இந்த ஹதீஸுக்கு மற்ற ஹதீஸ் நூல்களில் உள்ள ஹதீஸ்கள்

2140ஜாமிஉத் திர்மிதீ
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، قال حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي سُفْيَانَ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ ‏"‏ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ ‏"‏ ‏.‏ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ آمَنَّا بِكَ وَبِمَا جِئْتَ بِهِ فَهَلْ تَخَافُ عَلَيْنَا قَالَ ‏"‏ نَعَمْ إِنَّ الْقُلُوبَ بَيْنَ أَصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللَّهِ يُقَلِّبُهَا كَيْفَ يَشَاءُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَابِ عَنِ النَّوَّاسِ بْنِ سَمْعَانَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعَائِشَةَ ‏.‏ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنِ الأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أَنَسٍ ‏.‏ وَرَوَى بَعْضُهُمْ عَنِ الأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ وَحَدِيثُ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أَنَسٍ أَصَحُّ ‏.‏
அனஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அடிக்கடி கூறுவார்கள்: 'யா முகல்லிபல் குலூப், தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்' ('இதயங்களைப் புரட்டுபவனே! என் இதயத்தை உனது மார்க்கத்தில் நிலைப்படுத்துவாயாக!)' எனவே நான் கேட்டேன்: 'அல்லாஹ்வின் தூதரே! நாங்கள் உங்களை நம்புகிறோம், நீங்கள் கொண்டு வந்ததையும் நம்புகிறோம், ஆனால் நீங்கள் எங்களுக்காக அஞ்சுகிறீர்களா?' அவர்கள் கூறினார்கள்: 'ஆம். நிச்சயமாக இதயங்கள் அல்லாஹ்வின் விரல்களில் இரண்டு விரல்களுக்கு இடையில் இருக்கின்றன, அவன் நாடியவாறு அவற்றை மாற்றுகிறான்.'
6610முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا رِشْدِينُ حَدَّثَنِي أَبُو هَانِئٍ الْخَوْلَانِيُّ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيِّ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِي أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ قَالَ قَلْبُ ابْنِ آدَمَ بَيْنَ إِصْبَعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ الْجَبَّارِ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا شَاءَ أَنْ يُقَلِّبَهُ قَلَّبَهُ فَكَانَ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ يَا مُصَرِّفَ الْقُلُوبِ
அப்துல்லாஹ் பின் அம்ர் பின் அல்ஆஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஆதமுடைய மகனின் (மனிதனின்) உள்ளம், மாண்பும் வல்லமையும் மிக்க அல்-ஜப்பாரின் (அல்லாஹ்வின்) விரல்களில் இரண்டு விரல்களுக்கு இடையே உள்ளது. அவன் அதைத் திருப்ப (மாற்ற) நாடினால், அதைத் திருப்பிவிடுகிறான்."

எனவே, நபி (ஸல்) அவர்கள் "யா முஸர்ரிஃபல் குலூப்" (உள்ளங்களைத் திருப்புபவனே!) என்று (அல்லாஹ்விடம்) அதிகமாகக் கூறுபவர்களாக இருந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
12107முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أَنَسٍ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ ﷺ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ قَالَ فَقُلْنَا يَا رَسُولَ اللهِ آمَنَّا بِكَ وَبِمَا جِئْتَ بِهِ فَهَلْ تَخَافُ عَلَيْنَا؟ قَالَ فَقَالَ نَعَمْ إِنَّ الْقُلُوبَ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللهِ عَزَّ وَجَلَّ يُقَلِّبُهَا
அனஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், "யா முகல்லிபல் குலூப்! தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்" (உள்ளங்களைப் புரட்டுபவனே! எனது உள்ளத்தை உனது மார்க்கத்தில் உறுதியாக்குவாயாக!) என்று அதிகமாகப் பிரார்த்தனை செய்பவர்களாக இருந்தார்கள்.

