இந்த ஹதீஸுக்கு மற்ற ஹதீஸ் நூல்களில் உள்ள ஹதீஸ்கள்

50ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بَارِزًا يَوْمًا لِلنَّاسِ، فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ فَقَالَ مَا الإِيمَانُ قَالَ ‏"‏ الإِيمَانُ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَبِلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ، وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَا الإِسْلاَمُ قَالَ ‏"‏ الإِسْلاَمُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلاَ تُشْرِكَ بِهِ، وَتُقِيمَ الصَّلاَةَ، وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ، وَتَصُومَ رَمَضَانَ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَا الإِحْسَانُ قَالَ ‏"‏ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ، فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ ‏"‏ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ، وَسَأُخْبِرُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتِ الأَمَةُ رَبَّهَا، وَإِذَا تَطَاوَلَ رُعَاةُ الإِبِلِ الْبُهْمُ فِي الْبُنْيَانِ، فِي خَمْسٍ لاَ يَعْلَمُهُنَّ إِلاَّ اللَّهُ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ تَلاَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏{‏إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ‏}‏ الآيَةَ‏.‏ ثُمَّ أَدْبَرَ فَقَالَ ‏"‏ رُدُّوهُ ‏"‏‏.‏ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ يُعَلِّمُ النَّاسَ دِينَهُمْ ‏"‏‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ جَعَلَ ذَلِكَ كُلَّهُ مِنَ الإِيمَانِ‏.‏
அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

ஒரு நாள் நபி (ஸல்) அவர்கள் மக்கள் மத்தியில் (வெளிப்படையாக) அமர்ந்திருந்தார்கள். அப்போது அவர்களிடம் ஜிப்ரீல் வந்து, "ஈமான் (நம்பிக்கை) என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "ஈமான் என்பது அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், அவனைச் சந்திப்பதையும், அவனுடைய தூதர்களையும் நம்புவதும்; மேலும் (மறுமையில்) உயிர்த்தெழுப்பப்படுவதை நம்புவதும் ஆகும்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அவர், "இஸ்லாம் என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "இஸ்லாம் என்பது அல்லாஹ்வை வணங்குவதும், அவனுக்கு எதனையும் இணையாக்காமல் இருப்பதும், தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், கடமையாக்கப்பட்ட ஜகாத்தை வழங்குவதும், ரமளான் மாதத்தில் நோன்பு நோற்பதும் ஆகும்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அவர், "இஹ்ஸான் (நன்முறை) என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "அல்லாஹ்வை நீர் பார்ப்பது போன்று வணங்குவதாகும். நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், நிச்சயமாக அவன் உம்மைப் பார்த்துக்கொண்டிருக்கிறான்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அவர், "மறுமை நாள் எப்போது வரும்?" என்று கேட்டார்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "அதைப் பற்றிக் கேட்கப்படுபவர், அதைப் பற்றிக் கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர். ஆயினும் அதன் அடையாளங்களைப் பற்றி உமக்குத் தெரிவிக்கிறேன்: ஓர் அடிமைப்பெண் தன் எஜமானைப் பெற்றெடுப்பதும் (அதாவது, குழந்தைகள் பெற்றோரை அடிமைகள்போல் நடத்துவதும் அல்லது அடிமைப் பெண்கள் சுதந்திரமான எஜமானர்களைப் பெற்றெடுப்பதும்), கறுப்பு ஒட்டகங்களை மேய்ப்பவர்கள் (அதாவது, ஏழைகளாகவும், படிப்பறிவில்லாதவர்களாகவும் இருந்த ஒட்டக மேய்ப்பர்கள்) உயர்ந்த கட்டடங்களைக் கட்டுவதில் போட்டியிடுவதும் (அதன் அடையாளங்களாகும்). அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாரும் அறியாத ஐந்து விஷயங்களில் இதுவும் ஒன்று" என்று கூறிவிட்டு, நபி (ஸல்) அவர்கள் பின்வரும் வசனத்தை ஓதினார்கள்:

**"இன்னல்லாஹ இன்தஹு இல்முஸ் ஸாஅ..."** (நிச்சயமாக அந்த நேரத்தைப் பற்றிய அறிவு அல்லாஹ்விடமே உள்ளது...) (31:34).

பிறகு அவர் திரும்பிச் சென்றார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "அவரைத் திரும்ப அழையுங்கள்" என்றார்கள். ஆனால், அவர்களால் எதையும் காண முடியவில்லை. அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "வந்தவர் ஜிப்ரீல் ஆவார். மக்களுக்கு அவர்களின் மார்க்கத்தைக் கற்றுக்கொடுக்க அவர் வந்தார்" என்று கூறினார்கள்.

