்றார்கள். அப்போது அந்தப் பேரீச்ச மரம் ஒரு சிறு குழந்தையின் அழுகையைப் போலச் சத்தமிட்டது. உடனே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (மிம்பரிலிருந்து) இறங்கி வந்து, அதனைத் தழுவிக்கொண்டார்கள். (அழுகை நிறுத்தப்பட்டு) அமைதிப்படுத்தப்படும் ஒரு சிறு குழந்தையின் விம்மலைப் போல அது விம்மிக் கொண்டிருந்தது.

(அப்போது) நபி (ஸல்) அவர்கள், "தன் அருகே (இதுவரை) அது செவியுற்று வந்த இறை நினைவூட்டல்களுக்காக (திக்ருக்காக) அது அழுகிறது" என்று கூறினார்கள்.

அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கு வயதாகி (உடல்) கனத்தபோது, தமீம் அத்-தாரி (ரலி) அவர்கள் (நபியவர்களிடம்), "தங்களது உடலை (எலும்புகளை)த் தாங்கிக்கொள்ளும் (அல்லது அதுபோன்றதொரு வார்த்தையைச் சொன்னார்கள்) விதத்தில் ஒரு மிம்பரை (மேடையை) நாங்கள் உங்களுக்கு அமைத்துத் தரட்டுமா?" என்று கேட்டார்கள். அவ்வாறே, இரண்டு அல்லது மூன்று படிகளைக் கொண்ட ஒரு மிம்பர் அவர்களுக்காகச் செய்யப்பட்டது. அதில் அவர்கள் அமர்ந்தார்கள்.

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் (புதிய மிம்பரின் மீது) ஏறியபோது, பள்ளிவாசலில் இருந்த ஒரு மரத்தூண் (அவர்களைப் பிரிந்த துயரால்) விம்மி அழுதது. இதற்கு முன் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் உரை நிகழ்த்தும்போது அந்தத் தூண் மீதே சாய்ந்து கொள்வது வழக்கம். உடனே நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் (மிம்பரிலிருந்து) கீழே இறங்கி அந்த மரத்தூணைக் கட்டியணைத்துக் கொண்டார்கள். பிறகு அதனிடம் ஏதோ ஒன்றைக் கூறினார்கள்; அது என்னவென்று எனக்குத் தெரியவில்லை. பின்னர் மீண்டும் மிம்பரின் மீது ஏறினார்கள்.

(அக்காலத்தில்) பள்ளிவாசலின் தூண்கள் (பேரீச்ச) மரத்தண்டுகளாலும் அதன் மேற்கூரை (பேரீச்ச) ஓலைகளாலும் அமைக்கப்பட்டிருந்தன.

(இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: இதனை அபூ ஆஸிம் அவர்கள் இப்னு அபீ ரவ்வாத் வழியாக அறிவித்துள்ளார்கள்).

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (மஸ்ஜிதுந் நபவியில் இருந்த) ஒரு (பேரீச்ச) மரத்துண்டின் பக்கம் (நின்றவாறு) உரை நிகழ்த்தி வந்தார்கள். பின்னர் (அவர்களுக்கென) 'மிம்பர்' (மேடை) அமைக்கப்பட்டபோது, அந்த மரத்துண்டு (அவர்களைப் பிரிந்த தவிப்பால்) ஏங்கி அழுதது. உடனே, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அதனிடம் சென்று அதனைக் கட்டியணைத்துக் கொண்டார்கள்."

இதனை இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் தங்களது 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்து, "உஸ்மான் பின் உமர் எங்களுக்கு அறிவித்தார் என அப்துல் ஹமீத் கூறினார்" என்று குறிப்பிட்டுள்ளார்கள்.

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையன்று (ஜுமுஆ தொழுகைக்கு முன்னதாக) இரண்டு உரைகள் நிகழ்த்துவார்கள். அவ்விரண்டிற்கும் இடையே (சிறிது நேரம்) அமருவார்கள்.

இமாம் அஸ்-ஸுஹ்ரீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மதீனாவிற்கு வருகை தருவதற்கு முன்பாகவே, மதீனாவில் முதல் ஜும்ஆத் தொழுகை ஒருங்குதிரட்டப்பட்டது (நிறைவேற்றப்பட்டது) எனும் செய்தி எங்களுக்கு எட்டியுள்ளது. அத்தொழுகையை முஸ்லிம்களுக்கு முஸ்அப் பின் உமைர் (ரலி) அவர்கள் முன்னின்று நடத்தினார்கள். மேலும், 'குத்பா (உரை) இன்றி ஜும்ஆ (தொழுகை) இல்லை; எனவே, எவர் (ஜும்ஆவில்) குத்பா உரை நிகழ்த்தவில்லையோ அவர் நான்கு (ரக்அத்கள் - அதாவது ளுஹர்) தொழ வேண்டும்' எனும் செய்தியும் எங்களுக்கு எட்டியுள்ளது."