அப்போது நாங்கள், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! நாங்களோ உங்கள் மீதும் நீங்கள் கொண்டு வந்த (மார்க்கத்)தின் மீதும் நம்பிக்கை கொண்டுள்ளோம். (அப்படியிருக்க) எங்களைக் குறித்து நீங்கள் (நாங்கள் வழிதவறி விடுவோம் எனப்) பயப்படுகிறீர்களா?" என்று கேட்டோம்.

அதற்கு நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், "ஆம்! நிச்சயமாக (மனிதர்களின்) உள்ளங்கள், கண்ணியமும் மாண்பும் மிக்க அல்லாஹ்வின் விரல்களில் இரண்டு விரல்களுக்கு இடையே உள்ளன; அவன் அவற்றை (தான் நாடியவாறு) புரட்டுகிறான்" என்று பதிலளித்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு கவிய்யுன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலமானது)
إسناده قوي
13696முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ مِهْرَانَ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ فَقَالَ لَهُ أَصْحَابُهُ وَأَهْلُهُ يَا رَسُولَ اللهِ أَتَخَافُ عَلَيْنَا وَقَدْ آمَنَّا بِكَ وَبِمَا جِئْتَ بِهِ؟ قَالَ إِنَّ الْقُلُوبَ بِيَدِ اللهِ يُقَلِّبُهَا
அனஸ் பின் மாலிக் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், “யா முகல்லிபல் குலூப், தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்” (இதயங்களை (விரும்பியவாறு) மாற்றி அமைப்பவனே! எனது இதயத்தை உனது மார்க்கத்தின் மீது உறுதியாக்குவாயாக!) என்று அதிகமாகப் பிரார்த்திப்பவர்களாக இருந்தார்கள்.

அப்போது அவர்களுடைய தோழர்களும் குடும்பத்தாரும் அவர்களிடம், “அல்லாஹ்வின் தூதரே! நாங்களோ உங்களையும், நீங்கள் கொண்டு வந்த (வேதத்தையும் வழிகாட்டலையும்) ஈமான் கொண்டுள்ளோம் (நம்பியுள்ளோம்); அப்படியிருக்க எங்கள் விஷயத்தில் (நாங்கள் வழிதவறி விடுவோம் என்று) நீங்கள் பயப்படுகிறீர்களா?” என்று கேட்டார்கள்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், “நிச்சயமாக இதயங்கள் அல்லாஹ்வின் கைவசமே (அவனது முழுமையான அதிகாரத்தின் கீழேயே) உள்ளன. அவன் அவற்றை (தான் நாடியவாறு) மாற்றி அமைக்கிறான்” என்று பதிலளித்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு கவிய்யுன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலமானது)
إسناده قوي
24604முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا يُونُسُ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ عَنْ الْمُعَلَّى بْنِ زِيَادٍ وَهِشَامٍ وَيُونُسَ عَنْ الْحَسَنِ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْ دَعَوَاتٌ كَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ يُكْثِرُ أَنْ يَدْعُوَ بِهَا يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ قَالَتْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللهِ إِنَّكَ تُكْثِرُ تَدْعُو بِهَذَا الدُّعَاءِ فَقَالَ إِنَّ قَلْبَ الْآدَمِيِّ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللهِ عَزَّ وَجَلَّ فَإِذَا شَاءَ أَزَاغَهُ وَإِذَا شَاءَ أَقَامَهُ
அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (பின்வரும்) பிரார்த்தனையை அதிகமாகக் கேட்பவர்களாக இருந்தார்கள்:

"யா முகல்லிபல் குலூப், ஸப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்"
(பொருள்: உள்ளங்களைப் புரட்டுபவனே! எனது உள்ளத்தை உனது மார்க்கத்தின் மீது உறுதியாக ஆக்குவாயாக!).