அபூ அப்துல்லாஹ் (புகாரி) கூறினார்கள்: நபி (ஸல்) அவர்கள் இவை அனைத்தையும் ஈமானின் ஒரு பகுதியாகவே ஆக்கினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
4777ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، عَنْ جَرِيرٍ، عَنْ أَبِي حَيَّانَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ إِذْ أَتَاهُ رَجُلٌ يَمْشِي فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِيمَانُ قَالَ ‏"‏ الإِيمَانُ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَرُسُلِهِ وَلِقَائِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الآخِرِ ‏"‏‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِسْلاَمُ قَالَ ‏"‏ الإِسْلاَمُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلاَ تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا، وَتُقِيمَ الصَّلاَةَ، وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ، وَتَصُومَ رَمَضَانَ ‏"‏‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، مَا الإِحْسَانُ قَالَ ‏"‏ الإِحْسَانُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ، فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ ‏"‏‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ ‏"‏ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ، وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتِ الْمَرْأَةُ رَبَّتَهَا، فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا، وَإِذَا كَانَ الْحُفَاةُ الْعُرَاةُ رُءُوسَ النَّاسِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لا يَعْلَمُهُنَّ إِلاَّ اللَّهُ ‏{‏إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الأَرْحَامِ‏}‏ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ انْصَرَفَ الرَّجُلُ فَقَالَ ‏"‏ رُدُّوا عَلَىَّ ‏"‏‏.‏ فَأَخَذُوا لِيَرُدُّوا فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ لِيُعَلِّمَ النَّاسَ دِينَهُمْ ‏"‏‏.‏
அபூ ஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

ஒரு நாள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மக்கள் பார்க்கும்படி (வெளிப்புறத்தில்) அமர்ந்திருந்தபோது, ஒரு மனிதர் அவர்களிடம் நடந்து வந்து, "அல்லாஹ்வின் தூதரே! ஈமான் (நம்பிக்கை) என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "ஈமான் என்பது நீர் அல்லாஹ்வின் மீதும், அவனது வானவர்கள் மீதும், அவனது தூதர்கள் மீதும், அவனைச் சந்திப்பதின் மீதும் (மறுமையில்) நம்பிக்கை கொள்வதும்; மேலும் (மரணத்திற்குப் பின்) இறுதி உயிர்த்தெழுதல் மீதும் நம்பிக்கை கொள்வதும் ஆகும்" என்று கூறினார்கள்.

அம்மனிதர், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! இஸ்லாம் என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார்.
நபி (ஸல்) அவர்கள், "இஸ்லாம் என்பது நீர் அல்லாஹ்வை வணங்குவதும், அவனுக்கு எதனையும் இணையாக்காமல் இருப்பதும், தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், கடமையாக்கப்பட்ட ஜகாத்தை வழங்குவதும், ரமளானில் நோன்பு நோற்பதும் ஆகும்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

அம்மனிதர், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! இஹ்ஸான் என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார்.
நabi (ஸல்) அவர்கள், "இஹ்ஸான் என்பது நீர் அல்லாஹ்வை பார்ப்பது போன்றே அவனை வணங்குவதாகும். நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், நிச்சயமாக அவன் உம்மைப் பார்க்கிறான்" என்று கூறினார்கள்.

அம்மனிதர், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! மறுமை நாள் எப்போது?" என்று கேட்டார்.
நபி (ஸல்) அவர்கள், "அதைப் பற்றிக் கேட்கப்பட்டவர் (நான்), கேட்பவரை (உம்மை) விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர். ஆயினும் அதன் அடையாளங்களைப் பற்றி உமக்குச் சொல்கிறேன்: எப்போது ஓர் அடிமைப் பெண் தன் எஜமானியைப் பெற்றெடுக்கிறாளோ அது அதன் அடையாளங்களில் ஒன்றாகும்; எப்போது காலணிகள் இல்லாதவர்களும், ஆடை இல்லாதவர்களும் மக்களின் தலைவர்களாவார்களோ அது அதன் அடையாளங்களில் ஒன்றாகும். (மறுமை நாள் எப்போது என்பது) அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாரும் அறியாத ஐந்து விஷயங்களில் ஒன்றாகும்" என்று கூறிவிட்டு (பின்வரும் இறைவசனத்தை) ஓதினார்கள்:

**"இன்னல்லாஹ இந்தஹு இல்முஸ் ஸாஅதி, வ யுனஸ்ஸிலுல் கைஸ, வ யஃலமு மா ஃபில் அர்ஹாம்"**
(நிச்சயமாக அல்லாஹ்விடமே மறுமை நாளின் ஞானம் உள்ளது. அவனே மழையை இறக்குகிறான்; இன்னும் கருவறைகளில் உள்ளதை அவனே அறிகிறான்...)

பின்னர் அந்த மனிதர் திரும்பிச் சென்றுவிட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "அவரை என்னிடம் திருப்பி அழைத்து வாருங்கள்" என்று கூறினார்கள். மக்கள் அவரை அழைக்கச் சென்றார்கள், ஆனால் எதையும் காணவில்லை. அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "அவர் ஜிப்ரீல் ஆவார்; மக்களுக்கு அவர்களின் மார்க்கத்தைக் கற்றுக்கொடுக்க அவர் வந்தார்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
8 eஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، جَمِيعًا عَنِ ابْنِ عُلَيَّةَ، قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَبِي حَيَّانَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِيمَانُ قَالَ ‏"‏ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الآخِرِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِسْلاَمُ قَالَ ‏"‏ الإِسْلاَمُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلاَ تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلاَةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِحْسَانُ قَالَ ‏"‏ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لاَ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ ‏"‏ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتِ الأَمَةُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا كَانَتِ الْعُرَاةُ الْحُفَاةُ رُءُوسَ النَّاسِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْبَهْمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لاَ يَعْلَمُهُنَّ إِلاَّ اللَّهُ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ تَلاَ صلى الله عليه وسلم ‏{‏ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَىِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ثُمَّ أَدْبَرَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ رُدُّوا عَلَىَّ الرَّجُلَ ‏"‏ ‏.‏ فَأَخَذُوا لِيَرُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ لِيُعَلِّمَ النَّاسَ دِينَهُمْ ‏"‏ ‏.‏
அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஒரு நாள் (மக்களுக்கு) வெளிப்படையாக இருந்தார்கள். அப்போது ஒரு மனிதர் அவர்களிடம் வந்து, "அல்லாஹ்வின் தூதரே, ஈமான் என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "நீங்கள் அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், அவனுடைய வேதத்தையும், அவனைச் சந்திப்பதையும், அவனுடைய தூதர்களையும் ஈமான் கொள்வதும்; மேலும் (இறுதி) உயிர்த்தெழுதலை ஈமான் கொள்வதும் ஆகும்" என்றார்கள்.

அவர், "அல்லாஹ்வின் தூதரே, இஸ்லாம் என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "இஸ்லாம் என்பது நீங்கள் அல்லாஹ்வை வணங்குவதும், அவனுக்கு எதையும் இணை கற்பிக்காமல் இருப்பதும், கடமையாக்கப்பட்ட தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், கடமையாக்கப்பட்ட ஜகாத்தை வழங்குவதும், ரமலான் மாதத்தில் நோன்பு நோற்பதும் ஆகும்" என்றார்கள்.

அவர், "அல்லாஹ்வின் தூதரே, இஹ்ஸான் என்றால் என்ன?" என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "நீங்கள் அல்லாஹ்வைப் பார்ப்பது போல் வணங்குவதாகும்; நீங்கள் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், நிச்சயமாக அவன் உங்களைப் பார்க்கிறான்" என்றார்கள்.

அவர், "அல்லாஹ்வின் தூதரே, அந்த (யுகமுடிவு) நேரம் எப்போது வரும்?" என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "அதைப் பற்றிக் கேட்கப்பட்டவர், கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர். இருப்பினும், அதன் சில அடையாளங்களை நான் உமக்கு அறிவிப்பேன். ஓர் அடிமைப் பெண் தன் எஜமானனைப் பெற்றெடுக்கும்போது, அது அதன் அடையாளங்களில் ஒன்றாகும். ஆடையற்ற, காலணியற்றவர்கள் மக்களின் தலைவர்களாக ஆகும்போது, அது அதன் அடையாளங்களில் ஒன்றாகும். ஆடு மேய்க்கும் இடையர்கள் உயர்ந்த கட்டிடங்களைக் கட்டிப் பெருமையடித்துக் கொள்ளும்போது, அது அதன் அடையாளங்களில் ஒன்றாகும். (யுகமுடிவு நேரம் பற்றிய அறிவு) அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு எவரும் அறியாத ஐந்து விஷயங்களில் ஒன்றாகும்" என்றார்கள்.

பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள் (பின்வரும் வசனத்தை) ஓதினார்கள்:
"{நிச்சயமாக அல்லாஹ்விடமே யுகமுடிவு நேரம் பற்றிய அறிவு உள்ளது. அவனே மழையை இறக்குகிறான். மேலும், கர்ப்பப்பைகளில் உள்ளவற்றை அவன் அறிகிறான். நாளை என்ன சம்பாதிப்போம் என்பதை எந்த உயிரும் அறியாது. எந்த பூமியில் தான் மரணிப்போம் என்பதையும் எந்த உயிரும் அறியாது. நிச்சயமாக அல்லாஹ் யாவற்றையும் அறிந்தவன், நன்கு உணர்ந்தவன்.}" (திருக்குர்ஆன் 31:34)

பின்னர் அந்த மனிதர் திரும்பிச் சென்றுவிட்டார். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "அந்த மனிதரை என்னிடம் திரும்ப அழைத்து வாருங்கள்" என்றார்கள். அவர்கள் அவரைத் திரும்ப அழைத்துவரச் சென்றார்கள். ஆனால் அங்கே எதையும் அவர்கள் காணவில்லை. அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "அவர் ஜிப்ரீல் ஆவார்; மக்களுக்கு அவர்களின் மார்க்கத்தைக் கற்றுக்கொடுக்க வந்தார்" என்றார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
4991சுனனுந் நஸாயீ
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، عَنْ جَرِيرٍ، عَنْ أَبِي فَرْوَةَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، وَأَبِي، ذَرٍّ قَالاَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَجْلِسُ بَيْنَ ظَهْرَانَىْ أَصْحَابِهِ فَيَجِيءُ الْغَرِيبُ فَلاَ يَدْرِي أَيُّهُمْ هُوَ حَتَّى يَسْأَلَ فَطَلَبْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ نَجْعَلَ لَهُ مَجْلِسًا يَعْرِفُهُ الْغَرِيبُ إِذَا أَتَاهُ فَبَنَيْنَا لَهُ دُكَّانًا مِنْ طِينٍ كَانَ يَجْلِسُ عَلَيْهِ وَإِنَّا لَجُلُوسٌ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَجْلِسِهِ إِذْ أَقْبَلَ رَجُلٌ أَحْسَنُ النَّاسِ وَجْهًا وَأَطْيَبُ النَّاسِ رِيحًا كَأَنَّ ثِيَابَهُ لَمْ يَمَسَّهَا دَنَسٌ حَتَّى سَلَّمَ فِي طَرَفِ الْبِسَاطِ فَقَالَ السَّلاَمُ عَلَيْكَ يَا مُحَمَّدُ ‏.‏ فَرَدَّ عَلَيْهِ السَّلاَمَ قَالَ أَدْنُو يَا مُحَمَّدُ قَالَ ‏"‏ ادْنُهْ ‏"‏ ‏.‏ فَمَا زَالَ يَقُولُ أَدْنُو مِرَارًا وَيَقُولُ لَهُ ‏"‏ ادْنُ ‏"‏ ‏.‏ حَتَّى وَضَعَ يَدَهُ عَلَى رُكْبَتَىْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَا الإِسْلاَمُ قَالَ ‏"‏ الإِسْلاَمُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلاَ تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلاَةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ إِذَا فَعَلْتُ ذَلِكَ فَقَدْ أَسْلَمْتُ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ صَدَقْتَ ‏.‏ فَلَمَّا سَمِعْنَا قَوْلَ الرَّجُلِ صَدَقْتَ أَنْكَرْنَاهُ قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَا الإِيمَانُ قَالَ ‏"‏ الإِيمَانُ بِاللَّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَالْكِتَابِ وَالنَّبِيِّينَ وَتُؤْمِنُ بِالْقَدَرِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَإِذَا فَعَلْتُ ذَلِكَ فَقَدْ آمَنْتُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ صَدَقْتَ ‏.‏ قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَا الإِحْسَانُ قَالَ ‏"‏ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ صَدَقْتَ ‏.‏ قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَتَى السَّاعَةُ قَالَ فَنَكَسَ فَلَمْ يُجِبْهُ شَيْئًا ثُمَّ أَعَادَ فَلَمْ يُجِبْهُ شَيْئًا ثُمَّ أَعَادَ فَلَمْ يُجِبْهُ شَيْئًا وَرَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ ‏"‏ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ وَلَكِنْ لَهَا عَلاَمَاتٌ تُعْرَفُ بِهَا إِذَا رَأَيْتَ الرِّعَاءَ الْبُهُمَ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ وَرَأَيْتَ الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ مُلُوكَ الأَرْضِ وَرَأَيْتَ الْمَرْأَةَ تَلِدُ رَبَّهَا خَمْسٌ لاَ يَعْلَمُهَا إِلاَّ اللَّهُ ‏{‏ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ ‏}‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ ‏}‏ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ لاَ وَالَّذِي بَعَثَ مُحَمَّدًا بِالْحَقِّ هُدًى وَبَشِيرًا مَا كُنْتُ بِأَعْلَمَ بِهِ مِنْ رَجُلٍ مِنْكُمْ وَإِنَّهُ لَجِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ نَزَلَ فِي صُورَةِ دِحْيَةَ الْكَلْبِيِّ ‏"‏ ‏.‏
அபூ ஹுரைரா (ரழி) மற்றும் அபூ தர் (ரழி) ஆகியோர் அறிவித்தார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தம் தோழர்களுக்கு மத்தியில் அமர்ந்திருப்பார்கள். அப்போது ஒரு அந்நியர் வந்தால், அவர் கேட்கும் வரை அவர்களில் நபி (ஸல்) அவர்கள் யார் என்று அவருக்குத் தெரியாது. எனவே நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம், அந்நியர் யாரேனும் வந்தால் அவரை அடையாளம் கண்டுகொள்ளும் வகையில், அவருக்காக ஒரு அமருமிடத்தை அமைக்குமாறு வேண்டினோம். அதன்படியே களிமண்ணால் ஆன ஒரு திண்ணையை அவருக்காக நாங்கள் அமைத்தோம். அதன் மீது அவர்கள் அமர்வார்கள்.

