இந்த ஹதீஸுக்கு மற்ற ஹதீஸ் நூல்களில் உள்ள ஹதீஸ்கள்

1543, 1544ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ يُونُسَ الأَيْلِيِّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ أُسَامَةَ ـ رضى الله عنه ـ كَانَ رِدْفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْ عَرَفَةَ إِلَى الْمُزْدَلِفَةِ، ثُمَّ أَرْدَفَ الْفَضْلَ مِنَ الْمُزْدَلِفَةِ إِلَى مِنًى‏.‏ قَالَ فَكِلاَهُمَا قَالَ لَمْ يَزَلِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُلَبِّي، حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ‏.‏
இப்னு `அப்பாஸ்` (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"உஸாமா (ரழி) அவர்கள் `அரஃபாத்`திலிருந்து முஸ்தலிஃபாவிற்கு நபி (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்ந்து வந்தார்கள். பிறகு முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து மினாவிற்கு அல்ஃபள்ல் (ரழி) அவர்களை நபி (ஸல்) அவர்கள் தமக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) ஏற்றிக்கொண்டார்கள். (உஸாமாவும் ஃபழ்லும்) கூறினார்கள்: 'நபி (ஸல்) அவர்கள் ஜம்ரத் அல்-அகபாவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா கூறிக்கொண்டே இருந்தார்கள்.'"
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1683ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ خَرَجْنَا مَعَ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ إِلَى مَكَّةَ، ثُمَّ قَدِمْنَا جَمْعًا، فَصَلَّى الصَّلاَتَيْنِ، كُلَّ صَلاَةٍ وَحْدَهَا بِأَذَانٍ وَإِقَامَةٍ، وَالْعَشَاءُ بَيْنَهُمَا، ثُمَّ صَلَّى الْفَجْرَ حِينَ طَلَعَ الْفَجْرُ، قَائِلٌ يَقُولُ طَلَعَ الْفَجْرُ‏.‏ وَقَائِلٌ يَقُولُ لَمْ يَطْلُعِ الْفَجْرُ‏.‏ ثُمَّ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ ‏ إِنَّ هَاتَيْنِ الصَّلاَتَيْنِ حُوِّلَتَا عَنْ وَقْتِهِمَا فِي هَذَا الْمَكَانِ الْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ، فَلاَ يَقْدَمُ النَّاسُ جَمْعًا حَتَّى يُعْتِمُوا، وَصَلاَةَ الْفَجْرِ هَذِهِ السَّاعَةَ ‏ ‏‏.‏ ثُمَّ وَقَفَ حَتَّى أَسْفَرَ، ثُمَّ قَالَ لَوْ أَنَّ أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ أَفَاضَ الآنَ أَصَابَ السُّنَّةَ‏.‏ فَمَا أَدْرِي أَقَوْلُهُ كَانَ أَسْرَعَ أَمْ دَفْعُ عُثْمَانَ ـ رضى الله عنه ـ فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ يَوْمَ النَّحْرِ‏.‏
அப்துர்ரஹ்மான் பின் யஸீத் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
நாங்கள் அப்துல்லாஹ் (ரழி) அவர்களுடன் மக்காவிற்குச் சென்றோம். பின்னர் ஜம்உ (முஸ்தலிஃபா) என்ற இடத்திற்கு வந்தோம். அப்போது அவர்கள் இரு தொழுகைகளையும் (மஃக்ரிப் மற்றும் இஷா தொழுகைகளை) தொழுதார்கள். ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் தனித்தனியாக அதான் மற்றும் இகாமத் கூறினார்கள். மேலும், அவ்விரு தொழுகைகளுக்கு இடையில் இரவு உணவு உண்டார்கள். பின்னர், ஃபஜ்ர் (சுப்ஹ்) தொழுகையை விடியல் தோன்றியவுடனேயே தொழுதார்கள். அப்போது சிலர், "விடிந்துவிட்டது," என்றார்கள், வேறு சிலர், "விடியவில்லை," என்றார்கள். பின்னர் அப்துல்லாஹ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நிச்சயமாக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'இந்த இரு தொழுகைகளும் (மஃக்ரிப் மற்றும் இஷா) இந்த இடத்தில் (முஸ்தலிஃபாவில்) அவற்றின் (வழக்கமான) நேரங்களிலிருந்து மாற்றப்பட்டுள்ளன. எனவே, மக்கள் இருள் சூழும் வரை ஜம்உக்கு (முஸ்தலிஃபாவிற்கு) வரக்கூடாது. மேலும், ஃபஜ்ர் தொழுகை இந்த நேரத்தில் (அதிகாலையில்) (தொழப்பட வேண்டும்).''' பின்னர் அப்துல்லாஹ் (ரழி) அவர்கள் நன்கு வெளிச்சம் பரவும் வரை (சூரியன் உதிக்கும் முன் நன்கு விடியும் வரை) அங்கேயே நின்றார்கள். பின்னர் அவர்கள் கூறினார்கள்: "விசுவாசிகளின் தலைவர் (உஸ்மான் (ரழி)) இப்போது (முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து மினாவிற்கு) புறப்பட்டிருந்தால், அவர் சுன்னாவைப் பின்பற்றியிருப்பார்." (அப்துல்லாஹ் (ரழி) அவர்களுடைய) கூற்றா அல்லது உஸ்மான் (ரழி) அவர்களுடைய புறப்பாடா, எது மற்றொன்றை முந்தியது என்று எனக்குத் தெரியாது. நஹ்ர் (குர்பானி) நாளில் (துல்-ஹஜ்ஜா 10 அன்று) ஜம்ரத்அல்அகபாவில் கல்லெறியும் வரை அப்துல்லாஹ் (ரழி) அவர்கள் தல்பியா ஓதிக்கொண்டிருந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1686ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ يُونُسَ الأَيْلِيِّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ ـ رضى الله عنهما ـ كَانَ رِدْفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْ عَرَفَةَ إِلَى الْمُزْدَلِفَةِ، ثُمَّ أَرْدَفَ الْفَضْلَ مِنَ الْمُزْدَلِفَةِ إِلَى مِنًى ـ قَالَ ـ فَكِلاَهُمَا قَالاَ لَمْ يَزَلِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ‏.‏
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
உஸாமா பின் ஸைத் (ரழி) அவர்கள் அரஃபாவிலிருந்து முஸ்தலிஃபா வரை நபி (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) சவாரி செய்தார்கள். பிறகு (நபி (ஸல்) அவர்கள்) முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து மினா வரை அல்ஃபள்ல் (ரழி) அவர்களைத் தமக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) ஏற்றிக்கொண்டார்கள். (உஸாமா மற்றும் அல்-ஃபள்ல் ஆகிய) அவர்கள் இருவரும் கூறினார்கள்: நபி (ஸல்) அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் (கல்) எறியும் வரை தொடர்ந்து தல்பியா ஓதிக்கொண்டிருந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
3088ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ، كِلاَهُمَا عَنْ عِيسَى بْنِ يُونُسَ، - قَالَ ابْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى، - عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، أَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَرْدَفَ الْفَضْلَ مِنْ جَمْعٍ قَالَ فَأَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ أَنَّ الْفَضْلَ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ.