இப்ராஹீம் (அல்-நகஈ) அவர்கள் கூறியதாவது:
"ஜும்ஆ நாளில் இமாம் குத்பா (உரை) நிகழ்த்தவில்லை என்றால், (அவர் ஜும்ஆவிற்குப் பதிலாக ளுஹ்ராக) நான்கு ரக்அத்கள் தொழ வேண்டும்."

அதா பின் அபீ ரபாஹ் மற்றும் பிறரிடமிருந்தும் இது எங்களுக்கு அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.

மேலும் ஸயீத் பின் ஜுபைர் அவர்கள் கூறியதாவது:
"ஜும்ஆ (ஆரம்பத்தில் ளுஹ்ரைப் போன்று) நான்கு ரக்அத்களாகவே இருந்தது; பின்னர் (அதில்) இரண்டு ரக்அத்களுக்குப் பதிலாக குத்பா (உரை) ஆக்கப்பட்டது."

கஅப் பின் உஜ்ரா (ரலி) அவர்கள் பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைந்தபோது, அப்துர் ரஹ்மான் பின் அல்-ஹகம் அமர்ந்தவாறு (ஜுமுஆ) உரை நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தார். அப்போது கஅப் (ரலி) அவர்கள் (அவரைச் சுட்டிக்காட்டி) கூறினார்கள்: <br><br>"அமர்ந்தவாறு உரை நிகழ்த்தும் இந்த இழிவானவரைப் பாருங்கள்! (ஏனெனில்) கண்ணியமும் மகத்துவமும் மிக்க அல்லாஹ் (குர்ஆனில்) கூறியுள்ளான்: <br>{அவர்கள் ஏதேனும் வியாபாரத்தையோ அல்லது வேடிக்கையையோ கண்டால், அதை நோக்கிச் சென்று விடுகின்றனர்; மேலும், (நபியே!) உங்களை நின்ற நிலையிலேயே விட்டுவிடுகின்றனர்} [அல்-ஜுமுஆ: 11]."<br><br>(இந்த ஹதீஸை இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் முஹம்மத் பின் பஷ்ஷார் மற்றும் பிறர் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள். ஆனால், அதில் 'அப்துர் ரஹ்மான் பின் உம்மில் ஹகம்' என்று பெயர் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது.)

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையன்று நின்றவாறு (ஜும்ஆ) உரை நிகழ்த்திக் கொண்டிருந்தார்கள். அப்போது ஷாமிலிருந்து ஒரு வியாபாரக் குழு வந்தது. மக்கள் (அதை நோக்கி) கலைந்து சென்றுவிட்டனர்; நபி (ஸல்) அவர்களுடன் பன்னிரண்டு பேரைத் தவிர வேறு யாரும் எஞ்சியிருக்கவில்லை. அப்போதுதான் (சூரா) ஜும்ஆவில் உள்ள இந்த வசனம் அருளப்பட்டது:

"{வஇதா ரஅவ் திஜாரத்தன் அவ் லஹ்வன் இன்ஃபள்தூ இலைஹா வதரகூக்க காயிமா}"

(அவர்கள் ஒரு வியாபாரத்தையோ அல்லது ஒரு வேடிக்கையையோ கண்டால், உங்களை நின்ற நிலையிலேயே விட்டுவிட்டு, அதை நோக்கி கலைந்து சென்றுவிடுகின்றனர் - அல்குர்ஆன் 62:11).

(இதனை இஸ்ஹாக் பின் இப்ராஹீம் வழியாக இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

ஜாபிர் பின் சமுரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஜுமுஆ உரையை) நின்றவாறு நிகழ்த்துவார்கள். பின்னர் (இரு உரைகளுக்கும் இடையில் சிறிது நேரம்) அமர்வார்கள். மீண்டும் எழுந்து நின்றவாறு உரை நிகழ்த்துவார்கள். எனவே, அவர்கள் (முழு உரையும்) அமர்ந்தவாறு நிகழ்த்தினார்கள் என்று எவரேனும் உங்களிடம் கூறினால், அவர் நிச்சயமாகப் பொய் சொல்கிறார். அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! நான் அவர்களுடன் இணைந்து இரண்டாயிரத்திற்கும் மேற்பட்ட தொழுகைகளைத் தொழுதிருக்கிறேன்."

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில், யஹ்யா பின் யஹ்யா வழி அறிவிப்பில் பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

அஷ்-ஷஅபீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

மிம்பரின் மீது (உரையாற்றும் போது) அமரும் வழக்கத்தை முதன்முதலில் ஏற்படுத்தியவர் முஆவியா (ரலி) ஆவார்கள்.