நான், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! தாங்கள் இந்த பிரார்த்தனையை (துஆவை) அதிகமாகக் கேட்கிறீர்களே?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "நிச்சயமாக ஆதமுடைய மகனின் (மனிதனின்) உள்ளம் மாண்பும் வல்லமையும் மிக்க அல்லாஹ்வின் விரல்களில் இரண்டு விரல்களுக்கு இடையே (அவனது முழுமையான கட்டுப்பாட்டில்) இருக்கிறது. அவன் நாடினால் அதை (நேர்வழியிலிருந்து) தடம் புரளச் செய்கிறான்; அவன் நாடினால் அதை (நேர்வழியில்) நிலைத்திருக்கச் செய்கிறான்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் லி கைரிஹி (பிற சான்றுகளின் துணையுடன் ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح لغيره
26133முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ وَعَفَّانُ قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أُمِّ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ كَانَ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ وَطَاعَتِكَ فَقِيلَ لَهُ يَا رَسُولَ اللهِ قَالَ عَفَّانُ فَقَالَتْ لَهُ عَائِشَةُ إِنَّكَ تُكْثِرُ أَنْ تَقُولَ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ وَطَاعَتِكَ قَالَ وَمَا يُؤْمِنِّي وَإِنَّمَا قُلُوبُ الْعِبَادِ بَيْنَ أُصْبُعَيِ الرَّحْمَنِ إِنَّهُ إِذَا أَرَادَ أَنْ يُقَلِّبَ قَلْبَ عَبْدٍ قَلَّبَهُ قَالَ عَفَّانُ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللهِ عَزَّ وَجَلَّ
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "யா முகல்லிபல் குலூப்! தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக வதாஅதிக" (பொருள்: இதயங்களைப் புரட்டிப் போடுபவனே! எனது இதயத்தை உனது மார்க்கத்தின் மீதும், உனக்குக் கீழ்ப்படிவதிலும் உறுதியாக நிலைத்திருக்கச் செய்வாயாக!) என்று அதிகமாகப் பிரார்த்திப்பவர்களாக இருந்தார்கள்.

அப்போது அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதரே!" என்று கேட்கப்பட்டது. (இதனை அறிவிக்கும் அறிவிப்பாளர்களில் ஒருவரான அப்பான் (ரஹ்) அவர்கள் குறிப்பிடுகையில்: ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் நபி (ஸல்) அவர்களிடம், "தாங்கள் 'யா முகல்லிபல் குலூப்! தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக வதாஅதிக' என்று அதிகமாகக் கூறுகிறீர்களே?" என்று கேட்டார்கள்).

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "(என் இதயம் தடம் புரளாமல் இருக்கும் என்று) எனக்குப் பாதுகாப்பளிப்பது எது? நிச்சயமாக, அடியார்களின் இதயங்கள் அளவற்ற அருளாளனின் (ரஹ்மானின்) இரு விரல்களுக்கு இடையே இருக்கின்றன. அவன் ஓர் அடியானின் இதயத்தைப் புரட்ட நாடினால், அதனைப் புரட்டி விடுகிறான்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

(அப்பான் (ரஹ்) அவர்களின் அறிவிப்பில், "கண்ணியமும் மகத்துவமும் மிக்க அல்லாஹ்வின் விரல்களில் இரு விரல்களுக்கு இடையே" என நபி (ஸல்) அவர்கள் குறிப்பிட்டதாக இடம்பெற்றுள்ளது).
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் லி கைரிஹி (பிற சான்றுகளின் துணையுடன் ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح لغيره
26576முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا هَاشِمٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ قَالَ حَدَّثَنِي شَهْرٌ قَالَ سَمِعْتُ أُمَّ سَلَمَةَ تُحَدِّثُ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ كَانَ يُكْثِرُ فِي دُعَائِهِ أَنْ يَقُولَ اللهُمَّ مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ قَالَتْقُلْتُ يَا رَسُولَ اللهِ أَوَ إِنَّ الْقُلُوبَ لَتَتَقَلَّبُ؟ قَالَ نَعَمْ مَا مِنْ خَلْقِ اللهِ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ بَشَرٍ إِلَّا أَنَّ قَلْبَهُ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللهِ فَإِنْ شَاءَ اللهُ عَزَّ وَجَلَّ أَقَامَهُ وَإِنْ شَاءَ أَزَاغَهُ فَنَسْأَلُ اللهَ رَبَّنَا أَنْ لَا يُزِيغَ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَانَا وَنَسْأَلُهُ أَنْ يَهَبَ لَنَا مِنْ لَدُنْهُ رَحْمَةً إِنَّهُ هُوَ الْوَهَّابُ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللهِ أَلَا تُعَلِّمُنِي دَعْوَةً أَدْعُو بِهَا لِنَفْسِي؟ قَالَ بَلَى قُولِي اللهُمَّ رَبَّ النَّبِيِّ مُحَمَّدٍ اغْفِرْ لِي ذَنْبِي وَأَذْهِبْ غَيْظَ قَلْبِي وَأَجِرْنِي مِنْ مُضِلَّاتِ الْفِتَنِ مَا أَحْيَيْتَنَا
உம்மு ஸலமா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தமது பிரார்த்தனையில் அதிகமாக, "அல்லாஹும்ம முகல்லிபல் குலூபி, ஸப்பித் கல்பீ அலா தீனிக" (பொருள்: உள்ளங்களைப் புரட்டிப் போடுபவனே! எனது உள்ளத்தை உனது மார்க்கத்தின் மீது உறுதியாக்குவாயாக!) என்று கூறுபவர்களாக இருந்தார்கள்.