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்களை ‘ஜம்வு’ (முஸ்தலிஃபா)விலிருந்து (தமது வாகனத்தில்) தங்களுக்குப் பின்னால் அமரச் செய்தார்கள். மேலும், ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்கள் தமக்குத் தெரிவித்ததாக இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா ஓதுவதை நிறுத்தவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
3079சுனனுந் நஸாயீ
أَخْبَرَنَا هَارُونُ بْنُ إِسْحَاقَ الْهَمْدَانِيُّ الْكُوفِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا حَفْصٌ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ أَخِيهِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كُنْتُ رِدْفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ فَرَمَاهَا بِسَبْعِ حَصَيَاتٍ يُكَبِّرُ مَعَ كُلِّ حَصَاةٍ ‏.‏
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்: அவர்களுடைய சகோதரர் அல்ஃபழ்ல் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"நான் நபி (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (அதே) வாகனத்தில் ஏறி அமர்ந்திருந்தேன். அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக்கொண்டே இருந்தார்கள். அவர்கள் அதை ஏழு சிறு கற்களால் கல்லெறிந்தார்கள், ஒவ்வொரு கல்லை எறியும் போதும் தக்பீர் கூறினார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
3080சுனனுந் நஸாயீ
أَخْبَرَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، عَنْ أَبِي الأَحْوَصِ، عَنْ خُصَيْفٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَالَ الْفَضْلُ بْنُ عَبَّاسٍ كُنْتُ رِدْفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَمَا زِلْتُ أَسْمَعُهُ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ فَلَمَّا رَمَى قَطَعَ التَّلْبِيَةَ ‏.‏
அல்ஃபள்ல் பின் அப்பாஸ் (ரழி) கூறினார்கள்: "நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்ந்திருந்தேன். அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல் எறியும் வரை தல்பியா சொல்வதை நான் தொடர்ந்து கேட்டுக்கொண்டிருந்தேன். பிறகு, அவர்கள் (ஜம்ராவில்) கல் எறிந்தபோது, தல்பியா சொல்வதை நிறுத்திக்கொண்டார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
3082சுனனுந் நஸாயீ
أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ، خُشَيْشُ بْنُ أَصْرَمَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مَعْبَدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَعْيَنَ، عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ الْجَزَرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ الْفَضْلِ بْنِ الْعَبَّاسِ، أَنَّهُ كَانَ رَدِيفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ ‏.‏
அல்ஃபழ்ல் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அவர்கள் (அதாவது, அல்-ஃபழ்ல்) நபி (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (ஒரே வாகனத்தில்) சவாரி செய்துகொண்டிருந்தார்கள். (அப்போது) நபி (ஸல்) அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியாவைத் தொடர்ந்து கூறிக்கொண்டிருந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
3040சுனன் இப்னுமாஜா
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ خُصَيْفٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَالَ الْفَضْلُ بْنُ عَبَّاسٍ كُنْتُ رِدْفَ النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَمَا زِلْتُ أَسْمَعُهُ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ فَلَمَّا رَمَاهَا قَطَعَ التَّلْبِيَةَ ‏.‏
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

ஃபழ்லு இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: ‘நான் நபி (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (அதே வாகனத்தில்) அமர்ந்து பயணம் செய்துகொண்டிருந்தேன். அவர்கள் அகபா ஜம்ராவில் கல் எறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக்கொண்டிருப்பதை நான் செவியுற்றுக்கொண்டே இருந்தேன். அவர்கள் அதில் கல் எறிந்தபோது, தல்பியா சொல்வதை நிறுத்திக்கொண்டார்கள்.’
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
915முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ابْنِ إِسْحَاقَ عَنْ أَبَانَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ عِكْرِمَةَ قَالَ أَفَضْتُ مَعَ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ مِنَ الْمُزْدَلِفَةِ فَلَمْ أَزَلْ أَسْمَعُهُ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ أَفَضْتُ مَعَ أَبِي مِنَ الْمُزْدَلِفَةِ فَلَمْ أَزَلْ أَسْمَعُهُ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ أَفَضْتُ مَعَ النَّبِيِّ ﷺ مِنَ الْمُزْدَلِفَةِ فَلَمْ أَزَلْ أَسْمَعُهُ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ
இக்ரிமா (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

நான் முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து அல்ஹுஸைன் பின் அலீ (ரழி) அவர்களுடன் (மினாவை நோக்கிப்) புறப்பட்டேன். அவர்கள் 'ஜம்ரத்துல் அகபா'வில் (பெரிய ஷைத்தானுக்குக்) கல்லெறியும் வரை 'தல்பியா' சொல்லிக் கொண்டிருந்ததை நான் (தொடர்ந்து) செவியுற்றேன். இது குறித்து நான் அவர்களிடம் கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "நான் முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து என் தந்தை (அலீ - ரழி) அவர்களுடன் புறப்பட்டேன். அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக் கொண்டிருந்ததை நான் செவியுற்றேன். இது குறித்து நான் அவர்களிடம் கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், 'நான் முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து நபிகள் நாயகம் ((ஸல்)) அவர்களுடன் புறப்பட்டேன். அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக் கொண்டிருந்ததை நான் செவியுற்றேன்' என்று கூறினார்கள்" எனப் பதிலளித்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் (நம்பகமானது)
حسن
1805முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنِ الْحَكَمِ بْنِ عُتَيْبَةَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أَخِيهِ الْفَضْلِ قَالَ كُنْتُ رَدِيفَ رَسُولِ اللهِ ﷺ مِنْ جَمْعٍ إِلَى مِنًى فَبَيْنَا هُوَ يَسِيرُ إِذْ عَرَضَ لَهُ أَعْرَابِيٌّ مُرْدِفًا ابْنَةً لَهُ جَمِيلَةً وَكَانَ يُسَايِرُهُ قَالَ فَكُنْتُ أَنْظُرُ إِلَيْهَا فَنَظَرَ إِلَيَّ النَّبِيُّ ﷺ فَقَلَبَ وَجْهِي عَنْ وَجْهِهَا ثُمَّ أَعَدْتُ النَّظَرَ فَقَلَبَ وَجْهِي عَنْ وَجْهِهَا حَتَّى فَعَلَ ذَلِكَ ثَلاثًا وَأَنَا لَا أَنْتَهِي فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் தமது சகோதரர் ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்களிடமிருந்து அறிவிக்கிறார்கள்:

ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
நான் 'ஜம்உ' (எனும் முஸ்தலிஃபா)விலிருந்து மினாவை நோக்கிச் செல்லும் போது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் வாகனத்தில் அவர்களுக்குப் பின்னால் அமர்ந்து பயணித்தேன். அவர்கள் சென்று கொண்டிருந்த போது, கிராமவாசி ஒருவர் தனது அழகிய மகளைத் தமக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்த்தியவாறு வந்து, நபியவர்களுக்கு இணையாகப் பயணித்தார். நான் அப்பெண்ணைப் பார்த்துக் கொண்டிருந்தேன். நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் என்னைப் பார்த்து, அப்பெண்ணின் (பக்கமிருந்து) எனது முகத்தைத் திருப்பினார்கள். நான் மீண்டும் (அவளைப்) பார்த்தேன்; அப்போதும் அவள் (பக்கமிருந்து) என் முகத்தைத் திருப்பினார்கள். நான் (அவளைப் பார்ப்பதை) நிறுத்தாததால், நபி (ஸல்) அவர்கள் இவ்வாறு மூன்று முறை செய்தார்கள். மேலும், நபி (ஸல்) அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் (கல்) எறியும் வரை தல்பியா கூறிக் கொண்டே இருந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
1815முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ عَبْدُ اللهِ وَسَمِعْتُهُ أَنَا مِنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا حَفْصٌ عَنْ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ فَرَمَاهَا بِسَبْعِ حَصَيَاتٍ يُكَبِّرُ مَعَ كُلِّ حَصَاةٍ
ஃபழ்ல் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் (ஹஜ்ஜின் போது) 'ஜம்ரத்துல் அகபா'வில் (பெரிய ஷைத்தானுக்கு) கல் எறியும் வரை தல்பியா கூறிக்கொண்டே இருந்தார்கள். அவர்கள் (அங்கு) ஒவ்வொரு கல்லை எறியும்போதும் தக்பீர் கூறியவாறு (மொத்தம்) ஏழு கற்களை எறிந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
1823முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى وَأَبُو أَحْمَدَ يَعْنِي الزُّبَيْرِيَّ الْمَعْنَى قَالا حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو أَحْمَدَ حَدَّثَنِي الْفَضْلُ بْنُ عَبَّاسٍ قَالَ كُنْتُ رَدِيفَ النَّبِيِّ ﷺ حِينَ أَفَاضَ مِنَ الْمُزْدَلِفَةِ وَأَعْرَابِيٌّ يُسَايِرُهُ وَرِدْفُهُ ابْنَةٌ لَهُ حَسْنَاءُ قَالَ الْفَضْلُ فَجَعَلْتُ أَنْظُرُ إِلَيْهَا فَتَنَاوَلَ رَسُولُ اللهِ ﷺ بِوَجْهِي يَصْرِفُنِي عَنْهَا فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ
ஃபழ்ல் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் (ஹஜ்ஜின் போது) முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து (மினா நோக்கிப்) புறப்பட்டபோது, நான் அவர்களின் (வாகனத்தில்) அவர்களுக்குப் பின்னால் அமர்ந்திருந்தேன். (அப்போது) ஒரு கிராமவாசி நபி (ஸல்) அவர்களுக்குப் பக்கவாட்டில் (தனது வாகனத்தில்) பயணித்துக் கொண்டிருந்தார். அவருக்குப் பின்னால் (அவரது வாகனத்தில்) அவருடைய அழகான மகள் அமர்ந்திருந்தாள்.