ஷைக் அஹ்மத் (பைஹகீ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "(அவர் அவ்வாறு செய்தது) முதுமை அல்லது நோயின் காரணமாக ஏற்பட்ட பலவீனத்தினால் மட்டுமே அவர் (அவ்வாறு) அமர்ந்திருக்கக் கூடும் (என்று கருதப்படுகிறது). அல்லாஹ்வே நன்கு அறிந்தவன்."

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை (ஜும்ஆ) அன்று நின்றுகொண்டு (உரை) நிகழ்த்துவார்கள். பிறகு (சிறிது நேரம்) அமருவார்கள். பின்னர் (மீண்டும்) எழுந்து (இரண்டாவது உரையை) நிகழ்த்துவார்கள். (இப்போதுள்ள) மக்கள் இன்று எவ்வாறு செய்கிறார்களோ அதைப் போலவே (அவர்களும் செய்தார்கள்)."

(இதனை இமாம் புகாரி மற்றும் இமாம் முஸ்லிம் ஆகியோர் உபைதுல்லாஹ் அல்-கவாரிரி வழியாகவும், மேலும் இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் அபூ காமில் வழியாகவும் பதிவு செய்துள்ளனர்.)

ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் ((ஸல்)) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமையன்று (ஜுமுஆ நாளில்) இரண்டு குத்பாக்கள் (உரைகள்) நிகழ்த்துபவர்களாக இருந்தார்கள். அவ்விரண்டிற்கும் இடையே (சிறிது நேரம்) அவர்கள் அமருவார்கள். அந்த இரு குத்பாக்களையும் அவர்கள் நின்ற நிலையிலேயே நிகழ்த்துவார்கள்."

அபூ ஸயீத் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

ஒருமுறை அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மிம்பரின் (சொற்பொழிவு மேடையின்) மீது அமர்ந்தார்கள்; நாங்களும் அவர்களைச் சுற்றி அமர்ந்தோம். அப்போது அவர்கள், "எனக்குப் பிறகு உங்கள் விஷயத்தில் நான் மிகவும் அஞ்சுவதெல்லாம், உங்களுக்குத் திறந்துவிடப்படவுள்ள உலகத்தின் கவர்ச்சிகளையும் (பூரிப்பையும்) அதன் அலங்காரங்களையும் குறித்துத்தான்" என்று கூறினார்கள்.

அப்போது ஒருவர், "(அல்லாஹ்வின் தூதரே!) நன்மை (செல்வம்), தீமையைக் கொண்டுவருமா?" என்று கேட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள் (பதிலளிக்காமல்) மௌனமாக இருந்தார்கள். அந்த நபரிடம், "உமக்கு என்ன நேர்ந்தது? நீர் நபி (ஸல்) அவர்களிடம் பேசுகிறீர்; ஆனால் அவர்கள் உம்மிடம் பேசவில்லையே!" என்று (மற்றவர்களால்) கேட்கப்பட்டது. (அச்சமயம்) அவர்களுக்கு வஹீ (இறைச்செய்தி) அருளப்படுவதை நாங்கள் உணர்ந்தோம். பின்னர், நபி (ஸல்) அவர்கள் (இயல்பு நிலைக்குத் திரும்பியதும்) தமது (முகத்திலிருந்த) வியர்வையைத் துடைத்துவிட்டு, "கேள்வி கேட்டவர் எங்கே?" என்று கேட்டார்கள். நபி (ஸல்) அவர்கள் அந்த மனிதரின் (புத்திசாலித்தனமான) கேள்வியைப் பாராட்டுவது போல் தோன்றியது.

பின்னர் அவர்கள் கூறினார்கள்: "நன்மை (என்பது அதன் சாராம்சத்தில்) ஒருபோதும் தீமையைக் கொண்டுவராது. (ஆனால் செல்வம் என்பது வசந்த காலத்தைப் போன்றது). நிச்சயமாக, வசந்த காலம் (மழை பெய்து) முளைக்கச் செய்யும் (பயிர்களில்) சில, (அளவுக்கு அதிகமாகத் தின்னும் கால்நடைகளைக்) கொன்றுவிடுகின்றன அல்லது சாகிற அளவுக்கு நோயுறச் செய்கின்றன; 'களிர்' (எனும் பசுமையான புல்லைத்) தின்னும் கால்நடையைத் தவிர. ஏனெனில், அது (மிதமாகத் தின்று) தனது வயிறு நிரம்பியதும், பின் சூரியனை நோக்கி (ஓய்வாக) நின்று, சிறுநீரும் சாணமும் கழித்து (உண்டதைத் செரித்து)விட்டு, மீண்டும் (சென்று) மேய்கிறது. நிச்சயமாக இந்தச் செல்வம் (பார்ப்பதற்குப்) பசுமையானதும் (சுவைப்பதற்கு) இனிமையானதுமாகும். ஏழைகளுக்கும், அனாதைகளுக்கும், வழிப்போக்கர்களுக்கும் அதிலிருந்து (உரிமையுடன்) வழங்கும் ஒரு முஸ்லிமின் செல்வம் எவ்வளவு சிறந்தது!"

