அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்: உமர் பின் அல்-கத்தாப் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"ஒருநாள் நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் இருந்தபோது, மிக வெண்மையான ஆடையும், மிகக் கருமையான முடியும் கொண்ட ஒரு மனிதர் எங்களிடம் வெளிப்பட்டார். அவரிடம் பயணத்தின் எந்த அடையாளமும் காணப்படவில்லை; எங்களில் யாருக்கும் அவரைத் தெரியவும் இல்லை. அவர் வந்து அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கு முன்னால் அமர்ந்து, தம் முழங்கால்களை அவர்களின் முழங்கால்களோடு சேர்த்து, தம் கைகளைத் (தமது) தொடைகளின் மீது வைத்து, 'முஹம்மதே! இஸ்லாத்தைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்' என்று கேட்டார்.

அதற்கு அவர்கள், 'இஸ்லாம் என்பது, வணக்கத்திற்குரியவன் அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாருமில்லை என்றும், முஹம்மத் அல்லாஹ்வின் தூதர் என்றும் நீர் சாட்சி கூறுவதும், தொழுகையை நிலைநாட்டுவதும், ஜகாத் கொடுப்பதும், ரமளான் மாதம் நோன்பு நோற்பதும், உமக்கு இயன்றால் (கஅபா) ஆலயத்திற்குச் சென்று ஹஜ் செய்வதும் ஆகும்' என்று கூறினார்கள்.

அதற்கு அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார். அவர் கேள்வி கேட்டுவிட்டு, அவரே அதை உண்மைப்படுத்துவதைக் கண்டு நாங்கள் ஆச்சரியப்பட்டோம்.

பின்னர் அவர், 'ஈமானைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்' என்றார். அதற்கு அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், அவனுடைய வேதங்களையும், அவனுடைய தூதர்களையும், இறுதி நாளையும், விதியின் நன்மை தீமை அனைத்தையும் நம்புவதாகும்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார்.

பின்னர், 'இஹ்ஸான் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்' என்றார். அதற்கு அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வைப் பார்ப்பது போலவே அவனை வணங்குவதாகும். நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும் அவன் உம்மைப் பார்க்கிறான்' என்று கூறினார்கள்.

அவர், 'மறுமை நாளைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்' என்றார். அதற்கு அவர்கள், 'அதுபற்றிக் கேட்கப்படுபவர், கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'அப்படியானால் அதன் அடையாளங்களைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்' என்றார். அதற்கு அவர்கள், 'ஓர் அடிமைப் பெண் தன் எஜமானியைப் பெற்றெடுப்பதும் (அதாவது, அடிமைப் பெண்ணின் குழந்தை அவளது எஜமானியைப் போல அதிகாரம் செலுத்துமளவுக்கு நிலை உயருவது அல்லது அவளை நடத்துவது), செருப்பணியாத, ஆடையற்ற, வறிய ஆடு மேய்ப்பவர்கள் உயரமான கட்டிடங்களைக் கட்டுவதில் போட்டியிடுவதையும் நீர் காண்பீர்' என்று கூறினார்கள்."

(உமர் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்): "பின்னர் அவர் சென்றுவிட்டார். நான் மூன்று (நாட்கள்) காத்திருந்தேன். பிறகு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னிடம், 'உமரே! கேள்வி கேட்டவர் யார் என்று உமக்குத் தெரியுமா?' என்று கேட்டார்கள். நான், 'அல்லாஹ்வும் அவனது தூதருமே நன்கறிந்தவர்கள்' என்று கூறினேன். அதற்கு அவர்கள், 'அவர்தான் ஜிப்ரீல் (அலை); உங்கள் மார்க்கக் காரியங்களை உங்களுக்குக் கற்றுத் தருவதற்காக உங்களிடம் வந்தார்' என்று கூறினார்கள்."