நான் அவளைப் பார்க்கலானேன். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், (நான் அவளைப் பார்ப்பதைத் தடுக்கும் விதமாக) என் முகத்தைப் பிடித்து (வேறு பக்கம்) திருப்பினார்கள். (மேலும்) நபி (ஸல்) அவர்கள் 'ஜம்ரத்துல் அகபா'வில் (கல்) எறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக் கொண்டே இருந்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
2606மிஷ்காத் அல்-மஸாபீஹ்
وَعَنْهُ أَنَّ أُسَامَةَ بْنَ زِيدٍ كَانَ رِدْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ عَرَفَةَ إِلَى الْمُزْدَلِفَةِ ثُمَّ أَرْدَفَ الْفَضْلَ مِنَ الْمُزْدَلِفَةِ إِلَى مِنًى فَكِلَاهُمَا قَالَ: لَمْ يَزَلِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَة الْعقبَة
உஸாமா பின் ஸைத் (ரழி) அவர்கள் அரஃபாவிலிருந்து முஸ்தலிஃபா வரை நபி (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்ந்து வந்தார்கள். பிறகு (நபி (ஸல்) அவர்கள்) முஸ்தலிஃபாவிலிருந்து மினா வரை அல்ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்களைத் தமக்குப் பின்னால் ஏற்றிக்கொண்டார்கள். (அவர்கள் இருவரும்) “நபி (ஸல்) அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா கூறிக்கொண்டே இருந்தார்கள்” என்று கூறினர்.
ஹதீஸ் தரம் : முத்தஃபகுன் அலைஹி (அல்பானி)
مُتَّفق عَلَيْهِ (الألباني)
أَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ، ثنا أَبُو الْعَبَّاسِ مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ الصَّغَانِيُّ، وَأَبُو عَاصِمٍ , أنبأ ابْنُ جُرَيْجٍ، وَأَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ، وَاللَّفْظُ لِحَدِيثِهِ، هَذَا أَخْبَرَنِي أَبُو مُحَمَّدِ بْنُ زِيَادٍ الْعَدْلُ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ هُوَ ابْنُ خُزَيْمَةَ , ثنا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ، أنبأ عِيسَى بْنُ يُونُسَ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ: " أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ أَرْدَفَ الْفَضْلَ مِنْ جَمْعٍ، قَالَ: فَأَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ أَنَّ الْفَضْلَ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى ابْنُ خَشْرَمٍ جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ ". رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ فِي الصَّحِيحِ عَنْ أَبِي عَاصِمٍ، وَرَوَاهُ مُسْلِمٌ عَنْ عَلِيِّ بْنِ خَشْرَمٍ
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் 'ஜம்உ' (எனும் முஸ்தலிஃபா)விலிருந்து (புறப்பட்டபோது), ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்களைத் தமக்குப்பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்த்திக் கொண்டார்கள்.

(இதன் அறிவிப்பாளர் அதாஉ கூறுகிறார்:) ஃபழ்ல் (ரழி) தமக்குத் தெரிவித்ததாக இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) எனக்குப் பின்வருமாறு அறிவித்தார்கள்: "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் கல் எறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக் கொண்டே இருந்தார்கள்." (கல் எறியப்பட்ட இடம் 'ஜம்ரத்துல் அகபா' என்பதை அறிவிப்பாளர்களில் ஒருவரான இப்னு கஷ்ரம் தெளிவுபடுத்தியுள்ளார்).