(அல்லது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் இதைப் போன்ற கருத்தைக் கூறினார்கள்).

"நிச்சயமாக, யார் அதனை முறையற்ற வழியில் (பேராசையுடன்) எடுத்துக்கொள்கிறாரோ அவர், தின்றும் வயிறு நிறையாத (பசி அடங்காத)வரைப் போன்றவர் ஆவார். மேலும், மறுமை நாளில் அந்தச் செல்வம் அவருக்கு எதிராகச் சாட்சியாக அமையும்."

பராஉ பின் ஆஸிப் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் மிம்பரின் (சொற்பொழிவு மேடையின்) மீது ஏறும்போதோ அல்லது (அறிவிப்பாளர் கூறுகிறார்:) மிம்பரின் மீது அமரும்போதோ, நாங்கள் (அவர்களுடைய உரையைச் செவிமடுப்பதற்காக) எங்கள் முகங்களை அவர்களை நோக்கித் திருப்புவோம் (அவர்களை முன்னோக்கி அமர்வோம்).

அபூபக்ர் பின் குஸைமா (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "இந்தச் செய்தி என்னிடம் (ஆதாரப்பூர்வமற்ற) பலவீனமானதாகும்."

அபான் பின் அப்தில்லாஹ் அல்-பஜலீ (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"இமாம் குத்பா உரை நிகழ்த்துவதற்காக எழுந்து நின்றபோது, அதீ பின் சாபித் (ரஹ்) அவர்கள் தமது முகத்தால் இமாமை முன்னோக்கியவாறு (அமர்ந்து) இருப்பதைக் கண்டேன். அவரிடம், 'நீங்கள் இமாமை முன்னோக்கித் திரும்பியிருப்பதை நான் பார்த்தேனே?' என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர், 'அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்கள் இவ்வாறு செய்வதை நான் பார்த்திருக்கிறேன்' என்று பதிலளித்தார்."

ஷேக் (பைஹகீ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "இதேபோன்று இப்னுல் முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள், அபான் பின் அப்தில்லாஹ் வழியாக அதீ பின் சாபித் (ரஹ்) அவர்களிடமிருந்து அறிவித்துள்ளார்கள். எனினும் அதில், 'அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் (அவர் உரை நிகழ்த்தும் போது) நபித்தோழர்கள் இவ்வாறே நடந்துகொள்வார்கள்' என்று அவர் கூறியதாக இடம்பெற்றுள்ளது. இதனை அபூதாவூத் (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'அல்-மராசீல்' எனும் நூலில், அபூதவ்பா வழியாக இப்னுல் முபாரக் (ரஹ்) அவர்களிடமிருந்து குறிப்பிட்டுள்ளார்கள்."

ஸுஹ்ரீ (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தமது (மார்க்கச் சொற்பொழிவு அல்லது ஜுமுஆ) உரையைத் தொடங்கினால், அவர்கள் அதை முடிக்கும் வரை (அங்கிருந்த தோழர்கள்) தங்களின் முகங்களால் அவர்களை முன்னோக்கியவாறே இருப்பார்கள்."

அபுல் ஜுவைரிய்யா (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் பணியாளரான அனஸ் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்களை நான் பார்த்தேன். வெள்ளிக்கிழமையன்று இமாம் குத்பா (உரை) நிகழ்த்தத் தொடங்கிவிட்டால், இமாம் தமது குத்பாவை முடிக்கும் வரை அவர் (அனஸ் ரலி) தமது முகத்தை இமாமின் பக்கம் முன்னோக்கியவாறு (அவரைப் பார்த்தபடி) இருப்பார்."

யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்-அன்சாரி (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

"வெள்ளிக்கிழமை அன்று இமாம் மிம்பரில் (உரை நிகழ்த்துவதற்காக) அமரும்போது, மக்கள் அனைவரும் தங்களது முகங்களை அவரை நோக்கித் திருப்புவது (நபிவழியில் வந்த) சுன்னத்தாகும்."

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள், வெள்ளிக்கிழமையன்று இமாம் (மிம்பருக்கு) வெளியே வருவதற்கு முன்பாகவே தமது உபரியான (சுன்னத்) தொழுகையை முடித்துக்கொள்வார்கள். இமாம் (மிம்பருக்கு) வெளியே வந்துவிட்டால், இமாம் (மிம்பரில்) அமர்வதற்கு முன்பாகவே (இப்னு உமர் ரலி அவர்கள்) அவரை முன்னோக்கித் திரும்பிவிடுவார்கள்.