நான் கேட்டேன்: "அல்லாஹ்வின் தூதரே! உள்ளங்கள் (அவ்வாறு) புரண்டு மாறுமா?"

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஆம், ஆதமின் மக்களாகிய இறைப் படைப்புகளில் எவராக இருந்தாலும், அவரது உள்ளம் அல்லாஹ்வின் விரல்களில் இரு விரல்களுக்கு இடையே உள்ளது (அதாவது அல்லாஹ்வின் முழுமையான கட்டுப்பாட்டில் உள்ளது). வல்லமையும் மாண்பும் மிக்க அல்லாஹ் நாடினால் அதனை (நேர்வழியில்) நிலைநிறுத்துகிறான்; அவன் நாடினால் அதனைத் தடம் புரளச் செய்கிறான். எனவே, 'எங்கள் இறைவா! நீ எங்களுக்கு நேர்வழி காட்டிய பின் எங்கள் உள்ளங்களை (தடம் புரளச் செய்து) வழிகெடுத்துவிடாதே! உன்னிடமிருந்து எங்களுக்கு அருளை வழங்குவாயாக! நிச்சயமாக நீயே பெரும் கொடையாளி' (என்று நாம் பிரார்த்திக்கிறோம்).

நான், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! எனக்காக நான் பிரார்த்தனை செய்துகொள்ளும் ஒரு (சிறப்புமிக்க) துஆவை எனக்குக் கற்றுத் தரமாட்டீர்களா?" என்று கேட்டேன்.

அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "ஆம், (இவ்வாறு) கூறுவாயாக: 'அல்லாஹும்ம ரப்பந் நபிய்யி முஹம்மதின் இஃக்ஃபிர் லீ தன்பீ, வ அத்ஹிப் ஃகய்த கல்பீ, வ அஜிர்னீ மின் முதில்லாத்தில் ஃபிதனி மா அஹ்யய்தனா' (பொருள்: நபி முஹம்மதின் இறைவா! எனது பாவத்தை மன்னித்தருள்வாயாக! எனது உள்ளத்தின் கோபத்தைப் போக்கியருள்வாயாக! நீ எங்களை உயிரோடு வாழச் செய்யும் காலமெல்லாம் வழிகெடுக்கும் குழப்பங்களிலிருந்து என்னைக் காத்தருள்வாயாக!)" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
102மிஷ்காத் அல்-மஸாபீஹ்
وَعَنْ أَنَسٍ قَالَ: كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ: «يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ» فَقُلْتُ: يَا نَبِيَّ اللَّهِ آمَنَّا بِكَ وَبِمَا جِئْتَ بِهِ فَهَلْ تَخَافُ عَلَيْنَا؟ قَالَ: «نَعَمْ إِنَّ الْقُلُوبَ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللَّهِ يُقَلِّبُهَا كَيْفَ يَشَاءُ» . رَوَاهُ التِّرْمِذِيّ وَابْن مَاجَه
அனஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், “யா முகல்லிபல் குலூப்! தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்க” (இதயங்களைப் புரட்டுபவனே! என் இதயத்தை உனது மார்க்கத்தில் நிலைநிறுத்துவாயாக) என்று அடிக்கடி கூறுவார்கள்.
நான், “அல்லாஹ்வின் தூதரே! உங்களையும் நீங்கள் கொண்டு வந்ததையும் நாங்கள் நம்பியுள்ளோம். எங்கள் விஷயத்தில் நீங்கள் அஞ்சுகிறீர்களா?” என்று கேட்டேன்.
அதற்கு அவர்கள் (ஸல்), “ஆம். நிச்சயமாக, இதயங்கள் அல்லாஹ்வின் விரல்களில் இரண்டு விரல்களுக்கு இடையில் உள்ளன. அவன் நாடியவாறு அவற்றை அவன் புரட்டுகிறான்” என்று பதிலளித்தார்கள்.
இதை திர்மிதி மற்றும் இப்னு மாஜா ஆகியோர் அறிவித்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாத் பலவீனமானது (ஸுபைர் அலீ ஸயீ)
صَحِيح (الألباني) إسنادہ ضعيف (زبیر علی زئی)
683அல்-அதப் அல்-முஃபரத்
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي سُفْيَانَ، وَيَزِيدَ، عَنْ أَنَسٍ قَالَ‏:‏ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ‏:‏ اللَّهُمَّ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ، ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ‏.‏
அனஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: நபி (ஸல்) அவர்கள், "அல்லாஹும்ம யா முகல்லிபல் குலூப்! தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்" (யா அல்லாஹ்! உள்ளங்களை மாற்றக்கூடியவனே! என் உள்ளத்தை உனது மார்க்கத்தில் உறுதியாக்குவாயாக!) என்று மிக அதிகமாகக் கூறுவார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (அல்பானி)
صـحـيـح (الألباني)
1926முஸ்தத்ரக் அல்-ஹாகிம்
حَدَّثَنَا أَبُو الْعَبَّاسِ مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ الْأَصَمُّ ثنا بَحْرُ بْنُ نَصْرٍ ثنا بِشْرُ بْنُ بَكْرٍ ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ قَالَ ثنا بِشْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيَّ قَالَ سَمِعْتُ النَّوَّاسَ بْنَ سَمْعَانٍ الْكِلَابِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَقُولُ §«مَا مِنْ قَلْبٍ إِلَّا بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ الرَّحْمَنِ إِنْ شَاءَ أَقَامَهُ وَإِنْ شَاءَ أَزَاغَهُ» وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ يَقُولُ «اللَّهُمَّ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكِ وَالْمِيزَانُ بِيَدِ الرَّحْمَنِ يَرْفَعُ أَقْوَامًا وَيَخْفِضُ آخَرِينَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ» هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ عَلَى شَرْطِ مُسْلِمٍ وَلَمْ يُخَرِّجَاهُ وَلَهُ شَاهِدٌ بِإِسْنَادٍ صَحِيحٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
நவ்வாஸ் பின் ஸம்ஆன் அல்கிலாபி (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறக் கேட்டேன்: "அளவற்ற அருளாளனின் (ரஹ்மானின்) விரல்களில் இரு விரல்களுக்கிடையில் அல்லாமல் எந்த உள்ளமும் இருப்பதில்லை. அவன் நாடினால் அதனை (நேர்வழியில்) நிலைநிறுத்துகிறான்; அவன் நாடினால் அதனை (நேர்வழியிலிருந்து) பிறழச் செய்கிறான்."

மேலும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "அல்லாஹும்ம யா முகல்லிபல் குலூபி, தப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்" (யா அல்லாஹ்! உள்ளங்களைப் புரட்டுபவனே! எனது உள்ளத்தை உனது மார்க்கத்தில் உறுதியாக நிலைநிறுத்துவாயாக) என்று (அடிக்கடிப்) பிரார்த்திப்பவர்களாக இருந்தார்கள்.

மேலும் (அவர்கள் கூறினார்கள்): "தராசு அளவற்ற அருளாளனின் (ரஹ்மானின்) கையில் உள்ளது. மறுமை நாள் வரை அவன் (அதன் மூலம்) சில சமுதாயத்தினரை உயர்த்துகிறான்; மற்றும் சிலரைத் தாழ்த்துகிறான்."