அபூ ஹுரைரா (ரழி) மற்றும் அபூ தர் (ரழி) ஆகியோர் அறிவித்தார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தம் தோழர்களுக்கு மத்தியில் அமர்ந்திருப்பார்கள். அப்போது ஒரு அந்நியர் வந்தால், அவர் கேட்கும் வரை அவர்களில் நபி (ஸல்) அவர்கள் யார் என்று அவருக்குத் தெரியாது. எனவே நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம், அந்நியர் யாரேனும் வந்தால் அவரை அடையாளம் கண்டுகொள்ளும் வகையில், அவருக்காக ஒரு அமருமிடத்தை அமைக்குமாறு வேண்டினோம். அதன்படியே களிமண்ணால் ஆன ஒரு திண்ணையை அவருக்காக நாங்கள் அமைத்தோம். அதன் மீது அவர்கள் அமர்வார்கள்.

(ஒரு நாள்) நாங்கள் அமர்ந்திருந்தோம், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தம் இடத்தில் அமர்ந்திருந்தார்கள். அப்போது, மக்களிலேயே மிகவும் அழகான தோற்றமும், நறுமணமும் கொண்ட ஒரு மனிதர் வந்தார். அவருடைய ஆடையில் அழுக்கு பட்டதற்கான அறிகுறியே இல்லை என்பது போல் இருந்தது. அவர் விரிப்பின் ஓரம் வரை வந்து, 'அஸ்ஸலாமு அலைக்க யா முஹம்மத்' (முஹம்மதே! உங்கள் மீது சாந்தி உண்டாவதாக) என்று கூறினார். நபி (ஸல்) அவர்களும் சலாமுக்கு பதில் உரைத்தார்கள்.

பிறகு அவர், 'முஹம்மதே! நான் அருகில் வரலாமா?' என்று கேட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள் 'அருகில் வாரும்' என்றார்கள். அவர் மீண்டும் மீண்டும் 'நான் அருகில் வரலாமா?' என்று கேட்டுக்கொண்டே இருந்தார், நபி (ஸல்) அவர்களும் 'அருகில் வாரும்' என்று கூறிக்கொண்டே இருந்தார்கள். இறுதியில் அவர் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் முழங்கால்கள் மீது தன் கையை வைத்தார்.

அவர், 'முஹம்மதே! இஸ்லாம் என்றால் என்னவென்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'இஸ்லாம் என்பது நீர் அல்லாஹ்வை வணங்குவதும், அவனுக்கு எதையும் இணையாக்காமல் இருப்பதும், தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், ஜகாத் கொடுப்பதும், (கஃபா) ஆலயத்திற்கு ஹஜ் செய்வதும், ரமளான் மாதம் நோன்பு நோற்பதும் ஆகும்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'நான் இவற்றைச் செய்தால் நான் (அல்லாஹ்விடம்) சரணடைந்தவனாகி (முஸ்லிமாகி) விடுவேனா?' என்று கேட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள், 'ஆம்' என்றார்கள். அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார். அம்மனிதர் 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்று கூறியதைக் கேட்டபோது எங்களுக்கு அது விசித்திரமாக இருந்தது.

அவர், 'முஹம்மதே! ஈமான் என்றால் என்னவென்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், வேதத்தையும், நபிமார்களையும் நம்புவதும், மேலும் விதியை நம்புவதும் ஆகும்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'நான் இவற்றைச் செய்தால் நான் நம்பிக்கை கொண்டவனாகி விடுவேனா?' என்று கேட்டார். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'ஆம்' என்றார்கள். அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார்.

அவர், 'முஹம்மதே! இஹ்ஸான் என்றால் என்னவென்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வை பார்ப்பது போன்றே வணங்குவதாகும். அவ்வாறு நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், அவன் நிச்சயமாக உம்மைப் பார்க்கிறான்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார்.