உமர் இப்னு கத்தாப் (ரலி) அவர்களைக் கண்டவரான (தாபியீ) ஸஅலபா இப்னு அபீ மாலிக் அல்-குரழீ (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"உமர் இப்னு கத்தாப் (ரலி) அவர்கள் மிம்பரில் அமர்ந்து, முஅத்தின் தனது பாங்கை (அதானை) முடித்து, உமர் (ரலி) அவர்கள் (உரையைத் தொடங்கப்) பேசும் வரை நாங்கள் பேசிக் கொண்டிருப்போம். உமர் (ரலி) அவர்கள் பேசத் தொடங்கிவிட்டால், எங்கள் பேச்சு நின்றுவிடும்; நாங்கள் மௌனமாகி விடுவோம். இமாம் தனது குத்பாவை (உரையை) முடிக்கும் வரை எங்களில் எவரும் பேச மாட்டோம்."

கஅப் பின் உஜ்ரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"ஈதுல் அழ்ஹா (ஹஜ் பெருநாள்) தொழுகை இரண்டு ரக்அத்கள் ஆகும். ஈதுல் ஃபித்ர் (நோன்புப் பெருநாள்) தொழுகை இரண்டு ரக்அத்கள் ஆகும். ஜும்ஆ தொழுகை இரண்டு ரக்அத்கள் ஆகும். பயணியின் (முஸாஃபிர்) தொழுகை இரண்டு ரக்அத்கள் ஆகும். (அவை அனைத்தும்) முழுமையானவை; (அடிப்படையில் நான்கு ரக்அத்களாக இருந்து) சுருக்கப்பட்டவை அல்ல."

இதனை (சுஃப்யான்) அத்தவ்ரீ அவர்கள் ஸுபைத் அவர்களிடமிருந்து அறிவித்துள்ளார்கள். ஆனால் அவர்கள் தமது அறிவிப்பாளர் தொடரில் கஅப் பின் உஜ்ரா (ரலி) அவர்களைக் குறிப்பிடவில்லை. எனினும், அதன் இறுதியில் அதனை (நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் நாவினால் கூறப்பட்ட) செய்தியாக (மர்ஃபூஉ ஆக) உயர்த்திக் கூறியுள்ளார்கள்.

உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:
"ஜும்ஆ தொழுகை இரண்டு ரக்அத்துகள், (ஈதுல் அழ்ஹா எனும்) ஹஜ்ஜுப் பெருநாள் தொழுகை இரண்டு ரக்அத்துகள், மற்றும் பயணியின் தொழுகை இரண்டு ரக்அத்துகள் ஆகும். (இவை அனைத்தும்) உங்கள் நபியுடைய நாவின் மூலம் (அறிவிக்கப்பட்டவாறு) முழுமையானவையே தவிர, குறைக்கப்பட்டவை அல்ல."

உபைதுல்லாஹ் பின் அபீ ராஃபிஉ (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

மர்வான் பின் அல்-ஹகம் அவர்கள் (மதீனாவின் ஆளுநராக இருந்தபோது, தாம் வெளியே சென்ற சமயம்) அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்களைப் பொறுப்பாளராக (பதிலியாக) நியமித்தார்கள். அப்போது, அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் மக்களுக்கு ஜுமுஆத் தொழுகை நடத்தினார்கள். அதன் முதல் ரக்அத்தில் 'சூரத்துல் ஜுமுஆ' அத்தியாயத்தையும், இரண்டாவது ரக்அத்தில் 'இதா ஜாஅக்கல் முனாஃபிகூன்' (சூரத்துல் முனாஃபிகூன்) அத்தியாயத்தையும் ஓதினார்கள்.

உபைதுல்லாஹ் கூறுகிறார்: அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் தொழுது முடித்துத் திரும்பியதும், நான் அவர்களின் அருகில் நடந்து சென்று அவர்களிடம், "நீங்கள் (இன்று) ஓதிய இந்த இரண்டு அத்தியாயங்களை அலி பின் அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்கள் (கூஃபாவில்) தொழுகையில் ஓதுவதை நான் செவியுற்றுள்ளேன்" என்று கூறினேன்.

அதற்கு அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள், "இவ்விரண்டையும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஜுமுஆத் தொழுகையில்) ஓதுவதை நான் செவியுற்றுள்ளேன் (அதனால் தான் நானும் ஓதினேன்)" என்று பதிலளித்தார்கள்.

