حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، - وَاللَّفْظُ
لِزُهَيْرٍ - قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ،
عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَلِيٍّ، قَالَ كُنَّا فِي جَنَازَةٍ فِي بَقِيعِ الْغَرْقَدِ فَأَتَانَا رَسُولُ اللَّهِ
صلى الله عليه وسلم فَقَعَدَ وَقَعَدْنَا حَوْلَهُ وَمَعَهُ مِخْصَرَةٌ فَنَكَّسَ فَجَعَلَ يَنْكُتُ بِمِخْصَرَتِهِ
ثُمَّ قَالَ " مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ مَا مِنْ نَفْسٍ مَنْفُوسَةٍ إِلاَّ وَقَدْ كَتَبَ اللَّهُ مَكَانَهَا مِنَ الْجَنَّةِ وَالنَّارِ
وَإِلاَّ وَقَدْ كُتِبَتْ شَقِيَّةً أَوْ سَعِيدَةً " . قَالَ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلاَ نَمْكُثُ عَلَى كِتَابِنَا
وَنَدَعُ الْعَمَلَ فَقَالَ " مَنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ السَّعَادَةِ فَسَيَصِيرُ إِلَى عَمَلِ أَهْلِ السَّعَادَةِ وَمَنْ كَانَ
مِنْ أَهْلِ الشَّقَاوَةِ فَسَيَصِيرُ إِلَى عَمَلِ أَهْلِ الشَّقَاوَةِ " . فَقَالَ " اعْمَلُوا فَكُلٌّ مُيَسَّرٌ أَمَّا
أَهْلُ السَّعَادَةِ فَيُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ السَّعَادَةِ وَأَمَّا أَهْلُ الشَّقَاوَةِ فَيُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ الشَّقَاوَةِ
" . ثُمَّ قَرَأَ { فَأَمَّا مَنْ أَعْطَى وَاتَّقَى * وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى * فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَى * وَأَمَّا مَنْ
بَخِلَ وَاسْتَغْنَى * وَكَذَّبَ بِالْحُسْنَى * فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى}
அலி (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
நாங்கள் ‘பகீஉல் ஃகர்கத்’ (மையவாடியில்) ஒரு ஜனாஸாவில் இருந்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எங்களிடம் வந்தார்கள். அவர்கள் அமர்ந்தார்கள்; நாங்களும் அவர்களைச் சுற்றி அமர்ந்தோம். அவர்களிடம் ஒரு குச்சி இருந்தது. அவர்கள் தலைகுனிந்தவாறு தங்கள் குச்சியால் தரையைக் கீறிக் கொண்டிருந்தார்கள். பிறகு, "உங்களில் எவரும் இல்லை; படைக்கப்பட்ட ஆன்மாக்களில் எவரும் இல்லை; அவருக்குச் சொர்க்கத்திலோ நரகத்திலோ உள்ள இடம் எழுதப்படாமலும், அவர் துர்பாக்கியசாலியா (ஷகீ) அல்லது நற்பாக்கியசாலியா (ஸயீத்) என்று எழுதப்படாமலும் இல்லை" என்று கூறினார்கள்.
அப்போது ஒரு மனிதர், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! அப்படியானால் நாங்கள் (விதியில்) எழுதப்பட்டதை நம்பி, (நற்)செயல்களைக் கைவிட்டு விடலாமா?" என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபி (ஸல்) அவர்கள், "யார் நற்பாக்கியம் பெற்ற கூட்டத்தைச் சேர்ந்தவரோ, அவர் நற்பாக்கியம் பெற்றவர்களின் செயல்களை நோக்கிச் செல்வார். யார் துர்பாக்கியசாலிகளான கூட்டத்தைச் சேர்ந்தவரோ, அவர் துர்பாக்கியசாலிகளான செயல்களை நோக்கிச் செல்வார்" என்று கூறினார்கள்.
பின்னர், "செயல்படுங்கள்! ஏனெனில் (எல்லோருக்கும்) அனைத்தும் எளிதாக்கப்பட்டுள்ளன. நற்பாக்கியசாலிகளுக்கு நற்பாக்கியத்திற்குரிய செயல்கள் எளிதாக்கப்படும். துர்பாக்கியசாலிகளுக்கோ துர்பாக்கியத்திற்குரிய செயல்கள் எளிதாக்கப்படும்" என்று கூறிவிட்டு, பிறகு (குர்ஆனிலிருந்து பின்வருமாறு) ஓதினார்கள்:
"ஃபஅம்மா மன் அஃதா வத்தகா, வஸத்த(க்)க பில் ஹுஸ்னா, ஃபஸனுயஸ்ஸிருஹூ லில் யுஸ்ரா. வஅம்மா மன் பஃகில வஸ்தக்னா, வகத்தப பில் ஹுஸ்னா, ஃபஸனுயஸ்ஸிருஹூ லில் உஸ்ரா."
(இதன் பொருள்: "பிறகு, யார் (தானதருமம்) கொடுத்து, (இறைவனை) அஞ்சி நடந்தாரோ, மேலும், நல்லவற்றை மெய்ப்பித்தாரோ, அவருக்கு நாம் இலகுவான வழியை எளிதாக்குவோம். ஆனால், யார் கஞ்சத்தனம் செய்து, (இறைவனிடம்) தேவையற்றவராக நடந்தாரோ, மேலும் நல்லவற்றைப் பொய்ப்பித்தாரோ, அவருக்குக் கடினமான வழியை நாம் எளிதாக்குவோம்.") (92: 5-10)