அவர், 'முஹம்மதே! (மறுமை நாள் வரும்) நேரம் எப்போது என்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள் (பதிலளிக்காமல்) தம் தலையைக் குனிந்து கொண்டார்கள்; அவருக்கு எதுவும் பதிலளிக்கவில்லை. அவர் மீண்டும் கேட்டார்; அப்போதும் பதிலளிக்கவில்லை. மீண்டும் கேட்டார்; அப்போதும் பதிலளிக்கவில்லை. பிறகு தலையை உயர்த்தி, 'அதைப் பற்றிக் கேட்கப்பட்டவர், அதைக் கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர். ஆனால் அதற்கு சில அடையாளங்கள் உள்ளன; அவற்றைக் கொண்டு அதை அறியலாம். ஆடு மேய்ப்பவர்கள் உயரமான கட்டிடங்களைக் கட்டுவதில் (போட்டியிட்டு) உயர்வதை நீர் காணும்போது, செருப்பணியாத, ஆடையற்றவர்கள் பூமியின் மன்னர்களாக ஆவதை நீர் காணும்போது, ஒரு பெண் தன் எஜமானனைப் பெற்றெடுப்பதை நீர் காணும்போது (அதாவது, அடிமைப் பெண் தன் எஜமானனின் குழந்தையைப் பெற்றெடுப்பது, அக்குழந்தை அவளுக்கு எஜமானனாக மாறுவது; அல்லது குழந்தைகள் தங்கள் தாய்மார்களை அடிமைகளைப் போல நடத்துவது). ஐந்து விஷயங்களை அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாரும் அறிய மாட்டார்கள்' என்று கூறிவிட்டு, (பின்வரும் இறைவசனத்தை) ஓதிக்காட்டினார்கள்: **'இன்னல்லாஹ இந்தஹு இல்முஸ் ஸாஅ... '** என்று தொடங்கி **'...இன்னல்லாஹ அலீமுன் கபீர்'** என்பது வரை.

பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'இல்லை; முஹம்மதை சத்தியத்துடனும், நேர்வழியுடனும், நற்செய்தி சொல்பவராகவும் அனுப்பியவன் மீது ஆணையாக! உங்களில் உள்ள ஒரு மனிதரை விட அவரை நான் அதிகம் அறிந்திருக்கவில்லை. அவர்தான் ஜிப்ரீல் (அலை). அவர் திஹ்யா அல்-கல்பி (ரழி) அவர்களின் தோற்றத்தில் இறங்கி வந்தார்.'"

யஹ்யா இப்னு யஃமர் கூறினார்கள்:

அல்-பஸராவில் விதியைப் பற்றி முதன்முதலில் பேசியவர் மஃபத் அல்-ஜுஹனீ ஆவார். நானும் ஹுமைத் இப்னு அப்துர்-ரஹ்மான் அல்-ஹிம்யரீயும் ஹஜ் அல்லது உம்ரா செய்வதற்காகப் புறப்பட்டோம். (அப்போது) "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்களில் ஒருவரையாவது நாம் சந்தித்தால், விதியைப் பற்றி இம்மக்கள் என்ன சொல்கிறார்கள் என்பது குறித்து அவரிடம் கேட்கலாமே!" என்று எங்களுக்குள் பேசிக்கொண்டோம்.

ஆகவே, பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைந்து கொண்டிருந்த அப்துல்லாஹ் இப்னு உமர் (ரழி) அவர்களைச் சந்திக்க அல்லாஹ் எங்களுக்கு வாய்ப்பளித்தான். நானும் என் தோழரும் அவரை (இருபுறமும்) நெருங்கி சூழ்ந்துகொண்டோம். என் தோழர் (பேசும்) பொறுப்பை என்னிடம் ஒப்படைப்பார் என்று நான் கருதினேன்.

எனவே நான் கூறினேன்: "அபூ அப்துர்-ரஹ்மான் அவர்களே! எங்கள் பகுதியில் குர்ஆனை ஓதக்கூடியவர்களும், அறிவைத் தேடிச் சேகரிப்பவர்களுமான சிலர் தோன்றியுள்ளனர். அவர்கள், 'விதி என்று ஒன்று இல்லை என்றும், காரியங்கள் அனைத்தும் (முன்விதியின்றி) தன்னிச்சையாகவே நடக்கின்றன' என்றும் வாதிக்கிறார்கள்."