உபைதுல்லாஹ் பின் அபீ ராஃபிஃ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

(மதீனாவின் ஆளுநராக இருந்த) மர்வான் தமக்குப் பகரமாக அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்களை (மதீனாவின் பொறுப்பாளராக) நியமித்துவிட்டு மக்காவிற்குப் புறப்பட்டுச் சென்றார். அப்போது அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் எங்களுக்கு ஜும்ஆ தொழுகை நடத்தினார்கள். அதில் முதல் ரக்அத்தில் 'சூரத்துல் ஜுமுஆ'வையும், இரண்டாவது (மற்றும் இறுதி) ரக்அத்தில் 'இதா ஜாஅக்கல் முனாஃபிகூன்' (சூரத்துல் முனாஃபிகூன்) அத்தியாயத்தையும் ஓதினார்கள்.

உபைதுல்லாஹ் கூறுகிறார்: (தொழுகை முடிந்து) திரும்பிய அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்களை நான் சந்தித்து, "அலீ (ரலி) அவர்கள் கூஃபாவில் (தொழுகை நடத்தும்போது) ஓதி வந்த அதே இரண்டு அத்தியாயங்களை நீங்களும் ஓதினீர்களே!" என்று கூறினேன். அதற்கு அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஜும்ஆ தொழுகையில்) இவ்விரண்டு அத்தியாயங்களையும் ஓதுவதை நான் செவியுற்றுள்ளேன்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் அபூபக்கர் பின் அபீ ஷைபா வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார். மேலும், சுலைமான் பின் பிலால் மற்றும் அப்துல் அஸீஸ் பின் முஹம்மது அத்-தறாவர்தீ ஆகியோர் வழியாக ஜஅஃபர் பின் முஹம்மது அறிவித்திருப்பதாகவும் இதனைப் பதிவு செய்துள்ளார். சுலைமான் அவர்களின் அறிவிப்பின் இறுதியில், "அவ்விரண்டையும் ஜும்ஆவில் ஓதுவார்கள்" என்று இடம்பெற்றுள்ளது.)

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் ஜுமுஆத் (வெள்ளிக்கிழமை மதியக் கூட்டுத்) தொழுகையில் 'சூரத்துல் ஜுமுஆ' மற்றும் 'சூரத்துல் முனாஃபிகூன்' ஆகிய அத்தியாயங்களை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள். மேலும், வெள்ளிக்கிழமை சுப்ஹுத் (அதிகாலைத்) தொழுகையில் 'அலிஃப் லாம் மீம் தன்ஸீல்' (ஸஜ்தா அத்தியாயம்) மற்றும் 'ஹல் அதா' (அல்-இன்ஸான் அத்தியாயம்) ஆகிய அத்தியாயங்களை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள்.

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில், ஷுஃபாவிடமிருந்து குந்தர் அறிவித்த ஹதீஸாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

ழஹ்ஹாக் பின் கைஸ் (ரஹ்) அவர்கள் நுஃமான் பின் பஷீர் (ரலி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜும்ஆ நாளில் 'சூரத்துல் ஜும்ஆ' (அத்தியாயத்திற்கு)ப் பிறகு (அடுத்த ரக்அத்தில்) எதனை ஓதுவார்கள்?" என்று கேட்டார்கள்.

அதற்கு அவர்கள், "(அவர்கள்) 'ஹல் அத்தாக்க ஹதீதுல் காஷியா' (என்று தொடங்கும் 88-வது அத்தியாயத்தை) ஓதுவார்கள்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

லஹ்ஹாக் பின் கைஸ் (ரலி) அவர்கள், நுஃமான் பின் பஷீர் (ரலி) அவர்களுக்கு ஒரு கடிதம் எழுதினார்கள். அதில், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜுமுஆ நாளில் 'சூரத்துல் ஜுமுஆ' அத்தியாயத்தைத் தவிர (அதனுடன் சேர்த்து) வேறு எதை ஓதுவார்கள்?" என்று கேட்டிருந்தார்கள்.

அதற்கு நுஃமான் பின் பஷீர் (ரலி) அவர்கள், "அவர்கள் 'ஹல் அதாக்க' (எனும் 88-வது அத்தியாயத்தை) ஓதுவார்கள்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

(இதை இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில், அம்ர் அந்நாகித் மற்றும் சுஃப்யான் ஆகியோர் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

நுஃமான் பின் பஷீர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜும்ஆ நாளில் ஜும்ஆத் தொழுகையில் 'ஸப்பிஹிஸ்ம ரப்பிகல் அஃலா' (அத்தியாயம் 87) மற்றும் 'ஹல் அதாக ஹதீஸுல் காஷியா' (அத்தியாயம் 88) ஆகியவற்றை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள். பெருநாளும் ஜும்ஆவும் ஒரே நாளில் இணைந்து வந்தால், (அன்றைய தினம் நடைபெறும்) பெருநாள் மற்றும் ஜும்ஆ ஆகிய இரண்டு தொழுகைகளிலுமே இந்த இரு அத்தியாயங்களையே (வழமையாக) ஓதுவார்கள்.