(இது இமாம் ஹாகிம் அவர்களின் முஸ்தத்ரக் நூலில் இடம்பெற்றுள்ளது. இது இமாம் முஸ்லிமின் நிபந்தனையின்படி அமைந்த ஸஹீஹான -ஆதாரப்பூர்வமான- ஹதீஸாகும்; எனினும் அவர்கள் -புகாரியும் முஸ்லிமும்- இதனைப் பதிவு செய்யவில்லை. மேலும் இதற்கு அனஸ் பின் மாலிக் (ரழி) அவர்கள் வழியாக ஸஹீஹான அறிவிப்பாளர் தொடரைக் கொண்ட மற்றொரு சான்றும் உள்ளது).
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
1927முஸ்தத்ரக் அல்-ஹாகிம்
حَدَّثَنَاهُ إِبْرَاهِيمُ بْنُ عِصْمَةَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ ثنا أَبِي ثنا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَنْبَأَ أَبُو مُعَاوِيَةَ ثنا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أَنَسٍ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ ﷺ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولُ §«يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ»
அனஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், "யா முகல்லிபல் குலூப், ஸப்பித் கல்பீ அலா தீனிக்" (உள்ளங்களைப் புரட்டுபவனே! எனது உள்ளத்தை உனது மார்க்கத்தில் (உறுதியாக) நிலைநிறுத்துவாயாக!) என்று அதிகமாகக் கூறுபவர்களாக இருந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
3140முஸ்தத்ரக் அல்-ஹாகிம்
أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ عِيسَى الْحِيرِيُّ نا إِبْرَاهِيمُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ نا مُحَمَّدُ بْنُ سَهْلِ بْنِ عَسْكَرٍ نا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ نا سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ «يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قُلُوبَنَا عَلَى دِينِكَ» قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ تَخَافُ عَلَيْنَا وَقَدْ آمَنَّا بِكَ؟ فَقَالَ «إِنَّ §قُلُوبَ بَنِي آدَمَ بَيْنَ إِصْبَعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ الرَّحْمَنِ كَقَلْبٍ وَاحِدٍ يَقُولُ بِهِ هَكَذَا» هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ عَلَى شَرْطِ مُسْلِمٍ وَلَمْ يُخَرِّجَاهُ هَكَذَا إِنَّمَا تَفَرَّدَ مُسْلِمٌ بِإِخْرَاجِ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو «قُلُوبَ بَنِي آدَمَ» فَقَطْ على شرط مسلم
ஜாபிர் பின் அப்தில்லாஹ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "யா முகல்லிபல் குலூப், தப்பித் குலூபனா அலா தீனிக்" (பொருள்: உள்ளங்களைப் புரட்டுபவனே! எங்கள் உள்ளங்களை உனது மார்க்கத்தில் உறுதியாக்கி வைப்பாயாக!) என்று அடிக்கடி கூறுபவர்களாக இருந்தார்கள்.

(அப்போது) நாங்கள், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! நாங்கள் உங்களை (மற்றும் நீங்கள் கொண்டு வந்தவற்றை) ஈமான் கொண்டுள்ள (நம்பிக்கை கொண்டுள்ள) நிலையில், எங்களைக் குறித்து நீங்கள் அஞ்சுகிறீர்களா?" என்று கேட்டோம்.

அதற்கு அவர்கள், "நிச்சயமாக ஆதமுடைய மக்களின் (மனிதர்களின்) உள்ளங்கள் அனைத்தும் அளவற்ற அருளாளனின் (அர்ரஹ்மானின்) விரல்களில் இரு விரல்களுக்கு இடையே ஒரே உள்ளத்தைப் போன்று இருக்கின்றன. அவன் (தான் நாடியவாறு) அதை இவ்வாறு (புரட்டுகிறான்)" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இமாம் முஸ்லிம் அவர்களின் நிபந்தனைக்கு உட்பட்டது
على شرط مسلم