அதற்கு அவர் (அப்துல்லாஹ் இப்னு உமர்) கூறினார்கள்: "நீங்கள் அவர்களைச் சந்தித்தால், நான் அவர்களைச் சார்ந்தவன் அல்ல என்றும், அவர்கள் என்னைச் சார்ந்தவர்கள் அல்ல என்றும் அவர்களிடம் தெரிவித்துவிடுங்கள். அப்துல்லாஹ் இப்னு உமர் எவன் மீது சத்தியம் செய்கிறானோ அவன் மீது ஆணையாக! அவர்களில் ஒருவரிடம் உஹுத் மலையளவு தங்கம் இருந்து, அதை அவர் (அல்லாஹ்வின் பாதையில்) செலவு செய்தாலும், அவர் விதியை நம்பிக்கை கொள்ளும் வரை அல்லாஹ் அதை அவரிடமிருந்து ஏற்றுக்கொள்ள மாட்டான்."

பிறகு அவர் கூறினார்கள்: உமர் இப்னு கத்தாப் (ரழி) அவர்கள் எனக்கு (பின்வருமாறு) அறிவித்தார்கள்:

ஒரு நாள் நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் இருந்தபோது, மிகவும் வெண்மையான ஆடையும், மிகக் கருமையான முடியும் கொண்ட ஒரு மனிதர் எங்களிடம் வந்தார். அவரிடம் பயணத்தின் எந்த அடையாளமும் தெரியவில்லை; எங்களில் எவருக்கும் அவரைத் தெரியவும் இல்லை. அவர் நபி (ஸல்) அவர்களுக்கு அருகில் வந்து அமர்ந்து, தன் முழங்கால்களை அவர்களின் முழங்கால்களோடு சேர்த்துவைத்து, தன் கைகளைத் தனது தொடைகளின் மீது வைத்துக்கொண்டார்.

பிறகு, "முஹம்மதே! இஸ்லாத்தைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார்.

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "இஸ்லாம் என்பது, வணக்கத்திற்குரியவன் அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாருமில்லை என்றும், முஹம்மத் (ஸல்) அல்லாஹ்வின் தூதர் என்றும் நீங்கள் சாட்சி கூறுவதும், தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், ஸகாத் கொடுப்பதும், ரமளான் மாதத்தில் நோன்பு நோற்பதும், உங்களால் இயன்றால் (கஃபா எனும்) அந்த ஆலயத்திற்குச் சென்று ஹஜ் செய்வதும் ஆகும்."

அதற்கு அவர், "நீங்கள் உண்மையே கூறினீர்கள்" என்றார். அவர் கேள்வியும் கேட்டுவிட்டு, (பதிலைக் கேட்டு) அவரே "உண்மை கூறினீர்" என்று ஆமோதிப்பதையும் கண்டு நாங்கள் ஆச்சரியப்பட்டோம்.

அவர், "ஈமானைப் (நம்பிக்கை) பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார்.

அதற்கு நபியவர்கள், "நீங்கள் அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், அவனுடைய வேதங்களையும், அவனுடைய தூதர்களையும், இறுதி நாளையும் நம்புவதும்; நன்மையோ தீமையோ அனைத்தும் விதியின்படியே நடக்கின்றன என்று நம்புவதும் ஆகும்" என்று பதிலளித்தார்கள். அதற்கு அவர், "நீங்கள் உண்மையே கூறினீர்கள்" என்றார்.

அவர், "இஹ்ஸான் (நன்மை செய்தல்) பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார். அதற்கு நபியவர்கள், "நீங்கள் அல்லாஹ்வை (நேரில்) பார்ப்பது போன்று வணங்குவதாகும். நீங்கள் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், அவன் உங்களைப் பார்க்கிறான்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அவர், "அந்த (இறுதி) நேரத்தைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார். அதற்கு நபியவர்கள், "அதைப் பற்றிக் கேட்கப்பட்டவர், கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அவர், "அப்படியானால் அதன் அடையாளங்களைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார். அதற்கு நபியவர்கள், "ஓர் அடிமைப் பெண் தன் எஜமானியைப் பெற்றெடுப்பதும்; செருப்பணியாத, அரைகுறை ஆடையணிந்த, ஏழைகளான ஆட்டிடையர்கள் உயர்ந்த கட்டிடங்களைக் கட்டிப் பெருமையடித்துக் கொள்வதை நீர் காண்பதும் ஆகும்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

(உமர் (ரழி) கூறினார்கள்:) பிறகு அவர் சென்றுவிட்டார். நான் மூன்று நாட்கள் காத்திருந்தேன். பிறகு நபியவர்கள் என்னிடம், "உமரே! கேள்வி கேட்டவர் யார் என்று உமக்குத் தெரியுமா?" என்று கேட்டார்கள். நான், "அல்லாஹ்வும் அவனுடைய தூதருமே நன்கறிந்தவர்கள்" என்று பதிலளித்தேன்.