(ஒரு நாள்) நாங்கள் அமர்ந்திருந்தோம், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தம் இடத்தில் அமர்ந்திருந்தார்கள். அப்போது, மக்களிலேயே மிகவும் அழகான தோற்றமும், நறுமணமும் கொண்ட ஒரு மனிதர் வந்தார். அவருடைய ஆடையில் அழுக்கு பட்டதற்கான அறிகுறியே இல்லை என்பது போல் இருந்தது. அவர் விரிப்பின் ஓரம் வரை வந்து, 'அஸ்ஸலாமு அலைக்க யா முஹம்மத்' (முஹம்மதே! உங்கள் மீது சாந்தி உண்டாவதாக) என்று கூறினார். நபி (ஸல்) அவர்களும் சலாமுக்கு பதில் உரைத்தார்கள்.

பிறகு அவர், 'முஹம்மதே! நான் அருகில் வரலாமா?' என்று கேட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள் 'அருகில் வாரும்' என்றார்கள். அவர் மீண்டும் மீண்டும் 'நான் அருகில் வரலாமா?' என்று கேட்டுக்கொண்டே இருந்தார், நபி (ஸல்) அவர்களும் 'அருகில் வாரும்' என்று கூறிக்கொண்டே இருந்தார்கள். இறுதியில் அவர் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் முழங்கால்கள் மீது தன் கையை வைத்தார்.

அவர், 'முஹம்மதே! இஸ்லாம் என்றால் என்னவென்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'இஸ்லாம் என்பது நீர் அல்லாஹ்வை வணங்குவதும், அவனுக்கு எதையும் இணையாக்காமல் இருப்பதும், தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், ஜகாத் கொடுப்பதும், (கஃபா) ஆலயத்திற்கு ஹஜ் செய்வதும், ரமளான் மாதம் நோன்பு நோற்பதும் ஆகும்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'நான் இவற்றைச் செய்தால் நான் (அல்லாஹ்விடம்) சரணடைந்தவனாகி (முஸ்லிமாகி) விடுவேனா?' என்று கேட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள், 'ஆம்' என்றார்கள். அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார். அம்மனிதர் 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்று கூறியதைக் கேட்டபோது எங்களுக்கு அது விசித்திரமாக இருந்தது.