(நூல்: ஸஹீஹ் முஸ்லிம்)

சமுரா பின் ஜுன்துப் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜுமுஆத் தொழுகையில் (முதல் ரக்அத்தில்) 'ஸப்பிஹிஸ்ம ரப்பிகல் அஃலா' (அத்தியாயம் 87) மற்றும் (இரண்டாவது ரக்அத்தில்) 'ஹல் அதாக ஹதீஸுல் காஷியா' (அத்தியாயம் 88) ஆகியவற்றை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள்.

(இதனை மஸ்ஊதீ அவர்கள் மஅபத் வழியாக இரு பெருநாள் தொழுகைகள் குறித்தும் அறிவித்துள்ளார்கள்.)

இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை ஃபஜ்ருத் தொழுகையில் 'அலிஃப்-லாம்-மீம் தன்ஸீல்' (அத்தியாயம் அஸ்-ஸஜ்தா) மற்றும் 'ஹல் அதா அலல் இன்ஸான்' (அத்தியாயம் அல்-இன்ஸான்) ஆகியவற்றை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள். மேலும், ஜும்ஆத் (மதிய நேரத்) தொழுகையில் 'சூரத்துல் ஜும்ஆ' மற்றும் 'சூரத்துல் முனாஃபிகூன்' ஆகிய அத்தியாயங்களை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள்.

(இதனை இமாம் முஸ்லிம் அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் சுஃப்யான் அஸ்-ஸவ்ரீ வழியாகப் பல அறிவிப்பாளர் தொடர்களில் பதிவு செய்துள்ளார்கள்).

அபூ ஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை சுபஹ் (அதிகாலைத்) தொழுகையில் (முதல் ரக்அத்தில்) 'தன்ஸீலுஸ் சஜ்தா' (அலிஃப் லாம் மீம் ஸஜ்தா - 32வது அத்தியாயம்) மற்றும் (இரண்டாவது ரக்அத்தில்) 'ஹல் அதா அலல் இன்ஸான்' (அல்-இன்ஸான் - 76வது அத்தியாயம்) ஆகியவற்றை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள்."

(இந்த ஹதீஸை ஸவ்ரீ அவர்களின் அறிவிப்பிலிருந்து புகாரியும் முஸ்லிமும் தங்களது 'ஸஹீஹ்' நூல்களில் பதிவு செய்துள்ளனர்).

அபூமஸ்வூத் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை (அன்று) அதிகாலைத் தொழுகையில் (ஃபஜ்ரில்) 'அலிஃப், லாம், மீம், தன்ஸீல்' (அத்தியாயம் அஸ்-ஸஜ்தா) மற்றும் 'ஹல் அத்தா அலல் இன்ஸானி' (அத்தியாயம் அல்-இன்ஸான்) ஆகியவற்றை ஓதுபவர்களாக இருந்தார்கள்.

ஜாபிர் பின் சமுரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளிக்கிழமை இரவின் (வியாழன் அன்று சூரியன் மறைந்த பின் வரும் இரவின்) மஃரிப் தொழுகையில் 'குல் யா அய்யுஹல் காஃபிரூன்' (அத்தியாயம் 109) மற்றும் 'குல் ஹுவல்லாஹு அஹத்' (அத்தியாயம் 112) ஆகிய அத்தியாயங்களை ஓதுவார்கள்.

மேலும், வெள்ளிக்கிழமை இரவின் இஷா தொழுகையில் 'சூரத்துல் ஜுமுஆ' (அத்தியாயம் 62) மற்றும் 'சூரத்துல் முனாஃபிகூன்' (அத்தியாயம் 63) ஆகிய அத்தியாயங்களை ஓதுவார்கள்.

அபு ஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "எவர் தொழுகையில் ஒரு ரக்அத்தை (அதன் நேரத்திற்குள் அல்லது ஜமாஅத்துடன்) அடைந்து கொள்கிறாரோ, அவர் நிச்சயமாக அத்தொழுகையை (முழுமையாக) அடைந்து கொண்டார்."

மாலிக் (ரஹ்) வழியாக வரும் கஅனபீ (ரஹ்) அவர்களின் அறிவிப்பிலும், சுஃப்யான் (ரஹ்) அவர்களின் அறிவிப்பிலும், "எவர் தொழுகையில் ஒரு ரக்அத்தை (குறிப்பிட்ட நேரத்திற்குள்) அடைந்து கொள்கிறாரோ, அவர் நிச்சயமாக அத்தொழுகையை அடைந்து கொண்டார்" என்றே வந்துள்ளது.