அதற்கு அவர்கள், "அவர்தான் ஜிப்ரீல். உங்கள் மார்க்கத்தை உங்களுக்குக் கற்றுத் தருவதற்காக உங்களிடம் வந்தார்" என்று கூறினார்கள்.

**யஹ்யா பின் யஃமூர் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்:**

"அல்-கத்ர் (விதி) பற்றி முதன்முதலில் பேசியவன் மஃபத் அல்-ஜுஹனீ ஆவான் (பஸ்ராவில்)."

மேலும் அவர் (யஹ்யா) கூறினார்: "நானும் ஹுமைத் பின் அப்துர் ரஹ்மான் அல்-ஹிம்யரியும் மதீனாவிற்குச் செல்லும் வரை (பயணமாகப்) புறப்பட்டோம். நாங்கள், 'நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்களில் ஒருவரை நாம் சந்தித்தால், இந்த மக்கள் (விதி பற்றி) புதிதாக உருவாக்கியுள்ள விஷயத்தைப் பற்றி அவரிடம் கேட்கலாம்' என்று பேசிக்கொண்டோம்.

அப்போது அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரழி) அவர்கள் பள்ளிவாசலிலிருந்து வெளியே வந்து கொண்டிருந்தபோது நாங்கள் அவர்களைச் சந்தித்தோம். நானும் என் தோழரும் அவர்களை (இருபுறமும்) சூழ்ந்து கொண்டோம். என் தோழர் பேச்சை என்னிடம் விட்டுவிடுவார் என்று நான் நினைத்தேன். எனவே நான் கூறினேன்: 'ஓ அபூ அப்துர் ரஹ்மான் அவர்களே! குர்ஆனை ஓதக்கூடிய, நுணுக்கமாகக் கல்வியைத் தேடக்கூடிய ஒரு கூட்டத்தினர் (எங்கள் பகுதியில்) தோன்றியுள்ளனர். அவர்கள் 'அல்-கத்ர்' (விதி) என்று ஒன்றில்லை என்றும், காரியங்கள் தானாகவே (முன்விதியின்றிப் புதிதாக) நடக்கின்றன என்றும் வாதிடுகிறார்கள்.'

அதற்கு அவர்கள் (இபின் உமர்) கூறினார்கள்: 'நீர் அந்த மக்களைச் சந்தித்தால், நான் அவர்களைச் சார்ந்தவன் அல்ல என்றும், அவர்கள் என்னைச் சார்ந்தவர்கள் அல்ல என்றும் அவர்களிடம் தெரிவித்துவிடும்! அப்துல்லாஹ் சத்தியம் செய்யும் அந்த இறைவன் மீது ஆணையாக! அவர்களில் ஒருவரிடம் உஹத் மலையளவு தங்கம் இருந்து, அதை அவர் தர்மம் செய்தாலும், அவர் 'அல்-கத்ர்' (விதி) பற்றியும், அதன் நன்மை தீமைகள் அனைத்தும் (இறைவனிடமிருந்தே வருகின்றன என்பதையும்) நம்பிக்கை கொள்ளும் வரை, அது அவரிடமிருந்து ஏற்றுக்கொள்ளப்படாது.'"