அவர், 'முஹம்மதே! ஈமான் என்றால் என்னவென்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், வேதத்தையும், நபிமார்களையும் நம்புவதும், மேலும் விதியை நம்புவதும் ஆகும்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'நான் இவற்றைச் செய்தால் நான் நம்பிக்கை கொண்டவனாகி விடுவேனா?' என்று கேட்டார். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'ஆம்' என்றார்கள். அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார்.

அவர், 'முஹம்மதே! இஹ்ஸான் என்றால் என்னவென்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வை பார்ப்பது போன்றே வணங்குவதாகும். அவ்வாறு நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், அவன் நிச்சயமாக உம்மைப் பார்க்கிறான்' என்று கூறினார்கள். அவர், 'நீர் உண்மையைச் சொன்னீர்' என்றார்.

அவர், 'முஹம்மதே! (மறுமை நாள் வரும்) நேரம் எப்போது என்று எனக்கு அறிவியுங்கள்?' என்று கேட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள் (பதிலளிக்காமல்) தம் தலையைக் குனிந்து கொண்டார்கள்; அவருக்கு எதுவும் பதிலளிக்கவில்லை. அவர் மீண்டும் கேட்டார்; அப்போதும் பதிலளிக்கவில்லை. மீண்டும் கேட்டார்; அப்போதும் பதிலளிக்கவில்லை. பிறகு தலையை உயர்த்தி, 'அதைப் பற்றிக் கேட்கப்பட்டவர், அதைக் கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர். ஆனால் அதற்கு சில அடையாளங்கள் உள்ளன; அவற்றைக் கொண்டு அதை அறியலாம். ஆடு மேய்ப்பவர்கள் உயரமான கட்டிடங்களைக் கட்டுவதில் (போட்டியிட்டு) உயர்வதை நீர் காணும்போது, செருப்பணியாத, ஆடையற்றவர்கள் பூமியின் மன்னர்களாக ஆவதை நீர் காணும்போது, ஒரு பெண் தன் எஜமானனைப் பெற்றெடுப்பதை நீர் காணும்போது (அதாவது, அடிமைப் பெண் தன் எஜமானனின் குழந்தையைப் பெற்றெடுப்பது, அக்குழந்தை அவளுக்கு எஜமானனாக மாறுவது; அல்லது குழந்தைகள் தங்கள் தாய்மார்களை அடிமைகளைப் போல நடத்துவது). ஐந்து விஷயங்களை அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாரும் அறிய மாட்டார்கள்' என்று கூறிவிட்டு, (பின்வரும் இறைவசனத்தை) ஓதிக்காட்டினார்கள்: **'இன்னல்லாஹ இந்தஹு இல்முஸ் ஸாஅ... '** என்று தொடங்கி **'...இன்னல்லாஹ அலீமுன் கபீர்'** என்பது வரை.

பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'இல்லை; முஹம்மதை சத்தியத்துடனும், நேர்வழியுடனும், நற்செய்தி சொல்பவராகவும் அனுப்பியவன் மீது ஆணையாக! உங்களில் உள்ள ஒரு மனிதரை விட அவரை நான் அதிகம் அறிந்திருக்கவில்லை. அவர்தான் ஜிப்ரீல் (அலை). அவர் திஹ்யா அல்-கல்பி (ரழி) அவர்களின் தோற்றத்தில் இறங்கி வந்தார்.'"
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
64சுனன் இப்னுமாஜா
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ، عَنْ أَبِي حَيَّانَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ ‏.‏ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِيمَانُ قَالَ ‏"‏ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَلِقَائِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الآخِرِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِسْلاَمُ قَالَ ‏"‏ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلاَ تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلاَةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِحْسَانُ قَالَ ‏"‏ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لاَ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ ‏"‏ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتِ الأَمَةُ رَبَّتَهَا فَذَلِكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْغَنَمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَلِكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لاَ يَعْلَمُهُنَّ إِلاَّ اللَّهُ ‏"‏ ‏.‏ فَتَلاَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ {إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَىِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ‏}‏ ‏.‏
அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

"ஒரு நாள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மக்களிடையே (வெளிப்படையாகத்) தோன்றினார்கள். அப்போது ஒரு மனிதர் அவரிடம் வந்து, 'அல்லாஹ்வின் தூதரே! ஈமான் என்றால் என்ன?' என்று கேட்டார்.

அதற்கு அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வையும், அவனுடைய வானவர்களையும், அவனுடைய வேதங்களையும், அவனுடைய தூதர்களையும், அவனது சந்திப்பையும் (மறுமை நாளில்) நம்புவதும், மேலும் இறுதி உயிர்த்தெழுதலை நீர் நம்புவதுமாகும்' என்று கூறினார்கள்.

அவர், 'அல்லாஹ்வின் தூதரே! இஸ்லாம் என்றால் என்ன?' என்று கேட்டார்.

அதற்கு அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வை வணங்குவதும், அவனுக்கு எதையும் இணையாக்காமல் இருப்பதும், கடமையாக்கப்பட்ட தொழுகையை நிலைநிறுத்துவதும், கடமையாக்கப்பட்ட ஜகாத்தை வழங்குவதும், ரமளான் மாதம் நோன்பு நோற்பதுமாகும்' என்று கூறினார்கள்.

அவர், 'அல்லாஹ்வின் தூதரே! இஹ்ஸான் என்றால் என்ன?' என்று கேட்டார்.

அதற்கு அவர்கள், 'நீர் அல்லாஹ்வை பார்ப்பது போன்று வணங்குவதாகும். அவ்வாறு நீர் அவனைப் பார்க்காவிட்டாலும், நிச்சயமாக அவன் உம்மைப் பார்க்கிறான்' என்று கூறினார்கள்.

அவர், 'அல்லாஹ்வின் தூதரே! மறுமை நாள் எப்போது வரும்?' என்று கேட்டார்.

அதற்கு அவர்கள், 'அதுபற்றி கேட்கப்படுபவர், கேட்பவரை விட அதிகம் அறிந்தவர் அல்லர். ஆயினும், அதன் அடையாளங்களைப் பற்றி நான் உமக்குக் கூறுகிறேன். ஓர் அடிமைப் பெண் தன் எஜமானியைப் பெற்றெடுப்பது (அதாவது, அடிமைப் பெண்ணுக்குப் பிறக்கும் குழந்தை அவளது எஜமானியாக மாறுவது அல்லது தாய்மார்கள் அடிமைகளைப் போல நடத்தப்படுவது) அதன் அடையாளங்களில் ஒன்றாகும். ஆடு மேய்ப்பவர்கள் (வறுமையில் இருந்தவர்கள் திடீரென செல்வந்தர்களாகி) உயரமான கட்டிடங்களைக் கட்டுவதில் போட்டியிடுவது அதன் அடையாளங்களில் ஒன்றாகும். (இவை) அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு எவரும் அறியாத ஐந்து விஷயங்களில் அடங்கும்' என்று கூறிவிட்டு, பிறகு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (திருக்குர்ஆனின் 31:34 வது) வசனத்தை ஓதினார்கள்:

'இன்னல்லாஹ இந்தஹு இல்முஸ் ஸாஅஹ், வ யுனஸ்ஸிலுல் கைஸ், வ யஃலமு மா ஃபில் அர்ஹாம், வமா தத்ரீ நஃப்ஸுன் மாதா தக்ஸிபு ஃகதா, வமா தத்ரீ நஃப்ஸுன் பிஅய்யி அர்ளின் தமூத். இன்னல்லாஹ அலீமுன் கபீர்.'

(பொருள்: நிச்சயமாக அல்லாஹ்விடமே மறுமை நாளின் ஞானம் உள்ளது; அவனே மழையை இறக்குகிறான்; மேலும் கர்ப்பங்களில் உள்ளதை அவன் அறிகிறான். எந்தவொரு ஆன்மாவும் நாளை தான் சம்பாதிக்கப் போவது என்ன என்பதை அறியாது; மேலும் எந்தவொரு ஆன்மாவும் தான் எந்த பூமியில் இறக்கும் என்பதையும் அறியாது. நிச்சயமாக அல்லாஹ் யாவற்றையும் அறிந்தவன்; நன்கறிந்தவன்).
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)