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவர் தொழுகையில் (அதன் நேரத்திற்குள் அல்லது ஜமாஅத்துடன்) ஒரு ரக்அத்தை அடைந்து கொள்கிறாரோ, அவர் அத்தொழுகையை (முழுமையாக) அடைந்து கொண்டார்."

அபு ஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவர் இமாமுடன் தொழுகையின் ஒரு ரக்அத்தை (அதன் ருகூஉவுடன்) அடைந்து கொள்கிறாரோ, அவர் அத்தொழுகையை (ஜமாஅத்தாகத் தொழுத நன்மையை அல்லது அத்தொழுகையின் நேரத்தை) அடைந்து கொண்டவராவார்."

(இதனை ஹர்மலா பின் யஹ்யா அவர்கள் வழியாக இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்துள்ளார்).

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:
"எவர் தொழுகையில் ஒரு ரக்அத்தை (இமாமுடன்) அடைந்துகொள்கிறாரோ, அவர் அத்தொழுகையை (அதன் நேரத்திற்குள்) அடைந்துகொண்டார்" என்று நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூற நான் கேட்டேன்.

(இமாம்) ஸுஹ்ரீ அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
"ஜும்ஆவும் தொழுகையைச் சேர்ந்ததே (எனவே அதற்கும் இதே சட்டம் பொருந்தும்)". இதுவே சரியான (கருத்தாகும்). மேலும், இது ஸுஹ்ரீ அவர்களிடமிருந்து பெரும்பான்மையான (அறிவிப்பாளர்) குழுவினரால் அறிவிக்கப்பட்டதாகும். மஅமர் அவர்களின் அறிவிப்பில், தொழுகை தொடர்பான ஹதீஸின் வாசகம் பொதுவானது (நிபந்தனையற்றது - முத்லக்) என்பதற்கான ஆதாரம் உள்ளது. மேலும், இது மற்ற தொழுகைகளை உள்ளடக்குவதைப் போலவே, இதன் பொதுத்தன்மையால் ஜும்ஆ தொழுகையையும் உள்ளடக்குகிறது. உஸாமா பின் ஸைத் அவர்கள் ஸுஹ்ரீ அவர்களிடமிருந்து ஜும்ஆ தொழுகையை (குறிப்பாக) வெளிப்படையான வாசகத்துடன் அறிவித்துள்ளார்கள்.

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஜுமுஆ (தொழுகை)யில் ஒரு ரக்அத்தை (இமாமுடன்) அடைந்து கொள்பவர், அதோடு மற்றொரு (ரக்அத்தையும் சேர்த்துத்) தொழுது கொள்ளட்டும்."

மேலும், இது ஸாலிஹ் பின் அபுல் அக்ழர் வழியாக (இப்னு ஷிஹாப்) அஸ்-ஸுஹ்ரீ அவர்களிடமிருந்தும் அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.

அபூ ஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஜும்ஆ தொழுகையில் ஒரு ரக்அத்தை அடைந்து கொள்கிறவர் (அதாவது இரண்டாவது ரக்அத்தின் ருகூஉவில் இமாமுடன் இணைந்து கொள்கிறவர்), அதனுடன் மற்றொரு ரக்அத்தைச் சேர்த்துத் தொழுது கொள்ளட்டும். அவர் அவர்களை (ஜமாஅத்தாரை) அமர்ந்திருக்கும் நிலையில் (அதாவது இரண்டாவது ரக்அத்தின் ருகூஉவிற்குப் பிறகு அத்தஹிய்யாத் இருப்பில்) அடைந்துகொண்டால், நான்கு ரக்அத்களாக (ளுஹ்ராகத்) தொழட்டும்."

இது அஸ்-ஸுஹ்ரீயிடமிருந்து மற்ற பல வழிகளிலும் அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது. அதனை நாம் கருத்து வேறுபாடுகள் (அல்-கிலாஃப்) குறித்த பகுதியில் குறிப்பிட்டுள்ளோம். மேலும், இது அபூ ஸாலிஹ் வழியாக அபூ ஹுரைரா (ரலி) அவர்களின் சொந்தக் கூற்றாகவும் (மவ்கூஃப் - நபிமொழியாக அல்லாமல்) அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.

இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எவர் ஜும்ஆத் தொழுகையில் (இமாமுடன்) ஒரு ரக்அத்தை அடைந்து கொள்கிறாரோ, அவர் நிச்சயமாக ஜும்ஆவை அடைந்து கொண்டார். ஆயினும், (இரண்டாவது ரக்அத்தாக) தனக்குத் தவறியதை அவர் பூர்த்தி செய்ய வேண்டும்."