பிறகு அவர்கள் (இபின் உமர்) அறிவிக்கத் தொடங்கினார்கள்: **உமர் பின் அல்-கத்தாப் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:**

"நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் இருந்தபோது, மிகவும் வெண்மையான ஆடைகளுடனும், மிகவும் கருமையான தலைமுடியுடனும் ஒரு மனிதர் வந்தார். அவர் பயணம் செய்ததற்கான எந்த அடையாளமும் அவரிடம் தென்படவில்லை. எங்களில் யாரும் அவரை அறிந்திருக்கவில்லை. அவர் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் அருகே வந்து (அமர்ந்தார்). அவர் தனது முழங்கால்களை நபியவர்களின் முழங்கால்களோடு சேர்த்தவாறு வைத்துக்கொண்டு, 'ஓ முஹம்மதே! ஈமான் (நம்பிக்கை) என்றால் என்ன?' என்று கேட்டார்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வின் மீதும், அவனுடைய வானவர்கள் மீதும், அவனுடைய வேதங்கள் மீதும், அவனுடைய தூதர்கள் மீதும், இறுதி நாளின் மீதும், விதியின் நன்மை தீமைகள் மீதும் நம்பிக்கை கொள்வதாகும்' என்று கூறினார்கள்.

அவர், 'அப்படியானால் இஸ்லாம் என்றால் என்ன?' என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'லாயிலாஹ இல்லல்லாஹ் (வணக்கத்திற்குரியவன் அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாருமில்லை) என்றும், முஹம்மது (ஸல்) அவர்கள் அவனுடைய அடியாரும் தூதரும் ஆவார்கள் என்றும் சாட்சி கூறுவதும், தொழுகையை நிலைநாட்டுவதும், ஜகாத் கொடுப்பதும், (கஃபா) ஆலயத்திற்கு ஹஜ் செய்வதும், ரமளான் மாதத்தில் நோன்பு நோற்பதும் ஆகும்' என்று கூறினார்கள்.

அவர், 'அப்படியானால் இஹ்ஸான் என்றால் என்ன?' என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வை (நேரில்) பார்ப்பது போல் வணங்குவதாகும். நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், நிச்சயமாக அவன் உம்மைப் பார்க்கிறான்' என்று கூறினார்கள்.

(கேள்வி கேட்ட) அவர் இவை அனைத்திற்கும், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்று கூறினார். (உமர் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:) 'ஆகவே, நாங்கள் அவரைப் பார்த்து ஆச்சரியப்பட்டோம்; அவரே கேள்வியும் கேட்டு, அவரே (பதிலைக் கேட்டு) உண்மைதான் என்றும் கூறுகிறாரே!'

பிறகு அவர், 'மறுமை நாள் எப்போது (வரும்)?' என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'கேட்கப்படுபவர், கேட்பவரை விட அதைப்பற்றி அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர்' என்று பதிலளித்தார்கள்.

அவர், 'அப்படியானால் அதன் அடையாளங்கள் என்ன?' என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'ஓர் அடிமைப் பெண் தன் எஜமானியைப் பெற்றெடுப்பதும்; காலில் செருப்பில்லாத, நிர்வாணமான, ஏழ்மையான ஆட்டு மேய்ப்பர்கள் கட்டிடங்களை உயர்த்தி கட்டுவதில் ஒருவருக்கொருவர் போட்டியிடுவதையும் நீர் காண்பீர்' என்று கூறினார்கள்."

உமர் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "பின்னர் (அந்த மனிதர் சென்றுவிட்டார்). மூன்று (நாட்களுக்குப்) பிறகு நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் என்னைச் சந்தித்து, 'ஓ உமர்! வந்தவர் (கேள்வி கேட்டவர்) யார் என்று உமக்குத் தெரியுமா? அவர் ஜிப்ரீல் ஆவார். உங்கள் மார்க்கத்தின் முக்கிய விஷயங்களை உங்களுக்குக் கற்றுத்தருவதற்காக அவர் உங்களிடம் வந்தார்' என்று கூறினார்கள்."