இதனை இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் அபூ ஆஸிம் வழியாகவும், இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் அலீ பின் கஷ்ரம் வழியாகவும் பதிவு செய்துள்ளனர்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
أَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ , ثنا أَبُو عَبْدِ اللهِ مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو الْحَرَشِيُّ , ثنا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى , أنبأ إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ , ح وَأَخْبَرَنَا أَبُو عَمْرٍو مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللهِ الْأَدِيبُ , أنبأ أَبُو بَكْرٍ الْإِسْمَاعِيلِيُّ , أَخْبَرَنِي أَبُو عَبْدِ اللهِ أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ الصُّوفِيُّ , ثنا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ , ثنا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ , أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي حَرْمَلَةَ , عَنْ كُرَيْبٍ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ , عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ , قَالَ: رَدِفْتُ رَسُولَ اللهِ ﷺ مِنْ عَرَفَاتٍ فَلَمَّا بَلَغَ رَسُولُ اللهِ ﷺ الشِّعْبَ الْأَيْسَرَ الَّذِي دُونَ الْمُزْدَلِفَةِ أَنَاخَ فَبَالَ ثُمَّ جَاءَ فَصَبَبْتُ عَلَيْهِ الْوَضُوءَ , فَتَوَضَّأَ وُضُوءًا خَفِيفًا ثُمَّ قُلْتُ: الصَّلَاةَ يَا رَسُولَ اللهِ , فَقَالَ: " الصَّلَاةُ أَمَامَكَ " , فَرَكِبَ رَسُولُ اللهِ ﷺ حَتَّى أَتَى الْمُزْدَلِفَةَ فَصَلَّى ثُمَّ رَدِفَ الْفَضْلُ رَسُولَ اللهِ ﷺ غَدَاةَ جَمْعٍ قَالَ كُرَيْبٌ: فَأَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ , عَنِ الْفَضْلِ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ , رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ فِي الصَّحِيحِ عَنْ قُتَيْبَةَ , عَنْ إِسْمَاعِيلَ , وَرَوَاهُ مُسْلِمٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَحْيَى وَيَحْيَى بْنِ أَيُّوبَ وَغَيْرِهِمَا , وَرَوَاهُ إِبْرَاهِيمُ بْنُ عُقْبَةَ , عَنْ كُرَيْبٍ , فَقَالَ: الشِّعْبُ: الَّذِي يَدْخُلُهُ الْأُمَرَاءُ
உஸாமா பின் ஸைத் (ரழி) அவர்கள் கூறியதாவது:

நான் அரஃபாவிலிருந்து அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் (அவர்களது வாகனத்தில்) அமர்ந்து பயணித்தேன். முஸ்தலிஃபாவுக்கு முன்புள்ள இடதுபுற மலைப்பாதையை அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வந்தடைந்தபோது, (தமது ஒட்டகத்தை) மண்டியிடச் செய்து சிறுநீர் கழித்தார்கள். பின்னர் அவர்கள் (என்னிடம்) வந்தபோது, நான் (அவர்கள்) உளூ (அங்கசுத்தி) செய்வதற்காகத் தண்ணீரை ஊற்றினேன். அவர்கள் இலகுவான முறையில் உளூ செய்தார்கள்.

பின்னர் நான், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! தொழுகை (நேரம் வந்துவிட்டதே)?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "தொழுகை (தொழும் இடம்) உனக்கு முன்னால் (முஸ்தலிஃபாவில்) உள்ளது" என்று பதிலளித்தார்கள். எனவே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (மீண்டும் வாகனத்தில்) ஏறி முஸ்தலிஃபாவை வந்தடைந்தார்கள், (அங்கு சேர்ந்ததும்) தொழுதார்கள்.

பிறகு, 'ஜம்உ' (முஸ்தலிஃபா)வுடைய காலை வேளையில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்குப் பின்னால் ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்கள் (வாகனத்தில்) அமர்ந்து பயணித்தார்கள்.

குரைப் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் 'ஜம்ரத்துல் அகபா'வில் (கல்) எறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக் கொண்டே இருந்தார்கள்" என ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்கள் (கூறியதாக) இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) எனக்கு அறிவித்தார்கள்.

(இதனை இமாம் புகாரி தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் குதைபா வழியாக இஸ்மாயீலிடமிருந்தும், இமாம் முஸ்லிம் யஹ்யா பின் யஹ்யா, யஹ்யா பின் அய்யூப் மற்றும் பிறர் வழியாகவும் பதிவு செய்துள்ளனர். மேலும் இதனை இப்ராஹீம் பின் உக்பா அவர்கள் குரைப் வழியாக அறிவித்துவிட்டு, 'மலைப்பாதை (என்பது) தலைவர்கள் நுழைகின்ற (பாதை) ஆகும்' என்று குறிப்பிட்டுள்ளார்கள்.)