உமர் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் அமர்ந்திருந்தோம். அப்போது ஒரு மனிதர் (எங்களிடம்) வந்தார். அவருடைய ஆடைகள் மிக வெண்மையாகவும், அவருடைய தலைமுடி மிகக் கருமையாகவும் இருந்தன; அவரிடத்தில் பயணத்தின் எந்த அறிகுறிகளும் காணப்படவில்லை, மேலும், எங்களில் எவருக்கும் அவரை அடையாளம் தெரியவில்லை. அவர் நபி (ஸல்) அவர்களுக்கு முன்னால் அமர்ந்து, அவருடைய முழங்கால்கள் நபி (ஸல்) அவர்களின் முழங்கால்களைத் தொட்டுக் கொள்ளுமாறு (நெருக்கமாக) வைத்து, தனது கைகளைத் தனது (சொந்த) தொடைகளின் மீது வைத்துக்கொண்டு, ‘ஓ முஹம்மத், இஸ்லாம் என்றால் என்ன?’ என்று கேட்டார். அதற்கு அவர்கள், ‘வணக்கத்திற்குரியவன் அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாருமில்லை என்றும், நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் என்றும் சாட்சி கூறுவதும், தொழுகையை நிலைநாட்டுவதும், ஜகாத் கொடுப்பதும், ரமளான் மாதத்தில் நோன்பு நோற்பதும், அந்த ஆலயத்திற்கு (கஃபா) ஹஜ் செய்வதும் ஆகும்’ என்று கூறினார்கள். அதற்கு அவர், ‘நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்’ என்றார். அவர் கேள்வியும் கேட்டுவிட்டு, (அதற்கு) நீர் உண்மை கூறினீர் என்றும் அவரே சொன்னதைக் கண்டு நாங்கள் ஆச்சரியப்பட்டோம். பிறகு அவர், ‘ஓ முஹம்மத், ஈமான் (நம்பிக்கை) என்றால் என்ன?’ என்று கேட்டார். அதற்கு அவர்கள், ‘அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், அவனுடைய தூதர்களையும், அவனுடைய வேதங்களையும், இறுதி நாளையும், விதியின் (கத்ர்) நன்மையையும் தீமையையும் நீர் நம்புவதாகும்’ என்று கூறினார்கள். அதற்கு அவர், ‘நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்’ என்றார். அவர் கேள்வியும் கேட்டுவிட்டு, (அதற்கு) நீர் உண்மை கூறினீர் என்றும் அவரே சொன்னதைக் கண்டு நாங்கள் ஆச்சரியப்பட்டோம். பிறகு அவர், ‘ஓ முஹம்மத், இஹ்சான் (நன்மை செய்தல், முழுமையான பக்தி) என்றால் என்ன?’ என்று கேட்டார். அதற்கு அவர்கள், ‘நீர் அல்லாஹ்வை பார்ப்பது போல் வணங்குவதாகும், ஏனெனில் நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், அவன் உம்மைப் பார்க்கிறான்’ என்று கூறினார்கள்.

அவர், ‘(நியாயத் தீர்ப்புக்குரிய) அந்த நேரம் எப்போது வரும்?’ என்று கேட்டார். அதற்கு அவர்கள், ‘அதுபற்றிக் கேட்கப்படுபவர், கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர்’ என்று கூறினார்கள்.

‘அப்படியானால், அதன் அறிகுறிகள் யாவை?’ என்று அவர் கேட்டார். அதற்கு அவர்கள், ‘ஓர் அடிமைப் பெண் தனது எஜமானியைப் பெற்றெடுப்பாள்’ என்று கூறினார்கள். (வக்கீ அவர்கள் கூறினார்கள்: இதன் பொருள் அரபியர் அல்லாதவர்கள் அரபியர்களைப் பெற்றெடுப்பார்கள் என்பதாகும்.) ‘மேலும், காலணியில்லாத, ஆடையற்ற, வறிய இடையர்கள் உயரமான கட்டிடங்களைக் கட்டுவதில் ஒருவருக்கொருவர் போட்டியிடுவதை நீர் காண்பாய்’ (என்றும் கூறினார்கள்).

(உமர் ரழி அவர்கள் கூறினார்கள்:) மூன்று நாட்களுக்குப் பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள் என்னைச் சந்தித்து, ‘அந்த மனிதர் யார் என்று உமக்குத் தெரியுமா?’ என்று என்னிடம் கேட்டார்கள். நான், ‘அல்லாஹ்வும் அவனுடைய தூதருமே நன்கறிந்தவர்கள்’ என்று கூறினேன். அதற்கு அவர்கள், ‘அவர்தான் ஜிப்ரீல்; உங்கள் மார்க்கத்தை உங்களுக்குக் கற்பிப்பதற்காக உங்களிடம் வந்தார்’ என்று கூறினார்கள்.

உமர் இப்னுல் கத்தாப் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"ஒரு நாள் நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் அமர்ந்திருந்தோம். அப்போது, வெண்மையான ஆடைகளை அணிந்த, அடர் கருப்பு நிறத் தலைமுடி கொண்ட ஒருவர் எங்களிடம் வந்தார். அவரிடம் பயணத்தின் எந்த அறிகுறியும் தென்படவில்லை; எங்களில் எவருக்கும் அவரைத் தெரியவில்லை. அவர் நபி (ஸல்) அவர்களுக்கு அருகில் அமர்ந்து, தனது முழங்கால்களை நபி (ஸல்) அவர்களின் முழங்கால்களுடன் சேர்த்து வைத்து, தனது இரு உள்ளங்கைகளையும் தனது தொடைகளின் மீது வைத்துக்கொண்டார்.

பிறகு அவர், "முஹம்மதே! இஸ்லாம் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார்.
அதற்கு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "இஸ்லாம் என்பது, வணக்கத்திற்குரியவன் அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாருமில்லை என்றும், முஹம்மத் இறைவனின் தூதர் என்றும் நீங்கள் சாட்சி கூறுவதும், தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், ஜகாத் வழங்குவதும், ரமளான் மாதத்தில் நோன்பு நோற்பதும், உங்களால் இயன்றால் கஅபா ஆலயத்திற்குச் சென்று ஹஜ் செய்வதும் ஆகும்" என்று கூறினார்கள்.
அதற்கு அவர், "நீங்கள் உண்மையே கூறினீர்கள்" என்றார்.
அவர் கேள்வி கேட்பதையும், பிறகு (பதிலைக் கேட்டு) அதை உண்மைப்படுத்துவதையும் கண்டு நாங்கள் ஆச்சரியப்பட்டோம்.

பின்னர் அவர், "ஈமான் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "நீங்கள் அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், அவனுடைய வேதங்களையும், அவனுடைய தூதர்களையும், இறுதி நாளையும் நம்புவதும், விதியின் நன்மையையும் தீமையையும் நம்புவதும் ஆகும்" என்று கூறினார்கள்.
அதற்கு அவர், "நீங்கள் உண்மையே கூறினீர்கள்" என்றார்.

பின்னர் அவர், "இஹ்ஸான் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "நீங்கள் அல்லாஹ்வைப் பார்ப்பது போன்றே அவனை வணங்குவதாகும். நீங்கள் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், அவன் உங்களைப் பார்க்கிறான்" என்று கூறினார்கள்.

பின்னர் அவர், "மறுமை நாளைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "அது பற்றி கேள்வி கேட்கப்படுபவர், கேள்வி கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர்" என்று பதிலளித்தார்கள்.
அவர், "அதன் அடையாளங்களைப் பற்றி எனக்குச் சொல்லுங்கள்" என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "ஓர் அடிமைப் பெண் தன் எஜமானியைப் பெற்றெடுப்பதும், காலில் செருப்பணியாத, ஆடையற்ற, ஏழை ஆடு மேய்ப்பவர்கள் உயரமான கட்டிடங்களைக் கட்டுவதில் போட்டியிடுவதையும் நீர் காண்பீர்" என்று கூறினார்கள்.

பின்னர் அவர் சென்றுவிட்டார். நான் சிறிது நேரம் (அமைதியாக) இருந்தேன். பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள், "உமரே! கேள்வி கேட்டவர் யார் என்று உமக்குத் தெரியுமா?" என்று கேட்டார்கள்.
நான், "அல்லாஹ்வும் அவனுடைய தூதருமே நன்கு அறிந்தவர்கள்" என்று கூறினேன்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "அவர்தான் ஜிப்ரீல். உங்களுக்கு உங்கள் மார்க்கத்தைக் கற்றுத் தருவதற்காக உங்களிடம் வந்தார்" என்று கூறினார்கள்."