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
وَحَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْأَرْمَوِيُّ أنبأ أَبُو الْقَاسِمِ عَبْدُ اللهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النَّسَوِيُّ ثنا الْحَسَنُ بْنُ سُفْيَانَ ثنا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ ثنا ابْنُ إِدْرِيسَ عَنْ لَيْثٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ أَفَضْتُ مَعَ عَبْدِ اللهِ مِنْ جَمْعٍ فَمَا زَالَ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ فَاسْتَبْطَنَ الْوَادِيَ ثُمَّ قَالَ يَا ابْنَ أَخِي نَاوِلْنِي سَبْعَةَ أَحْجَارٍ فَرَمَاهَا بِسَبْعِ حَصَيَاتٍ يُكَبِّرُ مَعَ كُلِّ حَصَاةٍ حَتَّى إِذَا فَرَغَ قَالَ اللهُمَّ اجْعَلْهُ حَجًّا مَبْرُورًا وَذَنْبًا مَغْفُورًا ثُمَّ قَالَ هَكَذَا رَأَيْتُ الَّذِي أُنْزِلَتْ عَلَيْهِ سُورَةُ الْبَقَرَةِ صَنَعَ
அப்துர் ரஹ்மான் பின் யஸீத் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நான் அப்துல்லாஹ் (பின் மஸ்ஊத் - ரழி) அவர்களுடன் 'ஜம்ஃ' (முஸ்தலிஃபா)விலிருந்து (மினாவை நோக்கிப்) புறப்பட்டேன். அவர்கள் 'ஜம்ரத்துல் அகபா'வில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக்கொண்டே இருந்தார்கள். பிறகு (கல்லெறிவதற்காகப்) பள்ளத்தாக்கின் உட்பகுதிக்கு (அடிவாரத்திற்கு) வந்து, "என் சகோதரர் மகனே! எனக்கு ஏழு (சிறு) கற்களை எடுத்துக் கொடு" என்று கூறினார்கள். (நான் கொடுக்க) ஒவ்வொரு கல்லையும் எறியும்போது தக்பீர் (அல்லாஹு அக்பர்) கூறியவாறு அந்த ஏழு கற்களையும் எறிந்தார்கள். அதை முடித்ததும், "யா அல்லாஹ்! இதை (எனது இந்த ஹஜ்ஜை) ஏற்றுக்கொள்ளப்பட்ட ஹஜ்ஜாகவும், மன்னிக்கப்பட்ட பாவமாகவும் ஆக்கியருள்வாயாக!" (அல்லாஹும்மஜ்அல்ஹு ஹஜ்ஜன் மப்ரூரன் வதம்பன் மக்ஃபூரன்) என்று பிரார்த்தித்தார்கள்.

பின்னர், "எவர் மீது ஸூரத்துல் பகரா அருளப்பட்டதோ அவர்கள் (நபி ஸல்லல்லாஹு அலைஹி வஸல்லம் அவர்கள்) இவ்வாறு செய்வதையே நான் கண்டேன்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
وَأَخْبَرَنَا الْإِمَامُ أَبُو عُثْمَانَ رَحِمَهُ اللهُ , أنبأ أَبُو طَاهِرِ بْنُ خُزَيْمَةَ , أنبأ جَدِّي , ثنا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ , ثنا شَرِيكٌ , عَنْ عَامِرِ بْنِ شَقِيقٍ , عَنْ أَبِي وَائِلٍ , عَنْ عَبْدِ اللهِ , قَالَ: " رَمَقْتُ النَّبِيَّ ﷺ فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ بِأَوَّلِ حَصَاةٍ "
அப்துல்லாஹ் (இப்னு மஸ்ஊத் - ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"நான் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களை (உற்று)க் கவனித்துக் கொண்டிருந்தேன். அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் (பெரிய ஷைத்தானுக்கு) முதல் கல்லை எறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக் கொண்டே இருந்தார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
وَأَخْبَرَنَا الْإِمَامُ أَبُو عُثْمَانَ , أنبأ أَبُو طَاهِرٍ , أنبأ جَدِّي , ثنا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ الشَّيْبَانِيُّ , ثنا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ , ثنا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ , عَنْ أَبِيهِ , عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ , عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , عَنِ الْفَضْلِ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ , قَالَ: أَفَضْتُ مَعَ النَّبِيِّ ﷺ مِنْ عَرَفَاتٍ فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ يُكَبِّرُ مَعَ كُلِّ حَصَاةٍ , ثُمَّ قَطَعَ التَّلْبِيَةَ مَعَ آخِرِ حَصَاةٍ قَالَ الشَّيْخُ: تَكْبِيرُهُ مَعَ كُلِّ حَصَاةٍ كَالدِّلَالَةِ عَلَى قَطْعِهِ التَّلْبِيَةَ بِأَوَّلِ حَصَاةٍ , كَمَا رُوِّينَا فِي حَدِيثِ عَبْدِ اللهِ بْنِ مَسْعُودٍ , وَقَوْلُهُ: يُلَبِّي حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ أَرَادَ بِهِ حَتَّى أَخَذَ فِي رَمْيِ الْجَمْرَةِ , وَأَمَّا مَا فِي رِوَايَةِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ مِنَ الزِّيَادَةِ فَإِنَّهَا غَرِيبَةٌ أَوْرَدَهَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ بْنِ خُزَيْمَةَ وَاخْتَارَهَا وَلَيْسَتْ فِي الرِّوَايَاتِ الْمَشْهُورَةِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ , عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ فَاللهُ أَعْلَمُ
ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
நான் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் அரஃபாவிலிருந்து (முஸ்தலிஃபா வழியாக மினாவிற்குப்) புறப்பட்டுச் சென்றேன். அவர்கள் ஜம்ரத்துல் அகபாவில் (கல்லெறியும் இடத்திற்கு வந்து) கல்லெறியும் வரை தல்பியா சொல்லிக் கொண்டே இருந்தார்கள். (அங்கு) ஒவ்வொரு கல்லை எறியும்போதும் அவர்கள் தக்பீர் கூறினார்கள்; பின்னர், கடைசி கல்லை எறிந்ததும் தல்பியாவை நிறுத்திக் கொண்டார்கள்.

ஷேக் (இமாம் பைஹகீ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: ஒவ்வொரு கல்லை எறியும்போதும் அவர்கள் தக்பீர் கூறியதானது, (கல்லெறியத் தொடங்கிய) முதல் கல்லிலிருந்தே தல்பியாவை நிறுத்திவிட்டார்கள் என்பதற்கான அடையாளமாக இருக்கிறது; அப்துல்லாஹ் பின் மஸ்ஊத் (ரழி) அவர்களின் ஹதீஸில் நாம் அறிவித்துள்ளதைப் போல! 'ஜம்ராவில் கல்லெறியும் வரை தல்பியா சொன்னார்கள்' என்ற கூற்று, 'ஜம்ராவில் கல்லெறியத் தொடங்கும் வரை' என்பதைத்தான் குறிக்கிறது. ஃபழ்ல் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களின் அறிவிப்பில் வந்துள்ள (கடைசி கல் வரை தல்பியா சொன்னார்கள் எனும்) இந்தக் கூடுதல் தகவல் 'கரீப்' (அபூர்வமானது) ஆகும். இதனை முஹம்மது பின் இஸ்ஹாக் பின் குஸைமா அவர்கள் (தனது ஸஹீஹில்) பதிவு செய்து, (சரியானது எனத்) தேர்ந்தெடுத்துள்ளார். எனினும், இது இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் மூலமாக ஃபழ்ல் பின் அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களிடமிருந்து வரும் பிரபலமான அறிவிப்புகளில் இடம்பெறவில்லை. அல்லாஹ்வே நன்கறிந்தவன்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
3804bஸஹீஹ் இப்னு ஹிப்பான்
قَالَ عَطَاءٌ: أَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ أَنَّ الْفَضْلَ أَخْبَرَهُ § «أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ»
ஃபழ்ல் (ரழி) அவர்கள் கூறுவதாக இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஹஜ்ஜின் போது) ஜம்ரத்துல் அகபாவில் (பெரிய ஷைத்தானுக்குக்) கல்லெறியும் வரை தல்பியா கூறிக்கொண்டே இருந்தார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح